Bandièra01 capçalera  1180x150: Novestivada

Actualitats

L’escrivan Ngũgĩ wa Thiong’o ven de recebre lo XXXI Prèmi Internacional Catalonha

Activista contra lo colonialisme lingüistica, l’escrivan african en lenga kikuiu es estat traduch dins un fum de lengas, dont l’occitan

L’escrivan kenyan Ngũgĩ wa Thiong’o ven de recebre lo XXXI Prèmi Internacional Catalonha. Lo president de la Generalitat en foncions, Quim Torra, anoncièt divendres passat que li autrejava aquel guierdon per sa “distinguida” e “riscada” òbra literària e per sa defensa de las lengas minorizadas basadas sus sa nocion de lengua coma cultura e memòria collectiva. La jurada n’a soslinhat l’enòrma òbra e sa capacitat d’analisi critica de l’entorn social e lo tractament de sos personatges “empatic” e “incisiu”.
 
En junh de 2017, publicàvem sus Jornalet una entrevista fòrça interessanta ont l’escrivan african criticava lo monolingüisme impausat e la colonizacion lingüistica.
 
L’òbra de Ngũgĩ wa Thiong’o vira sustot a l’entorn de la recuperacion e la mesa en valor de las lengas autoctònas africanas après l’amara experiéncia coloniala. Nascut en 1938, es ara un dels escrivans africans mai reconeguts del Mond e es traduch dins un fum de lengas, quitament l’occitan. A la diferéncia d’autres grands escrivans del continent coma Wole Soyinka o Chinua Achebe —que causiguèron d’escriure lor òbra en anglés—, Ngũgĩ quitèt l’usatge de l’anciana lenga coloniala dins sa creacion literària —qu’empleguèt fins a 1967 dins son fòrça lausat roman A grain of wheat— e adoptèt lo kikuiu, sa lenga mairala, parlada dins la region centrala de Kenya. Es en kikuiu que Ngũgĩ publiquèt los romans e las òbras teatralas que, jol regim de Daniel arap Moi, lo menèron en preson e puèi a l’exili.
 
 
Traduch en occitan
 
Un dels obratges de Ngũgĩ wa Thiong’o es estat traduch en occitan aranés de la man de Jòrdi Suïls, de la cadièra d’estudis occitans de l’Universitat de Lhèida. S’agís d’una novèla que foguèt originàriament escricha en lenga kikuiu,  e que puèi l’autor la revirèt en anglés. Es a partir d’aquí Suïls ne faguèt la version en occitan d’Aran.
 
Era revolucion verticau es una faula africana d’estil classic traducha en mai d’ochanta lengas. Se tracta d’un omenatge a la tradicion de la literatura orala africana e reprodutz un conte tradicional qu’explica la formacion del còrs uman coma un debat entre sas divèrsas parts. Los braces e las cambas voldràn mostrar que son los mai importants en demandant lo testimoniatge dels animals. Mas los animals los prendràn per de pècs e las autras parts del còrs uman voldràn tanplan dire lor vejaire.

 
 
 
 
abonar los amics de Jornalet
 
 

 

Jornalet es possible gràcias al sosten economic e jornalistic dels legeires e benevòls. Se lo podètz sosténer en venent sòci dels Amics del Jornalet o de l'Associacion ADÒC, o tot simplament en fasent un don, atal contribuiretz a far un mèdia mai independent e de melhora qualitat.

Comentaris


I a pas cap de comentari

Escriu un comentari sus aqueste article