CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 23 de setembre

Actualitats

Diluns, 23 d'abril de 2018, 03h00 Cultura,Istòria

Çò ditz la legenda.... Sant Jòrdi


Comentaris Un comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargar


La lenga ditz qu’après la mòrt d’un soldat roman, sa femna e lor enfant se n’anèron demorar dins la vila de Lydda —actualament Lod— en Judèa. Aquí, lo pichon Jòrdi, qu’es aital que se nomenava l’enfanton, cresquèt e foguèt educat dins la fe crestiana fins a l’edat de la majoritat, al tèrme de la quala jonguèt l’armada de Roma, ont foguèt de mai en mai promogut fins a far partida de la gàrdia de l’emperaire roman Dioclecian de Nicomèdia (Anatolia). Mas un eveniment qu’aguèt luòc en l’an 303 cambiariá per totjorn lo destin de Jòrdi.
 
Pendent aquela annada, l’emperaire Dioclecian promulgava un edicte qu’autorizava la persecucion dels crestians. Coneguda tanben coma “la Granda Persecucion“, foguèt la darrièra e la pus violenta e sagnosa de totas las persecucions que los crestians patiguèron durant l’Empèri roman.
 
E mai las persecucions aguèsson començat qualques ans abans, los primièrs emperaires volguèron pas dictar de leis contra los crestians. De fach, l’execucion dels crestians que la faguèt Neron en l’an 64 pr’amor de la sospechada implicacion d’eles dins l’incendi s’estendèt pas delà la vila de Roma. Pasmens, en aquel temps lo cristianisme èra pas plan acceptat socialament, pr’amor qu’èra considerat coma una vertadièra menaça per las tradicions de l’empèri roman, car sa creissença afeblissiá la cultura e las tradicions romanas, e per extension, tanben lo quite empèri. Los romans vesián los crestians coma una sècta secreta que se voliá pas integrar a la societat romana, çò qu’aumentèt mai encara la malfisança e las sospièchas sus eles.
 
Mas l’expansion del crestianisme èra en plena aviada e arribèt de devesir la societat romana. D’un costat, i aviá los partisans de la religion pagana que defendián los cultes tradicionals amb la tòca de metre pas en escac l’identitat romana, e de l’autre i aviá los defensors del cristianisme, que cada jorn ganhava de mai en mai d’adèptes, en aumentant a l’encòp la distància entre las doas parts. L’esquiçadura constanta que la patissiá la societat romana d’aquela epòca arribèt a l’extrèm que de membres d’una meteissa familha se denonciavan entre eles a las autoritats. Una mòstra d’aquela tension e d’aquel òdi se pòt veire dins los escriches de Tacit, qu’afirma que los crestians mostravan “odium generis humani” es a dire “d’òdi envèrs lo genre uman”, car lor tòca, çò cresiá el, èra d’avalir la cultura e la societat romanas.
 
Aquel refús absolut dels crestians envèrs las celebracions paganas prigondament enrasigadas dins la societat romana desvelhèt en l’emperaire Dioclecian una enòrma malfisança envèrs eles, que culminèt fin finala en una persecucion sens precedent que cessariá pas fins a l’arribada de l’emperaire Constantin que, qualques ans pus tard (en 306), metèt fin a aquelas persecucions amb l’Edicte de Milan (313), ont declarèt sa conversion al cristianisme en lo fasent venir la religion oficiala de l’Empèri. Roma èra mòrta e lo cristianisme aviá vencut, e amb aquò s’acabèron los martiris e las persecucions dels crestians en Occident, franc d’aquelas que la quita Glèisa catolica menèt contra los catars pendent l’Edat mejana en semenant la terror e la barbariá en Occitània.
 
Mas alavetz èra ja tròp tard per Jòrdi. Li avián copat lo cap davant las muralhas de Nicomèdia lo 23 d’abril de l’an 303 per ordre de l’emperaire Dioclecian, e venguèt un dels martirs del cristianisme. E serà justament aquel culte, que lo cristianisme practica envèrs los martirs, qu’inspirarà l’archevesque de Gènoa, Jaume de Voragina, pr escriure una larga agiografia durant la mitat del sègle XIII e atal convertir la  Legenda Sanctorum en un dels libres mai copiats de l’Edat mejana.
 
Coneguds tanben amb lo nom de “Legenda daurada“ (o “Legenda aurea“ en latin), los recits dels martiris dels crestians èran de grand realisme e possedissián una granda fòrça de conviccion.  De fach, tota l’iconografia crestiana occidentala es basada sus las scènas d’aqueles racontes amb una intencion doctrinala e la tòca de mostrar d’exemples que foguèt una ajuda de las bèlas a la difusion del culte e a l’espandiment de la Glèisa catolica, en tot venir una de las practicas primordialas de la transmission del cristianisme durant l’epòca medievala.Pasmens, segon qualques istorians —coma es lo cas d’Edward Gibboen o de Geoffrey de Sainte—, las persecucions de Dioclecian foguèron emplegadas sens fondament per tal d’aténher una difusion màger del cristianisme e de far de mai en mai d’adèptes.
 
Ça que la, e mai se las fidelitats istorica e filologica d’aqueles recits son contestablas, avèm pas cap de dobte que son la basa simbolica del cristianisme per excelléncia qu’es arribat a nòstres jorns. Un d’aqueles recits es inspirat, probable, del soldat roman Jòrdi, conegut tanben coma Jòrdi de Capadòcia, e son istòria es una de las mai celèbras de l’Edat Mejana, en arribant a venir la d’un sant venerat del cristianisme, e quitament son istòria es tanben assimilada per de cresenças afroamericanas e quitament musulmanas coma Mar Jirias o Al Khader.
 
Tre lo sègle IX apareis la legenda populara del cavalièr Sant Jòrdi sus un caval a véncer lo dragon, que s’estendèt lèu per Euròpa tota. Lo recit d’aquela legenda comença amb un dragon que cada jorn exigís un sacrifici en escambi d’aiga, mas après l’intervencion del sant martir que tua lo dragon totes sos abitants quitan lo paganisme e se convertisson al cristianisme. Lo simbolisme d’aquela legenda, segon una anciana interpretacion crestiana, explica que Sant Jòrdi simboliza los cresents, lo caval blanc la Glèisa e lo dragon lo paganisme, l’idolatria e quitament, pels pus extremistas, lo quite Satanàs.
 
De tot biais, seriá fòrça probable qu’un pagan diguèsse que la legenda de Sant Jòrdi es, en realitat, l’adaptacion crestiana del mite grèc de Persèu, que tuèt la gorgona Medusa, salvaire d’Andromèda, amb qui se maridèt. Totun, aquel venerable sant e patron de cavalièrs e d’òrdres militars venguèt lo patron de fòrça endreches e apareguèt en fòrça escasenças dins los reialmes crestians per lor ajudar dins lor lucha contra los musulmans, coma es lo cas del rei aragonés Sanç Remires d’Aragon durant la batalha d’Alcoraç e de son filh Pèire Ir d’Aragon pendent la conquista d’Òsca. Es per aquela rason, en gratitud, qu’aquel rei nomenèt Sant Jòrdi patron del reialme d’Aragon en 1096. Lo ligam de Sant Jòrdi amb lo reialme d’Aragon serà talament grand que fin finala, pendent las Corts d’Aragon tengudas en 1461, se declarèt oficialament lo 23 d’abril “fèsta perpetuala, gardada, observada e celebrada solemnament”.
 
E, a causa de la coïncidéncia d’aquel jorn amb lo jorn internacional del libre, en Catalonha los amoroses se donan de ròsas e de libres, e las carrièras de l’ancian reialme d’Aragon s’emplisson d’autors que signan los remirables quasèrns ont la fantasia e la lectura permeton de conéisser de personatges meravilhoses e de viatjar fins als endreches extraordinaris ont òm i pòt solament anar amb l’imaginacion. A pena sens nos avisar, pauc a cha pauc, tombam d’un biais irresistible dins la lectura fins a demorar captivats per la magia de lors protagonistas, del temps que sus nòstra pèl e dins nòstra arma se desencadena un veritable revolum d’emocions. Quitament après aver legit lo mot “fin”, eles faràn totes partida de nosautres meteisses.
 
Amb mos melhors vòts. Aürós jorn de Sant Jòrdi!
 
 
 
 
Griselda Lozano
 
 
 




abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris

24 d'abril 05.51h

Ven del latinizacion d'un mot grèc Geòrgius < Geòrgios, que significa trebalhant la tèrra, lauraire (ge + org*), derivat en Jòrdi, o formas plus etimologicas Jòri e Juèri.
Le resta es de mitologia crestiana, de farlabica de heròis...


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat

Editorial

En Itàlia i a quicòm que truca

Après la guèrra personala de Salvini contra los migrants e los refugiats, e las divèrsas declaracions racistas, sexistas e omofòbas de divèrses membres del govèrn,  ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen
  • sol Aush 21 5
  • pluja Bordèu 16 7
  • sol Briançon
  • sol Caors 21 7
  • nuvols_parcials Carcassona 21 5
  • sol Clarmont-Ferrand 16 4
  • sol Confolent 24 12
  • sol Gap
  • nuvols La Canau 21 8
  • sol La Gàrdia 24 12
  • sol La Torre de Pèlitz 24 14
  • sol Limòtges 16 4
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 24 13
  • sol Lo Puèi de Velai 12 3
  • sol Marselha 24 14
  • sol Montpelhièr 21 5
  • sol Naut Aran 21 5
  • sol Niça 19 6
  • sol Nimes 23 13
  • nuvols Pau 21 5
  • sol Peireguers 18 9
  • sol Rodés 24 14
  • sol Tolon 24 14
  • sol Tolosa 22 7
  • sol Valença 16 7

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • ©  LR

    Mostier e òrts de Cimiés, antica ciutat de Cemenelum, actualament quartier de Niça

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • 20u corsa Aran per sa Lengua. © Guillem Sevilla

    20u corsa Aran per sa Lengua

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Occitan e economia: "occitanitat mai o mens visibla"

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    Dins lei paluns de Camarga, la Torre Carbonièira e Aigas-Mòrtas

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Estacion de trens de Limós (Rasés) - Senhalizacion en occitan. © Terric Lausa

    Estacion de trens de Limós (Rasés) - Senhalizacion en occitan

  • © Manel Armengol

    Presentacion deth roman Òc a Barcelona en ocasion dera Hèsta d'Aran

  • Mobilizacion a Brelh de Ròia per fin de sostenir lo mantenement de la linha Niça-Coni

    Mobilizacion lo diménegue 25 de mai a Brelh de Ròia per fin de sostenir lo mantenement de la linha Niça-Coni

  • © Iñaki Delaurens

    Val d'Aran

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • Carnaval e fèsta per l'anniversari de la naissença de Jausep Garibaldi a Niça

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

T'agradan las politicas del govèrn actual d'Itàlia?


14%



84%



2%




Vots 43 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)