CAPCALERA: VILA DE TOLOSA
CAPÇALERA2: IEA-AALO

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 19 de novembre

Actualitats

Dissabte, 1 de junh de 2013, 03h00 Libres,Cultura

Cultura e musica popularas en Gasconha


Comentaris Cap de comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargar


Eric Rolet, coma maites occitanistas, es un intervenent cultural multicarta. Un valent actor de la cultura occitana. L’ai plan conegut dins las annadas 1980 coma responsable del sector animacion de l’Institut d’Estudis Occitans. S’entrachava alara d’organisar e d’animar de colonias de vacanças en lenga nòstra. Es musician, cap de fila del grop bordalés Gric de Prat. D’un biais general es animator cultural dins lo parçan de Bordèu e de Gironda. Mas de longa s’interessèt a la cultura populara gascona dins sa globalitat. Fa mai de trenta ans que ramosa observacions e testimoniatges dins aqueste domèni. Tre las annadas 1980, fasiá ja de collectatge. Es un artista mas tanben un scientific seriós que trabalha menimosament. Un cercaire de fons, e pas sonque per çò que va fins al fons de las causas, mas tanben per çò qu’òbra sul una longa estirada de temps.
 
Aqueste obratge Cultura e musica popularas en Gasconha es lo ramonsament e l’analisi de totas las donadas recampadas en un trentenat d’annadas. Totes los sectors de las activitats socialas e culturas i son espepissats: las tradicions popularas tocant lo trabalh e los lésers, l’usatge de la lenga, los contes e racontes, las practicas musicalas e l’estudi dels divèrses instruments utilisats, etc...
 
Los testimoniatges de las gents que vivon o an viscut la tradicion son nombroses. Fan la matèira de l’obratge. Son aquí per atestar de la prigondor de la recèrca. La bibliografia comunicada, plan fornida, marca tanben lo seriós sus laquala s’apieja l’analisi. Tocant lo terren geografic de la recèrca etnografica, Eric Rolet prenguèt l’airal gascon dins sa totalitat, çò qu’es pas evident quand òm coneis l’espandida bèla del país. De costuma, los etnomusicològues trabalhan sus un sol sector de l’activitat cultura e sus un airal plan mai redisit. Far l’escomesa de voler estudiar Gasconha tota èra coratjós, mas la matèira recampada li permetiá aisidament d’o far.
 
Dins lo còs del volume, Eric Rolet escalcís lo biais que foguèt lo seu per espleitar scientificament çò que demòra de la cultura populara en Gasconha. Nòta, contreitament, que la situacion de las practicas culturalas especificas son a s’escafar en Gasconha coma dins lo demai de l’airal occitan e, al delà, europèu. Aquò’s degut, plan solide a las mutacions tecnologicas successivas. Mas tanben, per çò que tòca a la situacion gascona, a la politica d’assimilacion forçada impausada per l’imperialisme jacobin. Los ussards negres de la republica francesa, amb una gendarmariá dins cada caplòc de canton per lor far prodèl se necessari, an impausat lo francés per la terror. D’unes mancaràn pas de trobar lo mot de “terror” exagerat. Vegem: “A l’escòla èrem punits tre que parlavem gascon. Lo meu cosin Bernat es estat abalit per sos grands-parents, sabiá pas parlar que gascon. Quand arribèt a l’escòla disiá a la mèstra: Pòdi anar far pisson? Ela li respondiá: Aniràs far pisson quand parlaràs francés. E el se fasiá dessús, lo paure!”. Eric Rolet nos balha a legir aquel testimoniatge qu’Elieta Dupouy faguèt, a Belin e Beliet, exactament lo 19 de febrièr de 2004. Seriá pas aquò de maltractança? Pas besonh d’aver fach cinc ans de psicologia per afortir qu’aquò’s traumatic. E se la semantica pòt encara voler dire quicòm cal ben admetre, jos pena d’èsser incapable de percebre la realitat, e doncas d’èsser fòl, que l’eradicacion de l’occitan s’es facha, e se perseguís, per la terror.
 
Demest lo material etnografic abondós que clau lo libre, cal notar la riquesa de l’iconografia. Sovent una fotografia ven completar e renfortir un testimoniatge o una analisi. Qualques còps, tanplan, l’illustracion grafica, pòrta mai que non pas lo tèxte. Ven indispensabla quand se tracta de la descripcion dels instruments tradicionals de musica.
 
Ieu, soi malaürosament pas musician e confessi saber pas legir la musica. Pasmens, los musicians qu’auràn lo bonaür de legir aquel libre auràn tanben l’astre d’i trobar un fum de particions acompanhadas dels tèxtes d’unas cançons. Un element de mai que fa la preciositat de l’obratge e demòstra l’engèni de son engimbradura.
 
Se lo libre es la resulta d’un trabalh etnomusicologic irreprochable, per contra i auriá a dire tocant a l’analisi de l’evolucion de la cultura occitana facha per Eric Rolet. Me sembla que, coma totes los intellectuals occitan, fa tot çò que pòt per refusar de veire que lo problèma de la substitucion d’una lenga/cultura per una autra –pertot dins lo monde– es un problèma politic. E mai se tot al long de l’obratge l’autor plora sus fach que la degradacion de la cultura gascona es la consequéncia de l’impausicion forçada del francés a l’escòla, de la difusion radiofonica infligida en francés e de l’aparicion de la television matracada en francés; aquò l’empacha pas d’afortir dins l’introduccion que tocant l’entitat “Gasconha”, “Se tracta pas que d’un concèpte blosament cultural que son unitat repausa, abans tot, sus la lenga”. En contradiccion amb çò escrich dins l’introduccion, podem trapar qualqu’ unes de sos planhiments exprimits dins sas conclusions: “A l’envèrs de l’istòria basca, catalana o galesa, cap sentiment nacional o etnic an pas pogut prene en carga la defensa de la lenga gascona”. S’es vertat que pertot en Gasconha e dins lo monde l’evolucion d’una societat rurala d’autosufiséncia cap a una societat d’agricultura intensiva a fach desaparéisser fòrças practicas e tradicions culturas; ne demòra pasmens que Catalonha e lo Bascoat an tanben viscuts aquela mutacion sens perdre ni lor lenga, ni la sardana, nimai la pelòta basca. L’explicacion n’es tot simplament que nòstres vesins an pas fach mina d’ignorar que lor existéncia èra una question politica primordiala. D’efièch, l’escòla, la ràdio e la television en occitan, aquò’s una question politica e unicament politica.
 
 
 
 
Sèrgi Viaule
 
 
 
 
_____
ROULET, Eric. Culture et musique populaires de Gascogne. Edicions Pyremonde, 2005. 150 paginas.



publicitat
BANER1: IEA-AALO



Comentaris


I a pas cap de comentari




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat

Editorial

La comuna de Marselha es responsabla de la mòrt d’uèch de sos ciutadans

E mai se se parla que de la mobilizacion generala contra la pojada del còst dels carburants, a Marselha —e esperem que dins la rèsta d’Occitània— persistís ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 12 -3
  • nuvols Aush 13 1
  • sol Bordèu 11 -2
  • sol Briançon Low:-6 High:1
  • sol Caors 12 -3
  • nuvols Carcassona 9 3
  • nuvols Clarmont-Ferrand 2 -1
  • sol Confolent 7 -3
  • sol Gap 6 1
  • sol La Canau 11 -2
  • nuvols La Gàrdia 11 10
  • nuvols La Torre de Pèlitz 4 1
  • sol Limòtges 7 -3
  • nuvols_parcials Lo Borg Sant Dalmatz 4 2
  • nuvols Lo Puèi de Velai 2 -2
  • sol Marselha 14 6
  • sol Montpelhièr 11 6
  • sol Naut Aran 9 0
  • sol Niça -1 -6
  • sol Nimes 11 4
  • sol Pau 12 2
  • sol Peireguers 8 -2
  • sol Rodés 12 1
  • sol Tolon 10 3
  • nuvols Tolosa 13 2
  • nuvols Valença 3 -1

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Es una militància que fa viure Aquò d’aquí

Michèu Neumuller Cap-redactor d'Aquò d'Aquí

Es una militància que fa viure <em>Aquò d’aquí</em>
publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Remèsi Firmin

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • Vista dal País Niçard e Alpenc. © Centre Cultural Occitan País Nissart e Alpenc

    Vista dal País Niçard e Alpenc

  • Clarençac, 40en anniversari dau club taurin Paul Ricard "L'Escapaire" (07/06/2015): rossetalha, abrivada e bandida en cèucle dins lei dogas

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • Niça vièlha en occitan niçard. © LR

    Niça vièlha en occitan niçard

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • Coserans: Sent Líser, Casavèth, Sent Guironç, Saurat...

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • Exposicion temporària sus Robèrt Lafont al CIRDOC (D.R.)

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Laurenç Revèst

    Montpelhièr: inauguracion de la granda exposicion patrimoniala "Max Roquèta, la libertat de l'imaginari"

  • Còth deth Tormalet, 18/07/2012

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • Pòrt de Niça: Li galeras

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL 1-2: IEA-AALO

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)