CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 24 de març

Entrevistas

Dimenge, 10 de març de 2019, 03h00

"A l'ora d'ara es impossible de prene lo fusilh"

Jann-Marc Rouillan fondador d'Action Dirècta, collaborador del MIL e ara escrivan
Comentaris 13 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (15 vòtes)
carregant En cargar


Jann-Marc Rouillan (1952) es un dels grands representants de l’extrèma esquèrra europèa que fa d'ans prenguèt las armas. El es fondador d’Action Dirècta en França, e collaborador en Catalonha del Movement Iberic de Liberacion (MIL) e los Grops d’Accion Revolucionària Internacionalista (GARI). Foguèt mai de vint ans encarcerat dins divèrsas presons francesas en Occitània coma Lanamesa (Nebosan) e Arle (Camarga) fins que ne sortiguèsse en 2012. Pendent son encarceracion a escrich gaireben una quinzena de libres. Un de sos libres, La part dels llops, es estat traduch e catalan e se presentèt en setembre passat en Catalonha. S'agís d'un roman de ficcion e tanben de memòria, redigit en 2003 dins la preson d'Arle, que conta las istòrias dels anarquistas e dels comunistas catalans e espanhòls exiliats dins l'estat francés après la guèrra d'Espanha (1936-1939). Rouillan ne coneguèt qualques unes quand èra adolescent e demorava a Tolosa. Atrach pels eveniments politics que viu darrièrament Catalonha, l'èx-terrorista gascon vesita sovent Barcelona. Dins una d'aquelas vesitas, e a l'escasença de la traduccion de son libre dins la lenga de sos grands de Palhars, VilaWeb li faguèt una entrevista que la redaccion de Jornalet a jutjada plan interessanta per nòstres legeires; la prepausam en seguida traducha en occitan.
 
 
Escrivètz sus la "granda generacion". Qu'es aquò?
 

« Passèri tota mon adolescéncia a Tolosa. Èra alavetz la capitala del terrorisme mondial, coma disiá la ràdio nacionala franquista »

Ieu voliái prepausar lo testimòni de ma lucha, mas tanben de la memòria de la generacion precedenta: la "granda generacion". Ieu passèri tota mon adolescéncia a Tolosa. Èra alavetz la capitala del terrorisme mondial, coma disiá la ràdio nacionala franquista. Los bars, las ostals, e las tavèrnas èran plenas de vièlhs republicans catalans e espanhòls. Anarquistas. Comunistas. De mond fòrça present dins la vila. Conti las istòrias d’aquelas gents, de la "granda generacion", coma li disi. Los que faguèron tot lo percors, dels ans vint fins als ans cinquanta. La generacion de las grandas reüssidas e de las grandas malescasudas. Lo personatge principal es basat sus Ramon Vila, Caracremada, lo maquis. Lo coneguèri pas personalament, mas es basat sus sa vida.
 
 
Avètz escrich un libre d’istòria o de ficcion?
 

« Los Pirenèus son un personatge de mai e la Val d’Aran i es pr'amor que, de fach, ieu ai d'originas catalanas e gasconas »

I ajusti de ficcion, çò que me permet d’aprigondir dins l'entorn, mas totas las anecdòtas que raconti son realas.  La ficcion me permet tanben de tresmudar la montanha en un personatge real. Los Pirenèus son un personatge de mai e la Val d’Aran i es pr'amor que, de fach, ieu ai d'originas catalanas e gasconas. Lo libre, doncas, es tanben un omenatge a la familha pairala. Venián de Viu de Llevata, entre la Pobla de Segur e Sort. La menina parlava catalan e lo paire pas mai.
 
 
Ont l'escriguèretz, lo libre?
 

« Escriguèri lo libre en 2003, dins una cellula disciplinària dins la preson de seguretat d’Arle, en Provença »

En 2003, e dins una cellula disciplinària. Aürosament i podiái escriure! Èra dins la preson de seguretat d’Arle, en Provença. Un blòc de betum. E vesiái pas lo cèl blau que i a. L’escritura del libre, amb los detalhs de la montanha, los arbres, e los païsatges, m’ajudava personalament a subreviure dins la cellula. Escriviái a l’ordenador entre tres e quatre oras jornalièras. Començava a cinc oras del matin. Poguèri pas escapar als murs, mas m’escapavi amb la literatura. Escriure èra un biais de viure d'autras causas que foguèsson pas la preson. L’escriviái dins de condicions emocionalas talas que sovent aviái la carn de galina. Lo libre èra gaireben exterior a ma persona. Aviá sa vida pròpria. Lo sentiment de solitud e las pensadas dels maquis en naut de la montanha que descrivi son, de fach, los que sentiái dins la cellula disciplinària ont èri. Podiái comprene çò qu’arribava al protagonista e partejàvem l'idèa d’anar fins al fons. Fins al fons de la resisténcia. E l'incapacitat de se rendre. O disi pas de biais negatiu. O disi de biais positiu. Ieu ai escrich dotze o tretze libre en preson. E defòra mens perque ara pòdi viure d’autras causas.
 
 
De la granda generacion, quinas autras istòrias contatz?
 
Un cas real dels camps de concentracion de republicans en França. Un presonièr aviá perdut la memòria de tot en tot. Sabiá quitament pas lo nom del vilatge ont èra nascut. E totes los presonièrs ensajavan de li tornar bastir lo passat per el. Agachavan son accent. Mas se’n sortiguèt pas. I apareis tanben la retirada de la Division 26, e ai agut accès a un document inedit: lo quasernet del general Mira. E de detalhs cruses, coma quand disiá qu'aviá daissat de gents endarrièr per se cobrir. Coneguèri plan tanben Pere Mateu, de Granollers. Es pas dins lo libre. Aqueste èra un dels anarquistas que tuèron Eduardo Dato, president del govèrn espanhòl, en 1922. Après la guèrra de 1936 foguèt secretari de la CNT e lo menèron a Mauthausen. M'expliquèt l’accion e sa fugida. Es un recit subrebèl. M’agradariá de l'escriure qualque jorn. E sus d’autras accions de la FAI, tanben.
 
 
Quina importància ten la "granda generacion"?
 
Pòdes comprene lo 19 de julhet de 1936 se coneisses aquel passat. De mond coma Mateu e qualques autres i èran ja, dins los ans 1920. Ne fasiá vint que s’entraïnavan. Fasián de luchas de massa e minoritàrias. E de caumas. E de viatges en America del Sud. Solament aital se compren qu'en 1936 foguèsson a mand de ganhar. De mond que començan dins los ans 1920 e que finisson dins los ans 1950. De mond que me marquèron la memòria. Agacha, fa dos jorns beguèri una Estrella Damm. E ieu, quand vesi Damm pensi a un gojat que tuèron davant la fabrica, aicí a Barcelona, lo "Nano". Li disiam aital: lo "Nano". Fòrça luòcs de Barcelona an quicòm a veire amb la guerrilha, per ieu, e amb los remembres dels de Tolosa.
 
 
A Barcelona, i venètz sovent, vesi.
 

« Escriguèri lo libre en 2003, dins una cellula disciplinària dins la preson de seguretat d’Arle, en Provença »

Darrièrament, fòrça. Ai fòrça interès envèrs lo procès d’emancipacion del pòble catalan. Me remembra los ans 1980. E la causa es simpla: Euròpa, coma alavetz, vira devèrs lo faissisme. E la borgesiá a de besonh d'estats fòrts e reaccionaris. E, coma dins los ans 1930, Catalonha se presenta coma un refugi de progressisme. O disi pas sonque pel procès d'emancipacion del pòble catalan. Se vei tanben pels esqüataires, pels centres socials. Soi comunista antiautoritari e luchi per l'unitat mondiala de la classa proletària. Mas aquò empedís pas que siá fòrça ligat a l'idèa d’autodeterminacion dels pòbles. Serà una contradiccion, se vòles, mas una contradiccion dinamica.
 
 
Vos prenguèretz las armas amb Accion Dirècta e amb lo MIL e los GARI. Lo procès, aicí, non. Es pacific.
 
Pel primièr còp a la vida, al principi del procès, diguèri lo mot "paciéncia". Lo diguèri. E disi que la borgesiá catalana fa tanben una part del camin amb nosautres, las fòrças revolucionàrias. A l'ora d'ara es impossible de prene lo fusilh. O es. Ara dins l’estrategia e la tactica revolucionària, coma per la republica dels ans 1930, se vei qu'una part de la borgesiá fa lo meteis percors que los de la revolucion. Aquò se passèt alavetz e se passa ara. Ieu soi pas un oportunista. Cresi sincèrament que la liberacion de Catalonha es un passatge fòrça important per repartir de la transicion espanhòla, de la monarquia e de la forma imperiala de l’estat. E doncas, m’interèssa. Las massas en Catalonha son en movement e los revolucionaris pòdon pas demorar barrats dins lor cambra.
 
 
Ara, dins lo procès, i avèm l'importància del presonièr.
 

« Euròpa, coma alavetz, vira devèrs lo faissisme. E la borgesiá a de besonh d'estats fòrts e reaccionaris. E, coma dins los ans 1930, Catalonha se presenta coma un refugi de progressisme »

Los presonièrs politics seràn totjorn al centre del conflicte. Nosautres o disiam: lo presonièr es l’exemplificacion e la concretizacion de l’afrontament. Lo demòstra. E ara en preson i a los presonièrs borgeses. Son la centralitat.
 
 
La classa mejana pòt èsser tanben revolucionaria?
 
Aquò es una lucha de liberacion nacionala. E i a totjorn una part de la borgesiá e de la pichona borgesiá que i interven e que i lucha. La lucha de classas i es. Existís. E es fòrça longa. Mas i a tanben la lucha dels pòbles, que i es. E los pòbles fan istòria, tanben. Aquò es una vertat fòrça solida.
 
 
Aquò es vòstre primièr libre traduch en catalan.
 
Òc. Es tota una jòia. Perque lo pensèri tanben en catalan. Foguèt un plaser de lo far pr'amor qu'es ma contribucion minimala al procès d’emancipacion.
 
 

« Los presonièrs politics seràn totjorn al centre del conflicte. Nosautres o disiam: lo presonièr es l’exemplificacion e la concretizacion de l’afrontament. Lo demòstra. E ara en preson i a los presonièrs borgeses. Son la centralitat »

Pòdi pas evitar de vos pausar la question sus Manuel Valls. Foguèt vòstre ministre, en França.
 
Te mercegi plan  per la question perque ai una responsa alestida. Valls es un escàndol ecologic: cossí pòt arribar que los franceses daissen lors escobilhas a Barcelona? En França pòt quitament pas parlar per la television. Agacha s'agrada. L’asiran. A daissat la polícia tabasar fòrça joves, e per aquel motiu los joves de França lo pòdon pas suportar. E per aquela rason ven aicí. Es un tecnocrata classic de partit.
 
 
Quin libre fasètz ara?
 
Es ja fach e lo presenti ara. S’apèla Dix ans d’Action Dirècta. Un témoignage, 1977-1987. Escrich fa vint ans, e enebit durant vint ans. L'escriguèri amb los companhs d’Accion Dirècta. Lo daissèrem tal e qual nos sortiguèt. Un document brutal. Explicam lo sang de las victimas e lo sang dels companhs. Es pas brica un conte de fadas. I a de sang. Avèm parlat amb sinceritat perque causiguèrem las victimas.
 
 
Quantas victimas mortalas faguèt Accion Dirècta?
 

« Valls es un escàndol ecologic: cossí pòt arribar que los franceses daissen lors escobilhas a Barcelona? »

Ni la polícia ni nosautres o sabèm pas exactament. I a almens doas victimas elegidas, l’entrepreneire e lo general. Aquelas òc. Pas brica coma en Itàlia, qu'o fasián indiscriminadament, o coma ÈTA a Madrid. Non. Nosautres fasiam d'accions selectivas. E entre las selectivas, doas mòrts. Mas sus la lista i a tanben fòrça policièrs que rescontrèrem al combat.
 
 
 
 
Andreu Barnils
Entrevista publicada originalament en catalan sus VilaWeb.
 
 


abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris

17 de març 22.42h

#11 E lo tieu Lenin, es en tutú e balerina que la faguèt, sa revolucion de 1917 ?

Cossí de desempegassar del neoliberalisme ? Espèri ieu responsas, e responsas entendi pas cap : son que conselhs de lecturas, del temps que los autres nos tondon… La luta de las classas es una guèrra. L'enemic flaquís pas jamai. Lo neoliberalisme jamai non baissa pas garda. S'avançam pas contra el, el, contra nosautres sempre avança. Sempre.

Las guèrras non se ganhamn pas coma o faguèt Rouillan. Ra... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

17 de març 22.06h

Ajusti que René Audran e Georges Besse èran de civils e qu'èran pas armats, li daissèron pas una sola possibilitat de n'escapar ... Era pus aisit per Rouillan e sos complicis de les executar puslèu que d'afrontar de soldats o de policièrs franquistas dins un combat mai "leial" ... Rouillan e sos amics son la vergonha de la classa laboriosa e de la revolucion. Aquesta, se se fa en defòra de la morala, mena sens mancar al totalitarisme ... Fàcia a l'immoralitat del capitalisme, le revoluc... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 4
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

17 de març 21.12h

Fa dòl de constatar que lo Jornalet participa, benlèu sens se'n mainar, a l'eroïzacion d'un tipe qu'assassinèt frejament, en tota consciéncia, René Audran en 1985 e lo PDG de Renault, Georges Besse, en 1986! Aurem tot vist e tot legit! Qué portèron aqueles assassinats als obrièrs e als autres explotats dins lo quadre de l'Estat francés? Quin cambiament dins la politica del capital? Quin cambiament politic? Quin cambiament social? La vertat es que portèron pas res e, al contrari, fagu... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 7
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 21.13h

#5 E se començavas per aprène a escriure l'occitan ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 20.16h

Un valent que saupèt combatre per sas idèias. S'aguèsse estat dins la causa occitana, segur que l'occitanism auria agut melhora cara. Un grand tipe. Aquel agis, luoga de parlar. M'estona pas que siague de paire catalan.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 20.01h

#2 Tè, encara un felibre marechalista que se pren per la trèva de Pessamessa !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

15 de març 17.54h

Aquesta entrevista es esglasianta. Jornalet s'es grèvament descaminat en donant la paraula a una tala persona.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 10
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

12 de març 09.37h

#5 #5 "Alan Bròc-Dauvernho", sabètz legir? I a un cervèl dins vòstra tèsta? Vos cal arrestar de desparlar...
Sr. Sumien a pas escrich dins son perfil que seriá "director de redaccion del Jornalet".
E quand Sr. Sumien escriu "mon article dins Jornalet" dins Facebook, aquò significa qu'es l'autor d'un article d'opinion, aquò significa pas que dirigís de Jornalet.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 20   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

11 de març 17.43h

#3 Alèro perqué bouto soubre si proufiaus qu'es "director de redaccion del Jornalet" e perqué bouto pertout

"Vaqui mon article dins lo Jornalet" mmh ?

Notamen à-n-aquel article siquenou l'ourio pas troubat.
Seguissi Sumien, pas lo Jornalet di vailets de la Catalounho en guil-mèmo.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 22
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

10 de març 23.19h

#2 Quant de mond es estat sacat dins la misèria del caumatge o de la depression nerviosa prigonda pels ravatges suscitats pel capitalisme salvatge e lo manageriat ultraliberal ?

E pensatz que los que sostenon una politica tant desumamisantas e sagataira dels espacis naturals an mai de sens de las responsabilitats que J.M. Rouillan que los combatiá per las armas ?

E actualament, se un pòble d'Euròpa non vòl mai del neoliberalisme impausats pels tractats europèus, cossí li cal far per s... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 10   votar negatiu 4
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1
-
2 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat

Editorial

L’esclavatge 2.0

L’edicion d’aqueste dimenge de Jornalet publica una nòva esglasianta: Human Rights Watch (HRW) ven de denonciar la venda de femnas birmanas a de ciutadans chineses amb la tòca ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • Cap a las fonts autas d'Arièja. © Franc Bardòu

    Savartés. Cap a las fonts autas d'Arièja

  • Afichatge per 'a comuna de Mónego dau messatge

    Concors de Nadal 2014. Las Calendas en çò vòstre

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Zep Armentano

    XI prèmis Gaudí de l'Acadèmia Catalana del Cinèma

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • © Laurenç Revèst

    Via de Buelh a Pèunas a Valberg fins a Sant Laugier

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    Via de Buelh a Pèunas a Valberg fins a Sant Laugier

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • Ferriòl Macip

    Manifestacion Anem Òc! per la lenga occitana. Montpelhièr 24 d'octòbre de 2015

  • Cogolin, la lenga occitana de Provença per lo cementèri?

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Te pausas de questions eticas e ecologicas quand fas las crompas?


56%



16%



25%



3%



0%




Vots 32 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)