CAPÇALERA2: AMICS DE JORNALET

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 18 de genièr

Actualitats

Dissabte, 6 de genièr de 2018, 03h00 Cultura

Occitània tota festeja uèi l'Epifania

La fèsta consistís normalament en un bon repais en familha e una còca al dessèrt que i cap una fava


Comentaris 13 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Lo jorn dels Reis Magues o Epifania es una fèsta tradicionala en Occitània tota que se celèbra lo 6 de genièr. L'azard qu'ongan siá un dissabte permet que tot lo país la pòsca festejar a l'encòp. En d'autras ocasions, lo 6 de genièr es solament jorn de fèsta en Aran e dins las Valadas, mas en Mónegue e dins l’estat francés, lo 6 de genièr es un jorn obrant e la celebracion de l’Epifania de còps se diferís devèrs d'autras datas.
 
La fèsta consistís normalament en un bon repais en familha e una còca al dessèrt que conten una fava. Segon la tradicion, lo mai jove se deu metre jos la taula per designar la part de la còca que tòca a cadun. Lo que trobarà la fava dins sa part vendrà lo rei de la fèsta.
 
 
En Aran
 
En Aran, los mainatges an escrich de letras als Reis Magues en lor demandant de presents, e las an liuradas als postièrs reials que se tròban al país per Calendas. La velha, los tres Reis Magues desfilan per Aran amb tota lor seguéncia dins la tradicionala “cavaucada”. Aqueste matin, los mai petits an trobat a l’ostal los presents que los Reis Magues e lors ajudaires lor an daissats.
 


 
Origina crestiana
 
E mai se tracte d’una fèsta amb un aspècte mai que mai tradicional, l’origina es religiosa coma dins la majoritat de las tradicions del país. De l’origina crestiana de l’Epifania, ne parlèt fa qualques ans Joan-Jacme Fénié dins Jornalet:
 

L’Evangèli de Matieu parla deus magues d’Orient arribats a Jerusalèm. Lo rei Eròdes que’us prèga d’anar véder lo Ninòt vadut a Betleèm. Que segueishen la famosa estela tà trobar lo camin. Normau: qu’an per mestièr de léger dens lo cèu! Hòrt polits e arrespectuós, n’oblidan pas de portar presents au drollòt: aur, mirra e encens. Qu’es tot çò qu’an trobat en magazin. Apareishuts probablament au sègle IVu, los evangèlis apocrifs (comprenetz: los qui son en principi tienguts secrets) que parlan deu bueu e de l’ase. E, plan mei tard, los Reis Magues, dens la “Legenda Daurada”, que son aperats Gaspar, Marchion e Bautesar.
 
 
 


abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris

12 de genièr 14.09h

#12 A ! Quauqu'us que rasona e que se laissa pas cantar messa. Completament d'acòrd emb de vos !
Mès atencion, qu'anem passar per de... reaccionaris sus Jornalet. I a bien de comentaires parciaus que voldriáun que nos autocensuressiam ! Me vesètz venir ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

9 de genièr 13.27h

#1 Cadun es liure de tirar los reis o pas mas avèm pas besonh d'aquelas consideracions politicament corrèctas. A fòrça de volèr èstre inclusius arribam al punt que anam suprimir tot çò que rapèla mai o mens la religion crestiana. Aquò s'apèla integrisme laïc. Es curiós que s'aplique sonca a la religion crestiana o benlèu qu'es pas tant estonant qu'aquò.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

8 de genièr 22.19h

#1 Mon amic, soi atèu e totun festegi Epifania, vaquî pr'amor :
- Es pas religiós de minjar una còca en familha,
- I a una basa pagana, la de las Saturnalas,
- Soi solaciat pr'amor que lo periòde de Nadau es passat.
- La còca m'agrada fòrça, ne mangi tota la setmana e convidi los vesins.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

7 de genièr 13.11h

"Fogaça" o "Fogaça dals Reis" que disèm en Cevenas. "Pompa reiala" que dison en Velai. De la mèma familha, mèma recèpta que ce que fan per Pascas los vivareses/daufinencs emb de la "Ponha".
Aquela "Fogaça" cevenòla, la fasèm per una autra escasença : la "Virada de las Fogaças" que menam lo jorn que precedís lo començament de la "Vòta".
De tot biais, aquò's una pasta emb de levam, una pasta levada. Una mena de gatèu. Non pas la "Galeta", qu'aquò's quicòm mai en Occitania, una "... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 22.49h

En França l'Epifania se festeja lo primièr dimenge aprèp lo 1èr de genièr. Car en França, e donc dins sa partida occitana tanben, lo 6 de genièr es pas un jorn feriat. Se trabalhèsse pas lo 06/01, se festejariá l'Epifania a-n-aquela data coma se fa dins d'autres païses. Aquí la rason del diferiment dont parla l'article.
En occitan aquela fèsta s'apèla tanben "los Reis", mas aquela denominacion es un pauc reductritz, per çò que, per l'Epifania, se commemòra tres eveniments : ... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 19.50h

Origina pagana grèca!
Aprèp le solstici d'ivern, celebracion de la renaisséncia de la lutz e un cicle de jorns de mai en mai long.
Paganisme al trabalh quora se tira le rei amb les collègas...


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 18.23h

#4 Moltes gràcies Gerard per l'aclariment. En tot cas resulta curiós de remarcar que hi ha una semblança entre l'occità i el castellà a l'hora d'anomenar els reis i, també, em sembla "estrany" que el català i l'occità no els anomenin de forma similar!?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 18.21h

Aqui tanben cal destriar las causas demest lo fialargament de simbèls.
Se epifania es segurament una festa crestiana que fuguèc un jorn « ferié » (cossi se dits en occitan) entrò las annadas 1960 e festa fixada al 6 de genier, apèi fuguèc decidit qu’epifania se festejaria lo dimenche que seguís lo jorn de cap de l’an.
la còca e los simbèls que i son restacats semblan segurament venir de las saturanlas dels temps dels romans. Eran lo contunh de las festas del solstici d’invèr... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 17.29h

#1 Refusar de la cultura tradicionala en nom del laïcisme, aquò es la causida del jacobinisme.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 8   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

6 de genièr 16.35h

#3 Popularament, se ditz sovent "Reis Mages", ont "mages" es un francisme, e donc "magues" es la forma etimologica reconstituida. Se ditz tanben simplament "los Reis". Per contra, coneissi pas cap d'atestacion de "Reis d'Orient" en occitan.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1
-
2 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: IEO Label ÒC

Editorial

Soi Rémi Fraisse

Dijòus passat o raportàvem e èrem esglasiats. L’enquèsta judiciària sus la mòrt de Rémi Fraisse finís sus un non-luòc, coma ben cranhiá ...
giny

Lo temps

Mapa
  • nuvols Agen
  • nuvols_parcials Aush 13 8
  • nuvols Bordèu 12 7
  • sol Briançon 2 -3
  • nuvols Caors 9 3
  • nuvols Carcassona 12 6
  • nuvols Clarmont-Ferrand 9 4
  • sol Confolent 9 4
  • sol Gap 9 3
  • nuvols La Canau 13 11
  • sol La Gàrdia 9 4
  • sol La Torre de Pèlitz 9 5
  • sol Limòtges 9 4
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 10 3
  • nuvols Lo Puèi de Velai 7 3
  • sol Marselha 14 6
  • sol Montpelhièr 13 11
  • sol Naut Aran 11 3
  • sol Niça 3 -2
  • sol Nimes 13 9
  • nuvols_parcials Pau 12 8
  • sol Peireguers 13 9
  • nuvols Rodés 8 6
  • sol Tolon 11 7
  • nuvols_parcials Tolosa 13 9
  • nuvols Valença 9 5

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Mentan

  • Patrici Baccou (Lengadòc)

    Concors de preseps de Jornalet 2016

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Laurenç Revèst

    Magasin novèl de Macarèl a Sant Joan de Vedats (Montpelhierenc)

  • © Alzear Bofièr

    Estúdios de Ràdio Lenga d'Òc a Montpelhièr. © Alzear Bofièr

  • Tardor dins lo País de Saut lengadocian. © Terric Lausa

    Tardor dins lo País de Saut lengadocian

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Montse Torres -  Arxiu dels Castellers de la Vila de Gràcia

    "Castellers" catalans en Bearn

  • © Laurenç Revèst

    Ua comua de la valaia dai Palhons: L'Escarea, gents de cadea

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • © Laurenç Revèst

    Ua comua de la valaia dai Palhons: L'Escarea, gents de cadea

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Tarba

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • © Laurenç Revèst

    Ua comua de la valaia dai Palhons: L'Escarea, gents de cadea

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)