CAPÇALERA: CONGRÉS AMIC
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 20 d'octòbre

Actualitats

Divendres, 27 de novembre de 2015, 03h00 Societat,Politica,Internacional,Economia

China bastís d’illas nòvas dins la Mar de China Meridionala


Comentaris 2 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (6 vòtes)
carregant En cargar


Degun o podiá pas sospechar mas lo govèrn chinés a bastit, e bastís encara, d’illas al mièg de la Mar de China Meridionala, plan près de Vietnam, de las Filipinas e de Malàsia. Aprofiècha de petitas illas de coralh que tròba en aquela mar per bastir en plan pauc de meses de vertadièras illas amb de bastiments, d’aeropòrts e de complèxes civils e militars qu’inquietan plan los sieus vesins territorials. Per tant, la tension politica creis e creis encara, sens relambi.
 
Es aquela meteissa promptitud per finir aquelas illas que mai inquieta aqueles païses. China anoncièt en junh d’ongan que començava de bastir d’illas dins aquela region e, dempuèi, ja a bastit d’aeropòrts e d’estradas senceras dins de petitas illas qu’ara an de populacions e d’installacions militaras; mai que mai es lo cas de las Illas Spratly, una cadena d’illas de coralh que mai de tres païses de las disputan. Tanben, aquelas illas son a mai de 500 quilomètres de la China continentala e lor amainatjament ja a entraïnat de problèmas serioses demest China e los Estats Units. En octòbre d’ongan, la marina estatsunidenca envièt un destructor pr’amor que los filipins, los vietnamians e los malais son de mai en mai alarmats.
 
Las nòvas illas permeton a China d’aver mai de territòri ric en peisses e tanben de gas e de petròli, mas pereu aquelas illas vòlon èsser de basas militaras per contrarotlar la Mar de China Meridionala, qu’es considerada per Pequin coma una mar pròpria. Los americans ja an vist coma los chineses i menavan d’artillariá e aquò a alarmat, e plan, los païses vesins. Mas aqueles son pas los solets qu’alèrtan sus aquel fach. Los environamentalistas tanben son contra. Va solet que la destruccion dels coralhs que se tròban dins aquela region es, segon l’Universitat del Sud de Florida, fòrça dangierosa per l’environament pr’amor qu’afècta tota la biodiversitat marina de la zòna. “Son a escafar la vida marina de la region;” çò confirma Frank Muller-Karger, professor de biologia oceanografica d’aquela universitat, “e, en mai d’aquò, i laissan de metals, de petròli e d’autres produches quimics qu’ajudan pas gaire la vida marina de la region. E i cal apondre tot çò qu’es getat dels vaissèls o de las plataformas que bastisson”.
 
 
Una region plan disputada
 
Los chineses son relativament nòus dins l’archipèla de las Illas Spratly. Mas lo problèma a començat quand, en plan pauc de temps, s’es pogut aver tantas illas e de populacion sus elas, coma i tenon las Filipinas o Vietnam. La region es plan estrategica comercialament, sustot per los estatsunidencs qu’an d’escambis comercials annuals amb aqueles païses de mai d’1,2 trilion de dolars. Per tant, los americans envièron un destructor dins l’airal per avisar China que renonciarián pas jamai a la lor posicion politica e estrategica. E mai, aqueles païses que protèstan son d’aliats militars dels Estats Units, als quals an demandat ajuda contra China.
 
Los americans avián pas enviat cap de vaissèl militar dins la zòna dempuèi 2012 e aquò es un pauc perilhós pr’amor que las termièras son relativas. Qualques païses defendon qu’aurián mai de territòri delà las 12 milas nauticas. Un d’aqueles es China. Ara, en rason d’aquelas illas que son al mièg de territòris d’autres païses, ja s’es començat de campanhas comercialas de boicòt contra los produches chineses, coma es lo cas de part de las Filipinas. E lo secretari d’estat american ja a alertat lors collègas chineses que “los Estats Units contunharàn de comerçar e d’operar ont las leis internacionalas o permetan, e aquò vòl dire dins tot lo Mond”.
 
Mas per China, amainatjar l’illa mai granda de la region, apelada Fiery Cross Reef, es estrategicament plan important pr’amor que ja i a bastit un aeropòrt que permet d’aterrar a quin que siá avion militar o comercial. E aquò o vòlon pas los païses vesins. E amb aquelas infrastructuras, China pòt reclamar ara qu’aquel territòri es sieu. E se o fa, i aurà de problèmas amb Vietnam, Malàisia, las Filipinas e tanben amb los Estats Units, aquò qu’es segur.
 
 
 
 
Christian Andreu



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

28 de novembre 15.13h

De segur, non es un projèct tibetan!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

27 de novembre 07.27h

Es passat lo temps ente sufisia d'una canoniera per colonisar China. Russia e China son los noveus mestres dau monde e los Etats-Unis faran coma l'Euròpe se retiraran de tots los estats qu'an colonisats.
Lo problem ecologic demora. Mielhs vau esser un messatger de patz , ecologic qu'un guerrier qu'appela a se mobilisar contre tant d'armements.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER 3 teveoc

Editorial

Tresmudar un problèma politic en un problèma d’òrdre public

Dempuèi longtemps l’estat espanhòl refusa de resòlver politicament lo problèma politic que ten en Catalonha. Ara, après l’enòrma indignacion ciutadana ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 14
  • sol Aush 13
  • sol Bordèu 14
  • sol Briançon 13
  • sol Caors 14
  • sol Carcassona 20
  • sol Clarmont-Ferrand 11
  • sol Confolent 17
  • sol Gap 12
  • sol La Canau 14
  • sol La Gàrdia 13
  • sol Limòtges 13
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 15
  • sol Lo Puèi de Velai 18
  • sol Marselha 20
  • sol Montpelhièr 20
  • sol Naut Aran 14
  • sol Niça 18
  • sol Nimes 20
  • sol Pau 15
  • sol Peireguers 13
  • sol Rodés 14
  • sol Tolon 13
  • sol Tolosa 14
  • sol Valença 18

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Gavotina (est Velai) e d'Auvèrnhe (Vivarés, Gevaudan)

  • Ferriòl Macip

    Manifestacion Anem Òc! per la lenga occitana. Montpelhièr 24 d'octòbre de 2015

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Asuèlhs de Garnagués. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Garnagués

  • Joaquim Blasco (Catalonha Nòrd)

    Concors de preseps de Jornalet 2016

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © CD

    Escòla Calandreta dau Mas. Drap (País Niçard)

  • © Chau Viva

    Qualques salas de classa d'occitan en collègi

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • D'Auvèrnhe occitan

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • 20u corsa Aran per sa Lengua. © Guillem Sevilla

    20u corsa Aran per sa Lengua

  • Occitan e economia: "occitanitat mai o mens visibla"

  • Ferriòl Macip

    Manifestacion Anem Òc! per la lenga occitana. Montpelhièr 24 d'octòbre de 2015

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • © Franc Bardòu

    Tèrra albigesa

publicitat

lateral 2 teveoc



publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Que pensas de las senténcias de 9 a 13 ans de preson contra los nòu nauts representants independentistas catalanas?


0%



9%



91%



0%




Vots 11 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)