CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 21 de setembre

Actualitats

Dissabte, 26 de genièr de 2013, 03h00 Libres

Recalius catars


Comentaris Un comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (6 vòtes)
carregant En cargar


De prima pausa l’autor avisa amb rason son lectorat potencial e mai que mai los racionalistas de las tripas jacobinas, los catoliques sectaris, los uganaus fregeluts e los amators d’esoterisme a la m’as-colhonat-quand-t’ai-vist: aqueste libre es pas per eles. L’objecte de l’estudi a sonque per tòca de soscar a l’eventualitat de la subrevivéncia e las filiacions possiblas del catarisme. Lo sicut perseguit es de veser cossí la religion catara se posquèt mantener fins a la Reforma. Cossí pendent tres cent ans d’unas familhas o comunitats vilagesas posquèron servar qualques traches e tròces del ritual catar. L’obratge es un estudi scentific.
 
Per avançar l’autor endralha mantunas pistas. Demest aquestas ensaja de véser se d’unas brasas dualistas se serián pas servadas endacòm mai qu’en Occitània. Atanben nos convida n’anar véser dins los Balcans çò que poriá demorar d’un eventual recaliu bogomil. Rebremba a n’aquel prepaus, qu’en 1897, del costat dels rius Rama e Neretva en Bòsnia e Ercegovina se trapava encara d’unes paisans que, jos l’aparéncia d’un islamisme de convenéncia, servavan de pregàrias bogomilas que recitavan al moment de las ceremonias familialas. Lo testimòni en persona d’aquestas fachas, precisa plan que l’endrech designat se trapa dins d’unas vals quasi inaccessiblas. Un país talament perdut e montanhós que los imams prenián quitament pas la pena d’anar vistalhar. Cal, ça que la, precisar que d’uèi encara lo camin que mena a d’unes d’aqueles masatges es sempre pas carrossable. Son d’encontradas que plan solide possedisson pas de mosqueta. Aquò explica que la pichona comunitat posquèt servar sa tradicion a travèrs los sègles sens èsser persecutada al delà. Lo monde avián de longa “arrengat” lor dualisme bogomile amb las religions oficialas que desfilaván dins la plana al grat dels envasiments successius (catolicisme, ortodoxia crestiana, islam).
 
Mas, se vos plai, demorem Occitans e vegem çò que ne poriá èsser d’una subrevivéncia del catarisme en país nòstre. Segon l’autor –amai lo podem creire– d’uèi demòra pas res d’una cadena catara que se seriá pas rompuda desempuèi l’Edat Mejana (amai se d’uèi existís un neocatarisme del tot respectable, aqueste ven pas de tradicion familiala). Mentretant, e aquò es tras qu’important, un folclorista/etnològue trapèt entre las doas guèrras una dòna vièlha en Arièja que recitava de cap (per tradicion orala) la pregària catara que s’ensenhava dins sa familha desempuèi totjorn. Disiá lo tèxte sens ne conéisser l’origina. Aquesta dòna foguèt la sola pròva d’una filiacion catara viva –mas inconscienta– de set sègles.
 
D’aquò rai! Per l’autor las brasas del catarisme tornèron abrandar en se mesclant al fuòc de la Reforma al sègle XVI. Aquí n’es la conclusion de son estudi. Mas quand se parla aquí de brasas cataras cal plan comprener que se tracha mai d’un anticlericalisme de la populacion occitana a l’encontra d’un catolicisme que faguèt lo malur del país, que d’un esperitualisme apièjat subre una religion de conviccion. Aprèp la repression inquisitoriala sanglanta e exterminatritz del sègle XIII que s’acabèt a la mitat del sègle seguent e la Reforma; i aguèt pas, a nòstra coneissença, de glèisa catara clandestina. Sonque provablament la rancura d’un pòble somes al terrorrisme d’una religion impausada per la fòrça. Atanben quand la Reforma apareguèt, nombroses foguèron los Occitans qu’embrassèron la religion novèla.
 
Michel Jas fasquèt pas que superpausar una mapa de l’implantacion del protestantisme subre una mapa de l’implantacion del catarisme per se mainar de la concordéncia. Coma dirián los joves d’ara: i agèt pas fòto! L’asard pòt pas explicar a n’el solet la facha. Alavètz, l’autor s’entrachèt de far d’estatisticas a partir de las donadas que possedissiá. Espepissèt totes los documents d’inquisicion de l’Edat Mejana e ne relevèt los noms dels acusats e dels acusators. Mentretant estudiava la naissença de la glèisa reformada en Occitània en apertièrant los noms dels actors que participèron a son espelida. Atal se mainèt que las familhas que patiguèron de l’inquisicion a l’Edat Mejana foguèron dins una brava proporcion las meteissas que patiguèron l’intoleréncia del catolicisme pendent las guèrras de religions. Entre 1350 e 1650 lo sovenir tragic de la repression se servèt dins la tradicion familiala. I a pas res d’espectaclós ni d’extraordinari a n’aquò dins la mesura ont aquela temporada representa environ sièis generacions. Ademai cal plan veire que sovent se tracha de familhas nòblas o borgesas. Un mitan ont la genealogia e l’istòria familiala es importanta, siaguèsse pas que per las questions d’eiretatge. Es sovent aquestas familhas que son retengudas per l’istòria estant qu’agèron los mejans materials e politics per influir subre los eveniments e que servaván actes notariats escriches.
 
Es pas la tòca de Michel Jas d’o analisar dins aqueste libre, mas a travèrs de la contestacion pel pòble occitan de l’autoritarisme papal es tanben una forma patenta del nacionalisme occitan que s’exprimèt per delà los sègles. Aquela resisténcia nacionala es estada relevada e desvolopada amb justesa a cò de mantunes istorians, e pas totes occitanistas!
 
Brasas cataras” es l’òbra d’un afogat d’istòria que sembla aver trabalhat de temps sul mestièr, tan la demostracion es menimosa e precisa. Traparètz dins aqueste libre pas cap d’interpretacions asardosas o fantasierosas. Es un estudi que participa plenament a las recèrcas actualas subre nòstra istòria que demòra sempre un obrador dobèrt. Paregut fa vint ans, aquel obratge demòra d’actualitat estat que fins ara degun a pas tornat cavar lo sicut.
 
Es de notar dins aqueste obratge una importanta e plansenta iconografia. Al contra, es de regretar una mesa en pagina un pauc curiosa ont qualques còps las nòtas bibliograficas emplenan las paginas als tres-quarts. Mas a i soscar plan, aquò’s inerent al fach que l’autor ten a balhar sas sorgas. Ademai, aquestas indicacions son un tresaur inestimable pels legeires. Pòdi pas dire se lo libre se trapa encara aisidament dins lo comerci. S’èra pas lo cas, seriá ora de lo tornar editar.
 
 
 
 
Sèrgi VIAULE
 
           
 
 
 
_____
JAS, Michel. Braises Cathares, Edicions Loubatières, 1992. 200 paginas.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT



Comentaris

26 de genièr 20.43h

Plan interesant aquel article,vau assajar de trobar aquel libre.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Lo jornalisme fa son trabalh

Lo 15 de mai passat, vesitàvem lo licèu Pierre et Marie Curie de Menton. Voliam far un pichon reportatge amb los liceans de la classa d’occitan per nòstra emission #aranésòc ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 25
  • sol Aush 25
  • sol Bordèu 24
  • sol Briançon 16
  • sol Caors 26
  • sol Carcassona 20
  • sol Clarmont-Ferrand 24
  • sol Confolent 23
  • sol Gap 17
  • sol La Canau 24
  • sol La Gàrdia 24
  • sol Limòtges 24
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18
  • sol Lo Puèi de Velai 21
  • sol Marselha 22
  • sol Montpelhièr 21
  • sol Naut Aran 18
  • sol Niça 22
  • sol Nimes 23
  • sol Pau 23
  • sol Peireguers 25
  • sol Rodés 25
  • sol Tolon 24
  • sol Tolosa 23
  • sol Valença 23

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”

Jordi Riba president de l’Associacion Culturala Vibrant

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”
giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Asuèlhs de Garnagués. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Garnagués

  • La prima en valaa de Tiniá. © Laurenç Revèst

    La prima en Tiniá

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • Bersorèlh : quartiers e maions ai noms occitans

  • © Celèsta Toion

    La plaja espaci de libertat? D'expression?

  • © Alzear Bofièr

    Estúdios de Ràdio Lenga d'Òc a Montpelhièr. © Alzear Bofièr

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Coserans: Sent Líser, Casavèth, Sent Guironç, Saurat...

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • Meravilhas aranesas. © Franc Bardòu

    Meravilhas aranesas

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • Pòrt de Niça: Li galeras

  • A Gavotina marítima: Recabruna Cab Martin, a vila vielha e o castèl dau sécolo X

  • Nhèu d'abriu en Aran. © Xavi Gutiérrez Riu

    Nhèu d'abriu en Aran

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums



publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)