CAPÇALERA2: Entèsta drecha, convergéncia occitana-fixa

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 19 d'agost

Entrevistas

Dissabte, 4 de febrièr de 2017, 03h00

“Al fial dels ans, lo nombre de mas oras d’occitan a demesit de mai en mai, e lo nombre de mas oras de francés a aumentat”

Estèla Lama Professora d’occitan en Lengadòc
Comentaris 8 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (8 vòtes)
carregant En cargar


Estèla Lama es professora d’occitan a Montpelhièr e dins lo ròdol dempuèi 1995, e una granda passionada de dança tradicionala. Uèi per Jornalet respond a las questions de Laurenç Revèst.

 
 
D’ont vos ven l’interés per l’occitan de vòstra region e la cultura occitana en general?
 
Sortissi d’un mitan occitanista, e l’ambient del mitan occitan m’a totjorn agradat.
 
 
Es mai facil d’èsser occitanista quora la familha o es ja o non?
 
Aquò depend. Per ieu, lo mitan familial es estat determinant. Mas i a de gents que fan una reaccion d’opausicion; e d’autres que son venguts militants sens deguna influéncia familiala...
 
 
Cossí vesètz l’evolucion de la cultura occitana despuèi que i pilhatz part?
 
En 20 ans ai vist la cultura occitana contunhar de se modernizar, en seguir lo movement general d’evolucion de nòstra societat. Vesi que dins la creacion artistica (musica, literatura, teatre...) los tèmas son actuals, las influéncias variadas, e quand las fonts ancianas son emplegadas, es coma una font d’inspiracion, coma una font qu’alimenta la creacion d’ara.
 

« Vesi una fragilizacion, del fach que i a de mens en mens de locutors naturals »

La creacion es viva e variada. Mas d’un autre costat, vesi una fragilizacion, del fach que i a de mens en mens de locutors naturals, e que l’ensenhament capita pas d’inversar la tendéncia, a causa del molon de dificultats qu’avèm per far nòstre mestièr. Las dificultats son multiplas, e sovent institucionalas e politicas, seriá trop long aicí de tot expausar.
 
 
Cossí evolucionan los corses d’occitan despuèi que fasètz la professora?
 
En 20 ans, ai conegut de situacions variablas, segon los establiments, e segon la bona o marrida volontat dels caps d’establiments. Mas remarqui una fòrta baissa d’efectius en licèu dempuèi la darrièra reforma. Al fial dels ans, lo nombre de mas oras d’occitan a demesit de mai en mai, e lo nombre de mas oras de francés a aumentat.
 
Ai dos establiments dempuèi 10 ans, un licèu e un collègi. Ensenhi mas doas matèrias, l’òc e lo francés. Aquò sembla estable, a condicion de pèrdre pas mai d’escolans, si que non, perdrai encara d’oras...
 
 
Quina es la situacion de l’occitan ara en cò vòstre, sa visibilitat, sa transmission? Lo fach que i aja de novèls arribants dins la region non nega l’occitan dins la societat encuèi? Cossí far per qu’atenguan la lenga occitana, que se l’apròprien?
 
I a d’un costat los novèls arribants, mas cal pas oblidar lo nombre considerable d’autoctòns que se’n van! Los que se’n van pòdon pas pus transmetre ço que demòra de cultura, es evident; e lo pauc que demòra es pas pro fòrt per transmetre als novèls. Sèm dins un periòde de granda mobilitat, èra ja lo cas avant, mas ara lo movement s’es accelerat e amplificat. Es aquí que l’escòla deuriá jogar son ròtle de transmission de la lenga e de la cultura, mas o fa pas; es aquò lo drama vertadièr. Los poders publics an tanben un grand ròtle de jogar dins la visibilitat de la cultura e dins sa promocion.

« Vòli saludar aicí lo trabalh que foguèt fach per la region Lengadoc-Rosselhon a l’entorn de Total Festum, que contribuís fòrça a la promocion de l’òc »

Vòli saludar aicí lo trabalh que foguèt fach per la region Lengadoc-Rosselhon a l’entorn de Total Festum, que contribuís fòrça a la promocion de l’òc.
 
Podèm pas res contra los cambiaments de societat e la mobilitat de las populacions, ieu me lamenti pas aquí dessus. Per contra, la solucion, la coneissèm: es l’escòla. E aicí, regrèti fort que jògue pas son rotle. Es enrabiant, quand se coneis la solucion al problèma, de lo poder pas resòlvre, fauta d’escota e d’interés de la part dels dirigents e de l’institucion.
 
 
D’ont vos ven la practica de l’occitan? Parlatz occitan en familha, amb los enfants, amb d’autras personas?
 
Ai aprés l’òc a l’ostal, per ma maire. Lo parli amb mos enfants, e amb d’amics.
 
 
Que fonciona e non fonciona per interessar los collegians e liceans a l’occitan?
 
Far de projèctes innovants: una residéncia d’artistas al licèu amb los cantadors de Mauresca. Avèm fach un CD de 4 títols amb los escolans.
 
Far de viatges: dins las Valadas Occitanas d’Itàlia l’an passat, per rescontrar de mond ailà.
 
Mas aquò còsta car, e demanda un trabalh dels gròsses (non pagat!).
 
La Region ajuda, aürosament.
 
 
A vòstre avejaire, coma melhorar las visibilitat e promocion de l’occitan dins l’educacion e dins la societat?
 

« Cal que lo Ministèri de l’Educacion e las diferentas regions trabalhen amassa per que las accions sián coerentas e eficaças, entre ensenhament d’un costat e promocion de la cultura de l’autre »

Cal que lo Ministèri de l’Educacion e las diferentas regions trabalhen amassa per que las accions sián coerentas e eficaças, entre ensenhament d’un costat e promocion de la cultura de l’autre. Dins l’acadèmia de Montpelhièr, avèm de dificultats malgrat la bona volontat de las associacions militantas e dels cargats de la Region.
 



Laurenç Revèst

abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris

14 de febrièr 09.42h

#1 ieu, me sembla evoluar lo melhor amb evolucion, siáu contra d'a fons per quant a"evoluir", barbarisme coma difusir e tot la raia de vèrbes en ir que son pas etimologics, evolucionar belèu.. E en Provença an forjat lo mot evolum - a partir de revolum, revolumar qu'es corrècte en plaça e luoc d'evolucion, evoluem ben e empleguem lei mots que fau (cau)
#4
#5


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de febrièr 11.47h

Doncs te fàcil solució, tothom a llegir en Occità!
Visca la terra...Lliure!
L'Ernest, "El Tàrrega".


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 de febrièr 13.45h

Vesetz dròlle, pausas totjorn las mesmas questions : tot vira alentorn de l'occitan coma si voliatz notar son trabalh. E, si a una ensenhanta l'òm parlava d'autra causa, de sa vista familha, de sas relacions emben sos parents, emben sos collegas de trabalh. A una femna òm li damanda per exemple si sa mair disia que lo sexe feminin era un pòrta-bonur o un porta-malur. L'òm li damanda si trobet dau bonur dins sa relacion emben los parents, dins sa vista sexuala, dins sa vista familha, ... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 7
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

4 de febrièr 22.47h

#4 « perqué acceptar pas "evolucionar"
Benlèu perque i a ja un vèrbe d'usatge corrent e que n'i a pas besonh de ne fargar un autre ?
« coma lo catalan, l'espanhòl e lo portugués » jos entendut « pas coma lo francés »?
Es un pauc coma l'anglicisme assumit « emergéncia » en plaça de « urgéncia » ?
O lo famós « difondre » ?
« Se l'occitan seguissía l'etimon latin, deuriá teoricament dire "evolvir", e non pas "evoluir". Pasmens, aquesta forma es teoricament po... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 20   votar negatiu 5
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

4 de febrièr 20.37h

Fa longtemps que Jornalet fa servir "evolucionar", forma utilizada e reconeguda per l'aplicacion Vèrb'Òc del CPLO e per divèrsas fonts lexicograficas. I a pas de vèrb ancian atestat en lenga nòstra, e se formam "revolucionar" sus "revolucion", perqué acceptar pas "evolucionar", coma lo catalan, l'espanhòl e lo portugués?

Lo francés "évoluer" es un manlèu al latin "evolvere": se l'occitan seguissía l'etimon latin, deuriá teoricament dire "evolvir", e non pas "evoluir". Pasmens, aq... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

4 de febrièr 20.01h

#1 e sus l'ensenhament d'occitan, coma se passa en cò tieu, per tu?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

4 de febrièr 20.00h

#1 adieu Franc,

Per "evolucionan" cal demandar perqué aquela forma al corrector de Jornalet.com

Amistats
Viva!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

4 de febrièr 16.34h

Laurenç Revest demanda "Cossí *evolucionan los corses d’occitan despuèi que fasètz la professora?". M'es a ieu impensable, inausible, d'entre parlar de *l'evolucionacion de las espècias en Biologia. Parlam naturalament e legitimament de la teoria de l'evolucion, que ven del vèrb evoluïr, e non pas del vèrb *evolucionar. Causas atal, n'ausissi tanben en francés, e me fa lo meteis efècte !

Aquò non me dispensa, ges ni mica, de saludar lo trabalh que LAurenç complís regularament pe... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 7   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: IEO Label ÒC

Editorial

Un vertadièr forum social occitan

Dempuèi que Patric Roux quitèt la direccion de l’Estivada de Rodés, lo festenal de las culturas occitanas a cessat d’èsser lo ponch de rescontre nacional de l’occitanitat. ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 25 10
  • nuvols Aush 25 10
  • sol Bordèu 24 9
  • sol Briançon 24 6
  • nuvols_parcials Caors 23 9
  • pluja Carcassona 22 12
  • sol Clarmont-Ferrand 22 9
  • nuvols_parcials Confolent 21 10
  • sol Gap 28 12
  • sol La Canau 24 9
  • sol La Gàrdia 30 20
  • sol La Torre de Pèlitz 28 14
  • nuvols_parcials Limòtges 21 10
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 31 17
  • nuvols Lo Puèi de Velai 21 8
  • sol Marselha 32 17
  • sol Montpelhièr 29 18
  • pluja Naut Aran 18 10
  • sol Niça 25 12
  • sol Nimes 32 17
  • nuvols Pau 22 11
  • nuvols_parcials Peireguers 21 10
  • nuvols Rodés 23 9
  • sol Tolon 31 16
  • nuvols Tolosa 26 12
  • nuvols Valença 23 11

giny

giny

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • Carnaval independent de Niça. © Centre Cultural Occitan País Niçard e Alpenc

    Carnaval independent de Niça

  • Lo pont. © Laurenç Revèst

    Remembres de Vaquí, emission en la Vau Clusa, novembre de 2005

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • © Jacky Grau

    Manifestacion per l'occitan dins l'ensenhament public. Montpelhièr 16 de febrièr 2013

  • Manifestacion Anem Òc, Tolosa 31 de març 2012. © Cecília Hautefeuille

    Manifestacion Anem Òc, Tolosa 31 de març 2012

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Pòrt de Niça: Li galeras

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • La Korrika, la corsa per la lenga basca es arribada a Tolosa

  • Meravilhas aranesas. © Franc Bardòu

    Meravilhas aranesas

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Participaràs a la Dintrada a Narbona lo 16 de setembre que ven?


13%



4%



8%



48%



27%




Vots 71 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)