CAPÇALERA2: Entèsta drecha, convergéncia occitana-fixa

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 23 de julhet

Actualitats

Dimenge, 11 de junh de 2017, 03h00 Politica,Istòria,Internacional

França contunha d’amagar la vertat sul chaple de mai de 1967 en Guadalope


Comentaris 5 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargar


Los dorsièrs sul chaple perpetrat per la polícia francesa sus la populacion negra revoltada a Lapwent en mai de 1967 –”Mé 67” en creòl–, que devián èsser desclassificats ara qu’an passat 50 ans, demoraràn classificats 25 ans de mai.


Lo contèxt de la revòlta
 
En 1947, las islas caribencas de Guadalope cambièron d’estatut de colònia esclavagista a departament francés d’otramar.
 
En 1952, una cauma de trabalhaires del sector de la cana sucrièra en crisi foguèt reprimida per la polícia dins lo fuòc.
 
Lo 20 de març de 1967, Vladimir Snrsky, proprietari blanc d’un grand magazin de cauçaduras a Basse-Terre, diguèt a son can “vai saludar lo negre!” per fin que cacèsse Raphaël Balzinc, un cordonièr negre, vièlh e andicapat, alara que s’aprestava a trabalhar davant lo comèrci de son agressor. Aquel episòdi de racisme causèt de susmautas pendent qualques jorns, que foguèron reprimidas per la gendarmariá jol comandament del prefècte de Guadalope Pierre Bolotte, que foguèt naut foncionari jol regim de Pétain, puèi dins diferents ministèris del govèrn del General de Gaulle e dins plusors colònias francesas.
 
 
Los eveniments de Mé 67
 
Lo 24 de mai de 1967, de trabalhaires guadalopencs del sector de la construccion comencèron una cauma per reclamar una aumentacion de salari d’un 2%. Lo matin del 26 de mai, lor patron, Georges Brizard, acceptèt un rescontre per negociar amb lo menaire de la protèsta e lo prefècte Bolotte.
 
Del temps del rescontre, los trabalhaires, acompanhats de liceans e d’autres ciutadans, s’èran acampats davant la cambra de comèrci. S’escampèt la rumor que Brizard auriá declarat “quand los negres auràn talent, tornaràn al trabalh”, çò que desencadenèt lor colèra. Al cap de qualques minutas, l’òrdre èra donat a la polícia antisusmautas francesa, las Compagnies Républicaines de Sécurité (companhiás republicanas de seguretat, CRS), de tirar sus la populacion.
 
Pendent los tres jorns seguents, de policièrs foguèron mandats en prodèl de metropòli per contunhar lo chaple, mentre que los guadalopencs se defendián de las balas en lançant de clòsques de cauquilhatges. Segon de testimònis dels faches, la tòca de Bolotte èra de se desbarrassar de comunistas e d’independentistas sus l’isla.
 
Lo bilanç oficial de l’epòca foguèt de 8 mòrts, mentre que d’autras fonts parlan puslèu d’entre 85 (nombre reconegut en 1985 per Georges Lemoine, secretari d’estat francés cargat de l’otramar) e 100 (segon la deputada Christiane Taubira) victimas mortalas demest los civils e d’un trentenat de ferits demest los policièrs.
 
 
Un dorsièr classificat “secret defensa”
 
Los rapòrts de polícia suls eveniments de Mé 67 foguèron classificats “secret Défense” (secret militar) per França, çò que i enebís l’accès al public. Èra previst qu’aquela classificacion expirèsse al cap de 50 ans, donant finalament accès a la vertat sus aquel episòdi de l’istòria de Guadalope e sus l’implicacion del govèrn francés dins aquel afar.
 
Ça que la, França declarèt la velha dels 50 ans del chaple que lo dorsièr deviá demorar classificat 25 ans de mai. D’aquel temps, los que visquèron los eveniments en primièra persona seràn probablament totes defuntats.
 


abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris

12 de junh 22.51h

Comprene que matassin tanta gent, la policia a las ordres de la dreta chovineta.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de junh 14.52h

#3 Espèri qu'avètz comprés que disi pas que los guadelopencs son racistas mas que un fum de foncionaris (pas totes, o precisi) qu'i van per trabalhar las gautas del cuol al solelh o dison. Emplègan lo mot e te fan de comparasons:" Guaiana e Martinica encara pòt passar mas a la Guadalopa son racistas". Quant al eveniments, son sachuts en Guadalopa. Los que i van coma de profitaires se'n chautan. Levat los medias de la metropòli, se es que s'infòrman, vòlon pas saupre çò que se passa on... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 7   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de junh 08.50h

#1 Vertat ! Mès n'es pas "racisme" ! Es per se defendre e héser respectar.
Ic pòdi testimoniar : las gents , n'i a pas mèi amistós e calorós , quan sentissen que tu, los respectas e t'interessas ad eths e au país , que parlas a cadun en sorrisent, qu'assajas de compréner la lenga e emplegar quauques mots, que ne hès pas deu fièr damb eths, a t' imaginar qu'ès "en Exagonia" per impausar ton biais de hèser e de pensar, e a víver a despart embarrat en un "ghetto... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de junh 08.09h

Fòrça monde portèren testimoni de çò que se passèt , tant a Bastè (Basse-Terre) com a Lapwent (Pointe-à-Pitre) : adara tots los hèits son sabuts.
Lo bronc es lo "perqué ?". Sembla que lo govern de De Gaulle cranhava l'influéncia deus independentistas au mièi de la populacion, e volut atau eishantar a jamèi los que los escotavan : la "departementalisacion" de 1947 èra una engana = centralisacion mèi hòrta, shens los drets sociaus de França exagonala : paga ... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de junh 06.35h

Aqueles eveniments devon pesar sus l’ambient en Guadalopa. E coma son amagats, los metropolitans que se pensan d’anar trabalhar alai se’n tòrnan en li fasent una marrida reputacion. Te declaran a qui vòl l’ausir que dins l’Otramar i a pas cap luòc mai racista que Guadalopa (racisme al revèrs, cal comprene, dels negres pels blancs). Es vertat qu’escorcolhan pas gaire l’istòria de l’illa. La majoritat se’n foton: Guadalopa es França, punt! Cal dire que n’i a fòrça que ... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: IEO Label ÒC

Editorial

Catalonha e Aran: respectar la lei e lo referendum d’independéncia

Raportàvem, lo 14 de julhet passat, qu’Unitat d’Aran aviá publicat un comunicat en se manifestant contrària a la tenguda del referendum independentista del 1r d’octòbre ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 26 17
  • nuvols Aush 23 16
  • sol Bordèu 25 17
  • sol Briançon 22 11
  • sol Caors 24 16
  • nuvols Carcassona 22 15
  • nuvols Clarmont-Ferrand 24 14
  • nuvols Confolent 22 14
  • sol Gap 29 14
  • sol La Canau 25 17
  • sol La Gàrdia 31 20
  • sol La Torre de Pèlitz 29 19
  • nuvols Limòtges 22 14
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 33 19
  • sol Lo Puèi de Velai 25 13
  • nuvols Marselha 34 20
  • sol Montpelhièr 29 21
  • nuvols Naut Aran 19 12
  • sol Niça 23 12
  • nuvols Nimes 33 19
  • nuvols Pau 21 15
  • nuvols Peireguers 23 15
  • sol Rodés 24 15
  • sol Tolon 32 19
  • nuvols Tolosa 24 17
  • sol Valença 27 14

giny

giny

Entrevista

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • A Gavotina marítima: Recabruna Cab Martin, a vila vielha e o castèl dau sécolo X

  • Cap a las fonts autas d'Arièja. © Franc Bardòu

    Savartés. Cap a las fonts autas d'Arièja

  • Agaits occitans sus Barcelona. © Franc Bardòu

    Agaits occitans sus Barcelona

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • Minecraft en version occitana

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Laurenç Revèst

    En Cevènas sus lo camin entre La Mialosa e Sant Esteve Valfrancesca

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • © Franc Bardòu

    Tèrra albigesa

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • © Laurenç Revèst

    Nimes e preséncia d'occitan

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)