CAPÇALERA2: IEA-AALO

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 19 de novembre

Actualitats

Dijòus, 24 d'octòbre de 2013, 03h00 Espòrt

Un Monde XIII: las Illas Cook, 20 000 estatjants e una esquipa en copa del Monde


Comentaris Cap de comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (1 vòte)
carregant En cargar


Aurem plan temps d’aicí lo 30 de novembre de vos parlar d’Austràlia, de la Nòva Zelanda e d’Anglatèrra. Alara, nos interessarem aqueste còp a las Illas Cook (en maòri, Kuki Irani), lo Gran de Milh de la competicion: un pòble de 20 000 maòris que manda sa formacion en Copa del Monde.
 
Las illas se poblèron entre los sègles VIII e IX de monde venguts de Samoa, de las Illas de la Societat, de Tuamotu, de las Marquesas... D’aquí, d’unes contunhèron lor migracion cap a la Nòva Zelanda.
 
De navigaires castelhans e portugueses “descobriguèron” las illas a la fin del sègle XVI. James Cook i faguèt estapa en 1773-1774 e en 1777. En 1804, s’empleguèt pel primièr còp lo nom d’Illas Cook.
 
Un missionari anglés introdusiguèt lo protestantisme cap a las annadas 1820. De glèisas catolicas e mormonas se desvolopèron mai tard.
 
En 1843, quand los franceses prenon possession de las Marquesas e de Tahiti, caps de tribus e pastors demandan la proteccion britanica. Las illas venon efectivament protectorat britanic en 1888 e passan jos gestion neozelandesa en 1900. Per l’ora, an un estatut d’associacion liura amb la Nòva Zelanda: un Estat independent en liura associacion amb la Nòva Zelanda e reconegut coma Estat non-membre de l’ÒNU. Cada estatjant a, en mai de sa nacionalitat illèira, la nacionalitat neozelandesa. Es mai complicat, vesètz, que las pelhòfas d’NRL o de Superliga!
 
Lo país se compausa d’un quinzenat d’illas, e ten 6 aerodròms, 2 pòrts e 187 quilomètres de rota que 35 son enquitranats. Las 9 illas del sud (Aitutaki, Atiu, Mauke, Rarotonga, Mangaia, Manuae,  Takutea e Mitiaro) son d’origina volcanica e las 6 del nòrd (Penrhyn —o Tongareva—,  Rakahanga, Manihiki, Pukapuka, Nassau, Suwarrow e Palmerston) son d’atòls basses de coralh. Lo centre administratiu se tròba sus l’illa de Rarotonga, amb la capitala Avarua.
 
Lo clima es tropical, mas moderat pels vents dominants. Las lengas oficialas son l’anglés e lo maòri de Rarotonga.
 
Per çò qu’es del rugbi, nòstre confraire de L’Indépendant presenta los jogaires coma “una banda de maòris nervioses, abalits al tetarèl del naut nivèl”! Lo campionat local recampa sèt formacions que sièis son sus l’illa de Rarotonga, e se debana de febrièr a mai.  Actualament 18a nacion al classament internacional, las Illas Cook joguèron lor primièra partida internacionala en 1986 amb una participacion a la Copa del Pacific. En 1995, ganhavan la finala de la Copa del Monde de las Nacions Emergentas contra Irlanda (22-6). Participèron ja la Copa del Monde de 2000: doas desfaitas contra Galas (38-6) e la Nòva Zelanda (84-10) e una egalitat amb Liban (22-22).
 
Lo grop de 24 s’apièja sus de jogaires d’NRL: Arona, Napa, Taripo (Roosters), Fepuleai, Matapuku (North Sydney), John (Penrith), Malu e Peyroux (NZ Warriors), Mataora, Rapena (Canberra), Pittman, Sopoaga (Cronulla), Takairingi (Gold Coast), Tetavano (Newcastle), Viiga (Paramatta); e de Superliga: Lulia (Bradford), Gelling (Wigan); sens doblidar lo Drac catalan Zeb Taïa e lo tolzan Jonathan Ford.
 
Rescontraràn los Estats Units lo 30 d’octobre, Tònga lo 5 de novembre e Galas lo 10 de novembre.
 
Los publics de Bristol, Leigh e Neath n’auràn per lor moneda que, d’aprèp los especialistas, los jogaires de las Illas Cook interprètan lo melhor dels hakas de las formacions oceanianas en competicion!
 
 
Rebombs de pauma
 
Pisson. Sièis jogaires franceses son passats al contraròtle antidopatge.
 
Es arribat. Clint Greenshields ven de rejónher sos collègas del XIII de França e balhar un copacap a l’entraïnaire Richard Agar que deurà causir entre el e Morgan Escarré, l’arrièr del XIII blau.
 
Copa del Monde acabada. Per l’american (èx-Pià) Mark Cantoni, nafrat al braç dins la partida de divendres passat a Tolosa.
 
Arbitres. Unes arbitres australians tenguèron lo fiulet dissabte dins unes rescontres entre formacions universitàrias anglesas.
 
 
 
 
Alan Roch





publicitat



Comentaris


I a pas cap de comentari




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

La comuna de Marselha es responsabla de la mòrt d’uèch de sos ciutadans

E mai se se parla que de la mobilizacion generala contra la pojada del còst dels carburants, a Marselha —e esperem que dins la rèsta d’Occitània— persistís ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 12 -3
  • nuvols Aush 13 1
  • sol Bordèu 11 -2
  • sol Briançon Low:-6 High:1
  • sol Caors 12 -3
  • nuvols Carcassona 9 3
  • nuvols Clarmont-Ferrand 2 -1
  • sol Confolent 7 -3
  • sol Gap 6 1
  • sol La Canau 11 -2
  • nuvols La Gàrdia 11 10
  • nuvols La Torre de Pèlitz 4 1
  • sol Limòtges 7 -3
  • nuvols_parcials Lo Borg Sant Dalmatz 4 2
  • nuvols Lo Puèi de Velai 2 -2
  • sol Marselha 14 6
  • sol Montpelhièr 11 6
  • sol Naut Aran 9 0
  • sol Niça -1 -6
  • sol Nimes 11 4
  • sol Pau 12 2
  • sol Peireguers 8 -2
  • sol Rodés 12 1
  • sol Tolon 10 3
  • nuvols Tolosa 13 2
  • nuvols Valença 3 -1

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Es una militància que fa viure Aquò d’aquí

Michèu Neumuller Cap-redactor d'Aquò d'Aquí

Es una militància que fa viure <em>Aquò d’aquí</em>
publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • Eth solei que s'amague. © Xavi Gutiérrez Riu

    Prumèra nheuada dera sason ena Val d'Aran

  • Ciutat de Blaia: al país de l'amor de lonh

  • Aison. © Andrea Celauro

    País d'Aison (Val d'Estura)

  • Nimes. © Carles Pino

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Gavotina maritima - Pelha. © Laurenç Revest

    Gavotina Maritima: Pelha (Comtat de Niça) © Laurenç Revèst

  • Exposicion temporària sus Robèrt Lafont al CIRDOC (D.R.)

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • Gavotina marítima: trofèu d'August e vila vielha d'A Torbia

  • © Salça Morena

    Passeaia nucleària dal Prat (vilar de Sant Dalmaç lo selvatge) a Sant Dalmaç en passar per las baissas de Boneta e de Motiera (auta valaa de Tiniá)

  • Manifestacion sociala. © Remèsi Firmin

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • Niça vièlha en occitan niçard. © LR

    Niça vièlha en occitan niçard

  • © Giròni Frare

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • Montpelhièr. © Patrici Baccou

    Campanada d'alarma sus la situacion catastrofica ont se tròban la lenga e la cultura occitanas

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL 1-2: IEA-AALO

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)