CAPÇALERA2: AMICS DE JORNALET

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 18 de genièr

Actualitats

Divendres, 12 de genièr de 2018, 03h00 Sciéncia,Environament

L’afondrament dels oceans


Comentaris 3 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Un nòu estudi publicat dins la revista numerica Science confirma que los nivèls d’oxigèn dins los oceans son de mai en mai reduches. Sus l'imatge una zòna mòrta de la Jolla, San Diego, California





Etiquetas
cambiament climatic, sapiéncia

Lo fenomèn de la dissolucion de l’oxigèn dins l’aiga es un prètz plan naut pels peisses de totes los oceans de la planeta. E ara o pagan. E o pagaràn fins que l’umanitat descobrisca que far mal a l’ocean tanben es se far mal a ela meteissa. Tot aquò pr’amor del contunh espandiment de las zònas mòrtas dins los oceans de la Tèrra.
 
E òc, pr’amor que l’espandiment d’aqueles airals contunha de créisser —son de regions maritimas totalament o parcialament collapsadas e ont cap mena de vida i pòt pas viure. N’i a de mai en mai, e los scientifics creson ara qu’aquò contunharà  fins que se càmbie la direccion environamentala que la planeta seguís uèi lo jorn. Es a dire d’arrestar l’escampatge de produches quimics dins los oceans.
 
En mai d’aquelas zònas mòrtas, los oceans tanben patisson. Las temperaturas de la Tèrra son de mai en mai nautas, e descreisson los nivèls d’oxigèn dins los oceans e sus las còstas de la Planeta Blava. E aquò es un prètz que las comunautats vivas ja pagan.
 

D’oceans prèp de l’afondrament
 
Ara, un nòu estudi publicat dins la revista numerica Science confirma que los nivèls d’oxigèn dins los oceans son de mai en mai reduches. Aquò vòl pas solament dire de problèmas per las plantas e los animals que i demòran mas que tanplan aquò balharà de consequéncias seriosas sus la vida terrèstra, çò an avisat los cercaires.
 
Dins un ocean normal, las moleculas d’aiga contenon d’atòms d’oxigèn. Aital, los peisses e d’autres organismes pòdon alenar. Las primièras zònas sens oxigèn foguèron trobadas dins d’estuaris —luòcs ont los flumes se trason dins la mar— ja fa mai de 150 ans.
 
“Dempuèi alavetz, çò assolidèt a Live Science l’ecològa marina del Centre de Recèrca Environamentala Smithsonian Denise Breitburg, dins los oceans i a de mai en mai de zònas amb mai de pollucion e d’animals que morisson per manca d’oxigèn. D’oxigèn qu’arriba pas fins a las prigondors maritimas e tanben i a fòrça mai d’acid e d’aiga cauda”.
 
De mai, una còla scientifica de l’Estudi sus l’Oxigèn dins los Oceans del Glòbe ja confirmèt en 2016 que l’espandiment d’aquelas zònas mòrtas s’agrava. Las aigas qu’an 12 mg d’oxigèn o mens per litre se tròban dins lo Pacific american, dins l’Atlantic african, dins l’ocean Indian, dins lo Pacific nòrd asiatic e sus totas las còstas d’Euròpa, Estats Units e Japon.
 
“Se i aguèsse una pèrda de 4,5 milions de quilomètres cairats de tèrra productiva totes seriam estonats, çò confirmèt Breitburg. Mas aquò se debana dins l’ocean e es pauc conegut”.
 
La casuda de l’oxigèn dins los oceans mena a d’estranhas conduchas de peisses e d’autres organismes —i an mai de malautiás e an de problèmas per la reproduccion—. Dins los cases extrèms las zònas s’afondran e totes los organismes morisson. Pauques emigran e trencan l’ecosistèma vesin pr’amor que i a mens de manjar e mai de predators”.
 
Totun, i a de pròvas materialas que confirman qu’aquela situacion es reversibla. Ara la situacion es plan melhora dins d’estuaris coma lo de Tamèsi a Londres o del flume Delaware —ambedós patiguèron una manca d’oxigèn pendent d’annadas— e ara i a de grandas comunautats de peisses e d’autres animals e de plantas aqüaticas. (Legissètz la seguida).


 


Aqueste article es  publicat dins Sapiéncia, la revista occitana de divulgacion scientifica, amb la quala Jornalet a un acòrdi de cooperacion. Podètz legir l'article entièr aicí.




abonar los amics de Jornalet



publicitat



Comentaris

15 de genièr 10.18h

Quants cops ho em dit i ens han dit "defensors de les Balenes, i pesats". Tot el que em fet te conseqüències, i ara veiem fins a quin punt en som d'assassins i boixos, ho em destruït tot, i ni mica d'arrepentiment, i ni un càrrec de consciencia, ni tant sols cercar maneres d'arreglar-ho, anar fent que ja veurem, diuen, com si no passés res, esteu com una cabra, i si no recapaciteu us ho carregareu tot.
De fet us ho heu carregat tot, i ara graciosos que? A on voleu anar, o a on us voleu ama... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

13 de genièr 18.26h

Bonjorn mas que disètz pas d'ont ven aquela demesida de l'oxigèn.... Dusc'ara aviai seguit la pujada del CO2 mas degun nos parlèt pas de la casuda de l'oxygèn, dissolgut dins l'aiga ! ....Que vos legèssi e traparai la paur?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

12 de genièr 11.15h

'' Dins un ocean normal, las moleculas d’aiga contenon d’atòms d’oxigèn. Aital, los peisses e d’autres organismes pòdon alenar ''

-> Aquò's una error importanta. 'Quò's pas l'oxigène de H2O que permet aus peishs d'alentar (H2O se dissocia pas solet en idrogène e oxigène !), mès la preséncia de moleculas de O2 (dioxigène) que se dissotz entremitan les moleculas de H2O. (Senon sufiré d'auger aiga per que los peishs poscussin respirar , òr justament l'article ditz que l'aig... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat

Editorial

Soi Rémi Fraisse

Dijòus passat o raportàvem e èrem esglasiats. L’enquèsta judiciària sus la mòrt de Rémi Fraisse finís sus un non-luòc, coma ben cranhiá ...
giny

Lo temps

Mapa
  • nuvols Agen
  • nuvols_parcials Aush 13 8
  • nuvols Bordèu 12 7
  • sol Briançon 2 -3
  • nuvols Caors 9 3
  • nuvols Carcassona 12 6
  • nuvols Clarmont-Ferrand 9 4
  • sol Confolent 9 4
  • sol Gap 9 3
  • nuvols La Canau 13 11
  • sol La Gàrdia 9 4
  • sol La Torre de Pèlitz 9 5
  • sol Limòtges 9 4
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 10 3
  • nuvols Lo Puèi de Velai 7 3
  • sol Marselha 14 6
  • sol Montpelhièr 13 11
  • sol Naut Aran 11 3
  • sol Niça 3 -2
  • sol Nimes 13 9
  • nuvols_parcials Pau 12 8
  • sol Peireguers 13 9
  • nuvols Rodés 8 6
  • sol Tolon 11 7
  • nuvols_parcials Tolosa 13 9
  • nuvols Valença 9 5

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Ua comua de la valaia dai Palhons: L'Escarea, gents de cadea

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Coserans: Sent Líser, Casavèth, Sent Guironç, Saurat...

  • Conferéncia de Yan Lespoux sus las relacions occitanocatalanas en Malhòrca (11.05.2017)

  • Xavi Gutiérrez Riu

    Eth referendum d'independéncia en Aran

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • Arribada de la prima en Naut Rasés. © Terric Lausa

    Arribada de la prima en Naut Rasés

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • © Franc Bardòu

    Tresaurs andorrans

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • Cap a las fonts autas d'Arièja. © Franc Bardòu

    Savartés. Cap a las fonts autas d'Arièja

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • A Gavotina marítima: Recabruna Cab Martin, a vila vielha e o castèl dau sécolo X

  • Montpelhièr. © Patrici Baccou

    Campanada d'alarma sus la situacion catastrofica ont se tròban la lenga e la cultura occitanas

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • © Laurenç Revèst

    Via de Buelh a Pèunas a Valberg fins a Sant Laugier

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)