CAPÇALERA: Nit arpiatana occitana cat
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 15 de junh

Actualitats

Diluns, 27 de mai de 2019, 03h00 Politica

Gasconha > Val d'Aran

Paco Boya elegit sindic d’Aran

Lo Conselh General d’Aran es l’organisme de govèrn e d’administracion d’aquel país occitan, integrat per tretze conselhièrs, dont un es elegit sindic


Comentaris 27 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (6 vòtes)
carregant En cargar


Amb Mónegue, qu’es un estat sobeiran, Aran es lo sol territòri d’Occitània amb autogovèrn. Ièr visquèt una tripla jornada electorala. En mai de las europèas e de las eleccions municipalas, que se son tengudas dins tot l’estat espanhòl, los araneses an tanben votat per lo Conselh General, valent a dire per lo govèrn del país que foguèt restaurat en 1990 après 156 ans d’inactivitat, e refortit dempuèi 2015 amb la nòva Lei d’Aran.


Lo socialista Paco Boya serà elegit sindic d’Aran après ganhar las eleccions al Conselh General d’Aran dins una jornada electorala amb una participacion de mai de l’80% (en 2015 arribèt pas al 70%). Lo bon resultat del nòu partit Aran Amassa de Mireia Boya a pas pogut trencar lo tradicional bipartidisme. Vejatz los resultats oficials, e tanben lo resultat per terçons.
 
Convergéncia Democratica Aranesa - Partit Nacionalista Aranés (CDA) a daverat un pauc mai del 36% dels vòtes en obtenent 4 dels 13 conselhièrs generals, del temps qu’Unitat d’Aran (UA), aliada del Partit Socialista (PSÒE), s’es sarrada del 47% dels vòtes e a emportat los autres 9 conselhièrs. Amb un pauc mai de l’11%, la lista de Mireia Boya a pas obtengut cap de conselhièr general.
 
 
Alidé Sans elegida conselhièra municipala
 
La cantadora aranesa, Alidé Sans, plan coneguda per l’occitanisme, es estada elegida conselhièra municipal de Bausen.
 
UA empòrta largament lo conselh municipal de Vielha. Los socialistas an tanben ganhat las comunas de Bossòst, Canejan, Es Bòrdes e Les. CDA ganha las comunas de Naut Aran e d’Arres. Amassa a obtengut de representants municipals dins las comunas de Bausen, Les, Vielha e Naut Aran. A Vilamòs, es UA qu’empòrta la comuna malgrat una egalitat de vòtes amb CDA.
 
Vejatz los resultats de las comunas aranesas:
 

Arres
Bausen
Bossòst
Canejan
Es Bòrdes
Les
Naut Aran
Vielha e Mijaran
Vilamòs
 
 
Lo Conselh General d’Aran
 
Lo Conselh General d’Aran es l’organisme de govèrn e d’administracion d’aquel país occitan, integrat per tretze conselhièrs, dont un es elegit coma sindic d’Aran.
 
Aquel autogovèrn lo definís la lei d’Aran, que legifèra los organs del Conselh General d’Aran, lo foncionament, lo regim electoral, lo drech civil aranés, l’organizacion del territòri, las politicas d’egalitat, l’educacion, las infrastructuras, la seguretat, la santat, etc. Se definís tanplan las relacions del Conselh General d’Aran amb lo govèrn e lo Parlament de Catalonha, e lo finançament per rendre possible tot aquel autogovèrn.
 
 
Los terçons
 
La Val d’Aran se devesís en sièis terçons: son la division geografica pròpria del país, qu’a foncionat administrativament quand lo Conselh General es estat en vigor, çò es de 1313 fins a 1834 e dempuèi 1991.
 
Inicialament, èran tres demarcacions, per tant se nomenan “terçons”. Mas al sègle XVI cada terçon se subdevesiguèt en dos sosterçons, qu’an, pasmens, mantengut lo nom de terçons.
 
E mai, pendent los 156 ans d’abolicion del Conselh General, perdèsson lor foncion administrativa, los terçons contunhèron de manténer tradicionalament lor valor identitària. An una valor tan simbolica qu’en 1977 se constituiguèt una associacion nomenada Es Terçons per defendre la restauracion del Conselh General d’Aran dins l’Estatut d’Autonomia de Catalonha.
 
A l’ora d’ara, pel terçon de Castièro s’elegís 4 conselhièrs, per lo dels Quate Lòcs s’elegís 3 conselhièrs, per Pujòlo s’elegís 2 conselhièrs e tanben 2 per Arties e Garòs. Per los terçons de Lairissa e Marcatosa s’elegís 1 conselhièr.
 
 
Las comunas
 
A respècte de la division municipala, los terçons son pas brica respectats. Cal dire que l’administracion municipala es impausada per l’estat espanhòl, mentre que lo Conselh General es definit dins l’Estatut d’Autonomia de Catalonha, e desvolopat amb la Lei d’Aran aprovada pel Parlament catalan, en seguida de las revendicacions aranesas.
 
Los conselhs municipals d’Aran son bailejats per la figura del “baile”,  qu’es lo cap del govèrn de la municipalitat. Amb el i a los cònsols (tanben escrich còssos), que son los conselhièrs municipals.
 
En Aran i a 9 comunas, dont doas an la superfícia de la mitat del país: lo Naut Aran e Vielha e Mijaran, que prenon dos terçons caduna. Las autras 7 municipalitats son Bossòst, Les, Canejan e Bausen (Quate Lòcs) e Vilamòs, Arres e Es Bòrdes (Lairissa).

 
 
 
Terçon Municipalitats Vilas e vilatges Conselhièrs generals elegits
Quate Lòcs Bossòst, Les, Canejan e Bausen   3
Lairissa (o Irissa) Vilamòs, Arres e Es Bòrdes Arró, Begós, Benós 1
Marcatosa Vielha e Mijaran Vilac, Aubèrt, Betlan, Mont, Montcorbau, Arròs e Vila 1
Castièro Vielha e Mijaran Escunhau, Casarilh, Betren, Vielha, Gausac e Casau 4
Arties e Garòs Naut Aran Arties e Garòs 2
Pujòlo Naut Aran Tredòs, Bagergue, Montgarri, Salardú, Unha e Gessa 2
 
 
 
 



abonar los amics de Jornalet
 



publicitat
BANER1-2-3: DGPL TRADUCTOR



Comentaris

29 de mai 09.14h

#26 Pecaire ! Daissatz Lo Monegue en defora de vostra mitomania. Lo poble monegasc e son sobeiran an jamai agut besonh d'aquelas farfantèlas per crèisser e prosperar. Vos si.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 21   votar negatiu 13
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

29 de mai 00.43h

Lo contengut d'aqueste comentari es amagat perque los legeires l'an considerat inapropriat
Mòstra-lo


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 10   votar negatiu 37
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

29 de mai 00.04h

#24 Asirar Lo Monegue ? E perque ? Ont avètz vist que la constatacion banala que Monte-Carlo, Grenoble, Turin o Lausanne son pas occitanas voldria dire qu'om las asira ? Es una concepcion tras qu'estranha de la realitat. Fugir l'evidencia per s'embarrar dins lo fantasm a jamai fach avançar las causas. Lo Monegue es pas un pais occitan, punt. E alara ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 21   votar negatiu 13
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

28 de mai 22.16h

Lo contengut d'aqueste comentari es amagat perque los legeires l'an considerat inapropriat
Mòstra-lo


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 14   votar negatiu 44
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

28 de mai 21.26h

#21 #22 Lo Monegue, pais occitan sobeiran ? Saique es pas amb de cracas coma aquela que l'occitanism, jà vist coma una sècta de desvariats, ganharà en credibilitat !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 21   votar negatiu 15
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

28 de mai 18.20h

#4 Ah, ma fista, es ansin colèga, fau s'i abituar ! Aquò's la geopolitica jornaletèsca, aquela que pren sei desirs per de realitats ! Segon aquèu catechisme, Monègue es pas "un estat-confèti" d'operèta comol de richàs parla-ponchuts o anglofònes que se rescondon lei dardènas au solèu. Nani ! Es un estat occitan sobeiran, vaqui. Seriosament, la sola identitat "autoctòna" que la principautat vòu promòure ribon-ribanha ( e encara, per lo folclòre !) es la liguria. Que la provençala... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 40   votar negatiu 14
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

28 de mai 11.50h

Mónegue un estat Occitan sobeiran? hahaha. E perqué pas Canas capitala de l'occitanitat?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 39   votar negatiu 16
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

27 de mai 19.34h

#18 Que mancas la retorica qui s'escon darrèr. Endà Jornalet: avienut dab lo PS = anti catalanista = anti occitanista = anti aranista. Pr'aquò dìser que UA e seré anti-aranista, o medish anti-occitanista, qu'ei faus.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 20
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

27 de mai 19.21h

#17 En nom de qué auriái pas drech de donar mon opinion? Soi occitan, e coma occitan ai drech de m'interessar a çò que se passa dins un territòri occitan. E sonque los araneses aurián drech de parlar d'Aran?

Bona lectura: https://opinion.jornalet.com/gerard-joan-barcelo/blog/1301/aue-so-aranes-ta-ester-un-dia-totauments-occitan


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 15   votar negatiu 9
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

27 de mai 19.13h

#16 L'article que horneish unicament hèits, non ditz pas nat mau de Paco Boya. Jornalet que s'i escad hèra plan en lo son tribalh de mèdia informatiu e aunèste.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 17   votar negatiu 8
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1
-
2
-
3 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES

Editorial

Adishatz sindic, e fòrça gràcies

Carlos Barrera qu’anoncièc diuendres passat en ua conferéncia de premsa que deishaue era politica dempús de 20 ans d’èster sindic d’Aran. Era decision qu’ei ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

“Avèm un molon de sorires que revenon a cada eveniment”

Rafèu Radreau Carnsaladièr e organizaire d'eveniments culturals a Peirafuec (Nauta Val de Var)

“Avèm un molon de sorires que revenon a cada eveniment”
publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Asuèlhs de Menerbés. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Menerbés

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © CD

    Escòla Calandreta dau Mas. Drap (País Niçard)

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    A Gavotina marítima: O Castelar vielh, e faishe sota A Pena e vista de Sant Bernat de Castelar

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • © Margaria Pepin

    Adobament dal Grand Prèmi de Mónegue de 2014

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • Segnaletica parcialament en occitan niçard perdua al mitan de la ciutat (fòra vila vielha amb segnaletica istorica), quartier de la Madalena. © Laurenç Revèst

    L'occitan per carrièras

  • © Magalí Barceló

    Santa Gabèla: quatrena fèsta del fogal rural La Gabèla

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • Carnaval Gascon a l'Isla de Baish 2013. © Yves Sénécal

    Carnaval Gascon 2013 a L'Isla de Baish (Savés)

  • Asuèlhs de Menerbés. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Menerbés

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Revendicacion per l'occitan al mètro de Tolosa. © Remèsi Firmin

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • Carnaval de Limós. © Franc Bardòu

    Carnaval de Limós 2013

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Creses que la politica aranesa es interessanta per tota Occitània?


63%



9%



10%



7%



10%




Vots 124 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)