CAPÇALERA: CONGRÉS AMIC
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 19 d'octòbre

Actualitats

Dissabte, 2 de febrièr de 2019, 03h00 Libres

Gasconha > Lanas e Labrit > Maremna

Lo pòrt deu Gof

Un tròç d’istòria maritima de Gasconha es sortit. Que pòrta sus l’esplendor e lo declin de Cap Berton


Comentaris 2 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (3 vòtes)
carregant En cargar


N’èm pas en Bretanha o sus la còsta provençau: los pòrts ne son pas tan nombrós qu’aquò suus ribatges gascons. Solide, la vielha còsta aquitana qu’a Bordèu —tostemps a espiar la soa esplendor passada...— e Baiona. Deishim de costat lo luenhèc sovenir de Mamisan (País de Bòrn) o de Solac (còsta de Medoc) on, a l’Edat Mejana, desbarcavan quauques viatjaires, a còps pelegrins, vienuts benlèu d’Anglatèrra, e los pòrts ligats au torisme e a la plasença. Totun, dens l’istòria nòsta, qu’i a avut —e qu’i a enqüèra— Cap Berton, lo Pòrt deu Gof. Justament, hòrt rica es la soa istòria. Dens las granas linhas qu’es coneishuda, bien solide, mes quan es publicat un bèth libe, hòrt illustrat dab documents o detalhs originaus, ne cau parlar! Lo libe es en francés, solide, mes quauques documents en gascon naturaument que s’i tròban, e l’istòria de tots los país occitans qu’a besonh d’estar coneishuda dens tots los sons aspèctes, vertat?
 
Qu’es donc lo bèth obratge de Dauna Marie-Claire e deu son òmi, Alain Duviella. Au cap d’annadas e annadas de recèrcas, qu’ic an hargat e agrementat dab la passion cavilhada au còs. Que son amorós de Capbreton e deu petit país de Maremne, un nom que ne caleré pas oblidar, entre Senhans e Maransin. Probablament, las gents de Capbreton, estossin navèths estatjants arribats dab lo desvolopament deu torisme e de l’atrèit de la Mar Grana, coneishen haut o baish las granas linhas deu passat deu pòrt de la ciutat vesina de Sòrts e Ossagòra, “l’estacion deus espòrts elegants”, com disè la publicitat deus ans 1920 quan comencèt la soa aviada. Totun, ne sabem pas tots los detalhs. Lavetz, quau plaser de huelhetar e tanben de léger en detalh lo libe espés, neurit de mantuas referéncias putzadas dens archius barrejats. 
 
 
Lo flumi panat, lo pòrt arroeinat
 
A l’entrada deu gof pregond e un chic misteriós qui entalha lo platèu continentau, longtemps qu’arribava lo flumi Ador. L’arriu gascon, dravat deus Pirenèus e gonflat per las aigas deus gaves, passè davant Baiona, e contunhava au miei deus sables e deus tucs de Senhans. Qu’èra lo pòrt de tot lo mieijorn de Gasconha. Los grans, los vins, los produits arrosinós e totas las mercaderias qu’arribavan: deu Mont, de Mugron, de Pontons o de Dacs estant,  portadas sus gabarras e shalibardons. 
 
Aventurós qu’èran los marins de Cap Berton qui, quan arribèt lo temps de las moluas pescadas en abondància suus bancs de las Tèrras Navas, partivan cap a las pèsca londanha, quauques uns contunhant de temps en quan de caçar las darrèiras balenas deu Golf de Gasconha.  Mes los baionés s’i escadón tà desviar lo flumi capvath las dunas mercés a ua grana paishèra installada deu costat de Trossoat, a dus pas de l’antica parròpia de Sent Bernat (lo Bocau adara). Non shens dificultat, l’engenhaire Loís de Fois qu’avè ganhat. Començament deu declin per Cap Berton, lo vielh Bocau de Diu de las ancianas mapas... L’interès deu libe deus dus passionats  d’entre Borret e Bodigau (los dus arrius qui confluan a Cap Berton), qu’es de muishar pro de documents originaus, gravaduras ancianas, tèxtes de pergamins, tròç de libes de comptes que teishen l’istòria de la vila. Marie-Claire e Alain Duviella qu’apòrtan ua contribucion exemplara: lo hons es hòrt solide, e la mesa en pagina hèita dab un suenh deus grans. “Lo Pelhic de Cap Berton” de la cançon que deu estar hòrt content: que tira lo son vielh bonet aus autors. 
 
 
 
 
Joan Jacmes Fénié 
 
 
 
 


DUVIELLA, M.-Cl. e A, Le port du Gouf, des origines au XVIIe siècle: grandeur et décadence. Edicions Campiche, 2018. 39,90 èuros.
 
 
 
 


abonar los amics de Jornalet
 



publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT



Comentaris

3 de febrièr 14.29h

Mic que vas enqüèra embriscar los gavòts…


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

3 de febrièr 12.51h

Com ac disen los vesins occitans : "òsca"
que hè gai de léger un pauc de gascon sus jornalet.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT

Editorial

Que pas res nos arrèste

“Òu, Union Europèa, calma-te. Torni dire: s’ensajas de qualificar nòstra operacion d’invasion, nòstre prètzfach es simple. Dobrirem las pòrtas ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 14
  • sol Aush 13
  • sol Bordèu 13
  • sol Briançon 10
  • sol Caors 13
  • sol Carcassona 14
  • sol Clarmont-Ferrand 13
  • sol Confolent 14
  • sol Gap 8
  • sol La Canau 13
  • sol La Gàrdia 11
  • sol Limòtges 12
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 15
  • sol Lo Puèi de Velai 13
  • sol Marselha 19
  • sol Montpelhièr 18
  • sol Naut Aran 12
  • sol Niça 16
  • sol Nimes 19
  • sol Pau 14
  • sol Peireguers 13
  • sol Rodés 13
  • sol Tolon 14
  • sol Tolosa 13
  • sol Valença 15

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Gavotina marítima: trofèu d'August e vila vielha d'A Torbia

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • Asuèlhs de Menerbés. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Menerbés

  • © Laurenç Revèst

    Ua comua de la valaia dai Palhons: L'Escarea, gents de cadea

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

  • La prima en valaa de Tiniá. © Laurenç Revèst

    La prima en Tiniá

  • Bordèu, bèla occitana de Gasconha. © Franc Bardòu

    Bordèu, bèla occitana de Gasconha

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • © Celèsta Toion

    La plaja espaci de libertat? D'expression?

  • Simbèls de la vila de Niça. © Catarin Seguran

    Simbòls de Niça

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • Occitan e economia: "occitanitat mai o mens visibla"

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • Carnaval Gascon a l'Isla de Baish 2013. © Yves Sénécal

    Carnaval Gascon 2013 a L'Isla de Baish (Savés)

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • La grépia que fasèm cada an a l'ostal Sirventés, sèti de la seccion d'Aude de l'Institut d'Estudis Occitans. © Mirelha Braç

    Concors de Nadal de Jornalet: Cossí se passan las Calendas en cò vòstre?

  • Hug de la Rosa

    Manifestacion "Er aranés, era nòsta identitat". Vielha 24 de març 2018

publicitat

lateral 2 teveoc



publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)