CAPÇALERA2: AMICS DE JORNALET

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimècres, 28 de junh

Actualitats

Diluns, 4 de novembre de 2013, 03h00 Espòrt

Un Monde XIII: occitans-samoans, un sol combat!


Comentaris Cap de comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (2 vòtes)
carregant En cargar


Los samoans desfisan los Kiwis





Etiquetas
copa del mond de rugbi xiii, roch, rugbi, rugbi xiii, xiii

Se dissabte las resultas de las partidas de la Copa del Monde de XIII foguèron logicas, amb las victòrias aisidas d’Anglatèrra fàcia a Irlanda (42-0) e d’Austràlia contra Fiji (32-4), la vesprada de dimenge se dobriguèt sus una brava suspresa: los americans faguèron plegar los Diables Roges galeses atupits (24-16). La jornada se clavèt a Workington per un festenal d’ensags entre Escòcia e Itàlia que trapèt pas de venceire: 30-30.
 
Aqueste diluns, una partida al programa: Samoa -Papoa-Nòva Guinèa dins lo grop dels Blaus (21h, al Craven Park d’Hull).
 
Seguirem amb plan d’atencion aquela partida: una victòria samoana fariá de la partida de diluns que ven a Perpinhan un rescontre de classament entre França e Samoa. Una desfacha samoana poiriá dobrir de cases complicats d’egalitat al clasasment e de diferéncias de punts. Aquò en se diguent que la Nòva Zelanda batrà los papós divendres!
Samoa apareguèt sus la scèna internacionala tretzista en 1988 en jogant la Copa del Pacific. A ja pres part a las Copas del Monde de 1995 (victòria contra França 56-10 e desfaita fàcia a Galas 22-10), 2000 (victòria contra los maòris: 21-16; e Escòcia: 20-10; desfaita fàcia a Irlanda: 30-16; eliminacion en quarts de finala per Austràlia: 66-10) e 2008 (victòria contra Tònga: 20-12; desfaita fàcia a Irlanda: 34-16; victòria contra França per la 9a plaça: 42-10). La majoritat dels seleccionats samoans de 2013 jògan en NRL.
Las Illas Samoa son pobladas dempuèi mai de 3000 ans. L’olandés Jacob Roggeveen las identifiquèt en 1722, mas foguèt l’occitan La Peirosa lo primièr occidental a pausar lo pè sus una illa: la de Tutuila. Per un primièr rescontre internacional, aquò se passèt mal: son comandant en segond e 11 membres d’esquipatge foguèron tuats. En 1889, Anglatèrra, los Estats Units e Alemanha signèron un tractat que durèt un desenat d’ans abans de veire los Estats Units contrarotlar la part orientala, los alemands la part occidentala e los angleses prene lo contraròtle de Tònga, Niue e Nauru. En 1914, la Nòva Zelanda prenguèt la direccion de las Samoa Occidentalas fins a l’independéncia de 1962. Lo país s’inspira de las institucions anglesas: son regim es de monarquia constitucionala, mas amb un rei (l’O le Ao O le Malo) nomenat per 5 ans pel Parlament. Lo sistèma judiciari mescla lo sistèma anglés e las costumas localas. Un pauc mens de 200 000 estatjants amb lo mai grand nombre dins la capitala Apia (35 000 estatjants) pòblan las 4 illas del país (55 000 samoans vivon costat american). Existís una fòrta emigracion cap a Austràlia, la Nòva Zelanda e los Estats Units. Sièis illas desèrtas completan lo territòri.
 
Lo samoan es lenga cooficiala amb l’anglés. Fa part de las lengas polinesianas e es parlat per 300 000 personas. Son alfabet es de 14 letras (5 vocalas: a, e, i, o, u; e 9 consonantas: f, g, l, m, n, p, s, t, v). S’i ajusta una qu’indica un còp de glòtis. Per l’ora, aqueste article es en occitan, vist que ‘ou te lē iloa tautala fa’asamoa (parli pas samoan), e vos daissi que d’escriure tot aquò, fia inu, fia ‘ai (teni set e talent)!




Alan Roch



publicitat



Comentaris


I a pas cap de comentari




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

La cultura e lo partatge, fàcia a la barbariá

L’ultradrecha europèa, son racisme e son islamofobia an passat l’òsca. Ara se consagran a boicotar los salvaments dels refugiats en Mediterranèa, çò publicàvem ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 23 13
  • pluja Aush 25 12
  • nuvols Bordèu 22 13
  • sol Briançon 17 8
  • nuvols Caors 24 13
  • nuvols Carcassona 23 12
  • nuvols Clarmont-Ferrand 21 13
  • sol Confolent 20 12
  • sol Gap 22 11
  • nuvols La Canau 22 13
  • nuvols La Gàrdia 27 21
  • nuvols_parcials La Torre de Pèlitz 23 16
  • sol Limòtges 20 12
  • nuvols_parcials Lo Borg Sant Dalmatz 17 15
  • nuvols Lo Puèi de Velai 17 10
  • sol Marselha 28 16
  • sol Montpelhièr 25 18
  • nuvols Naut Aran 28 8
  • sol Niça 24 7
  • nuvols_parcials Nimes 25 17
  • sol Pau 25 11
  • nuvols Peireguers 19 12
  • pluja Rodés 23 12
  • sol Tolon 27 15
  • pluja Tolosa 27 14
  • nuvols Valença 11

giny

giny

Entrevista

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • Una fòto pilhada à Albi: perque lenga e torisme son possibles! © Bastian Donato

    Concors d'estiu 2012: La fotografia de las vacanças

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • © Laurenç Revèst

    Dins lei paluns de Camarga, la Torre Carbonièira e Aigas-Mòrtas

  • © Marion Quenut

    Jornada de protèsta contra lo barratge del Testet, a Sivens

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Tarba

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • © Franc Bardòu

    Tèrra albigesa

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Margaria Pepin

    Adobament dal Grand Prèmi de Mónegue de 2014

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Creses que lo racisme es un problèma en Occitània?


70%



20%



10%




Vots 83 vòtes

comentaris 4

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)