CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 19 de setembre

Actualitats

Dissabte, 27 d'abril de 2019, 03h00 Politica

Gasconha > Val d'Aran

Mireia Boya se presenta a las eleccions aranesas

Aran Amassa es un partit occitanista, d'assemblada, d’esquèrra e progressista, que se presenta lo 26 de mai venent a las eleccions pel Conselh General d’Aran


Comentaris 2 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargar


Una tièra d’eleccions se tenon aquesta prima dins l’estat espanhòl amb los presonièrs politics catalans en scèna. Deman venon las legislativas al Senat e al Congrès dels Deputats. D’aquesta darrièra cambra sortirà lo govèrn. D’autre caire, lo 26 de mai i aurà a l’encòp las eleccions al Parlament Europèu, las eleccions municipalas, de regionalas dins qualques regions, e en Aran auràn tanben luòc l’eleccion del Conselh General d’Aran.
 


Lo 26 de mai que ven, i aurà en Aran una dobla eleccion. En mai de las eleccions municipalas, que se tendràn dins tot l’estat espanhòl, los araneses votaràn tanben per lo Conselh General, es a dire, per lo govèrn del país que foguèt restaurat en 1990 après 156 ans d’inactivitat, e qu’ara es refortit amb la nòva Lei d’Aran.
 
Dempuèi la restauracion del Conselh General d’Aran, dos partits politics se son disputat lo poder: Convergéncia Democratica Aranesa (CDA), aliada amb Convergéncia i Union, e Unitat d’Aran (UA), aliada amb lo Partit Socialista. Dins lo terçon d’Arties e Garòs se presenta lo Partit Renovaire d’Arties e Garòs (PRAG) en plaça d’UA. Aqueles dos partits an un acòrdi per agir amassa. A l’ora d’ara, lo Conselh General es compausat de sèt conselhièrs de CDA, dont lo sindic d’Aran, cinc d’UA e un del PRAG en acòrdi amb UA.
 
Aquel bipartidisme se poiriá acabar se prenèm en compte que Ciutadans, partit de drecha espanholista, s’impausèt en Aran dins las darrièras eleccions catalanas, e que totes los partits d’esquèrra se presentan amassa, amb l’èx-deputada Mireia Boya en cap.
 
 
Tota l’esquèrra amassada dins un partit occitanista
 
Mireia Boya dirigirà la lista d’Aran Amassa dins lo terçon de Castièro en aquelas eleccions. La decision implica lo retorn de Boya a la politica aranesa après qu'aguèt daissat lo secretariat nacional de la CUP en març passat.
 
Aran Amassa es un partit occitanista, d'assemblada, d’esquèrra e progressista. Seguís la draia de Corròp, qu’en 2015 se presentèt solament dins lo terçon de Quate Lòcs ont obtenguèt lo 14,52% dels vòtes mas cap de conselhièr.
 
Lo Conselh General d’Aran es format de tretze conselhièrs elegits dins cadun dels sièis terçons. Lo de Castièro, pel qual se presenta Boya, es justament ont se n’elegisson mai, un total de quatre. Aqueste còp, Aran Amassa se presenta dins totes los terçons, exceptat lo de Lairissa.
 
 
Los terçons
 
La Val d’Aran se devesís en sièis terçons: son la division geografica pròpria del país, qu’a foncionat administrativament quand lo Conselh General es estat en vigor, es a dire, de 1313 fins a 1834 e dempuèi 1991.
 
Inicialament, èran tres demarcacions, per tant se nomenan “terçons”. Mas al sègle XVI cada terçon se subdevesiguèt en dos sosterçons, qu’an, pasmens, mantengut lo nom de terçons.
 
E mai, pendent los 156 ans d’abolicion del Conselh General, perdèsson lor foncion administrativa, los terçons contunhèron de manténer tradicionalament lor valor identitària. An una valor tan simbolica qu’en 1977 se constituguèt una associacion nomenada Es Terçons per defendre la restauracion del Conselh General d’Aran dins l’Estatut d’Autonomia de Catalonha.
 
A l’ora d’ara, pel terçon de Castièro s’elegís 4 conselhièrs, pel dels Quate Lòcs se n’elegís 3, per Pujòlo 2 e tanben 2 per Arties e Garòs. Pels terçons de Lairissa e Marcatosa s’elegís 1 conselhièr.
 
 
Las comunas
 
A respècte de la division municipala, los terçons son pas brica respectats. Cal dire que l’administracion municipala es impausada per l’estat espanhòl, del temps que lo Conselh General es definit dins l’Estatut d’Autonomia de Catalonha, e desvolopat amb la Lei d’Aran aprovada pel Parlament catalan, en seguida de las revendicacions aranesas.
 
Los conselhs municipals d’Aran son bailejats per la figura del baile,  que dirigís la municipalitat. Amb el i a los cònsols (tanben escrich còssos), que son los conselhièrs municipals.
 
Aran ten 9 comunas, dont doas correspondon a la mitat de la superfícia del país: lo Naut Aran e Vielha e Mijaran, que prenon dos terçons caduna. Las autras 7 municipalitats son Bossòst, Les, Canejan e Bausen (Quate Lòcs) e Vilamòs, Arres e Es Bòrdes (Lairissa).

 

Terçon Municipalitats Vilas e vilatges Conselhièrs generals elegits
Quate Lòcs Bossòst, Les, Canejan e Bausen  
3
Lairissa (o Irissa) Vilamòs, Arres e Es Bòrdes  
1
Marcatosa Vielha e Mijaran Vilac, Aubèrt, Betlan, Mont, Montcorbau, Arròs e Vila
1
Castièro Vielha e Mijaran Escunhau, Casarilh, Betren, Vielha, Gausac e Casau
4
Arties e Garòs Naut Aran Arties e Garòs
2
Pujòlo Naut Aran Tredòs, Bagergue, Montgarri, Salardú, Unha e Gessa
2



abonar los amics de Jornalet

 



publicitat
BANER1-2-3: DGPL TRADUCTOR



Comentaris

28 d'abril 07.59h

Endavant, Mireia!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

27 d'abril 23.25h

Serà una bona representat del poble Aranès, tant al Conselh d'Aran,coma als Ajuntaments,o a Europa


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Lo jornalisme fa son trabalh

Lo 15 de mai passat, vesitàvem lo licèu Pierre et Marie Curie de Menton. Voliam far un pichon reportatge amb los liceans de la classa d’occitan per nòstra emission #aranésòc ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 19
  • sol Aush 20
  • sol Bordèu 20
  • sol Briançon 13
  • sol Caors 19
  • sol Carcassona 19
  • sol Clarmont-Ferrand 9
  • sol Confolent 13
  • sol Gap 12
  • sol La Canau 20
  • sol La Gàrdia 19
  • sol Limòtges 17
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 16
  • sol Lo Puèi de Velai 13
  • sol Marselha 21
  • sol Montpelhièr 21
  • sol Naut Aran 17
  • sol Niça 20
  • sol Nimes 20
  • sol Pau 19
  • sol Peireguers 18
  • sol Rodés 20
  • sol Tolon 18
  • sol Tolosa 20
  • sol Valença 15

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”

Jordi Riba president de l’Associacion Culturala Vibrant

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”
giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    En Provença orientala: Lo Canet Ròcavila e noms de luecs occitans escrichs a la francesa

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • © Montse Torres -  Arxiu dels Castellers de la Vila de Gràcia

    "Castellers" catalans en Bearn

  • © Alzear Bofièr

    Estúdios de Ràdio Lenga d'Òc a Montpelhièr. © Alzear Bofièr

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • La Primada de Montsegur 2013. © Bruno Sapena

    La Primada de Montsegur 2013

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • Asuèlhs de Garnagués. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Garnagués

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • Meravilhas aranesas. © Franc Bardòu

    Meravilhas aranesas

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums



publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)