CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 20 d'octòbre

Actualitats

Dissabte, 20 de setembre de 2014, 03h00 Libres

La tèsi de Pèire Pessamessa


Comentaris Un comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargar


En literatura occitana, sovent lo monde se planhon de la publicacion de repapiadas. Urosament, en 2014, l’espelida d’aquela mena d’obratge se fa pus rara. Mentretant, pòt encara escàser —e mai sovent que de necessari se gausi dire— que d’escrivans novelaris, se descobrissent una vocacion sul tardum, escrigan una evocacion de lor joventut jos la forma —mai o mens urosa— d’una ficcion. Aquela tissa de l’agach dins lo retrovisor de la vida agafa tanben, qualques còps, e d’un biais particular, d’escrivans patentats e reconeguts.
 
Vos rasseguri, Pèire Pessamessa es pas ges d’aquestes. De tot temps es estat un escrivan modèrne. Tanlèu las annadas 1960 es un dels primiadièrs a s’èsser lançat dins l’escritura d’obratges de pròsa. Es de la generacion dels Leon Còrdas, Robèrt Lafont, Ives e Max Roqueta, etc. Sa modernitat se pòt apreciar cada jorn en tornant prene sos romans. Convidi las nòvas generacions a se privar pas d’aqueste plaser.
 
De fach, Pèire Pessamessa nasquèt bravament aprèp l’invencion del tractor e coneguèt pas lo trabalh de la tèrra al palavèrs. Atanben l’escrivan provençal agèt de longa d’autres centres d’interès que los esclòps del pepin. Se sindròm i pòt aver dins son òbra, lo sindròm que fasquèt escriure aquela “tèsi” a Pèire Pessamessa se deuriá apelar “sindròm del quinquagenari”. D’efièch, escriguèt aquel roman que deviá èsser dins sos cinquanta ans.
 
Per far cort, se tracta per l’eròi del besonh irrepressible de far lo bilanç de sa vida al moment de se retirar a de bon. Benlèu pas lo bilanç sancèr de sa vida qu’aquò demandariá a l’autor mai d’un volum per z-o far, mas un segment de vida.
 
Per aquel exercici, amb Pèire Pessamessa sièm servits! En fach de “tèsi” me sembla puslèu de i aver aquí una autopsicanalisi, o quicòm qu’o poiriá semblar. Mas aquò rai! L’escritura deu tanben servir an aquò (se quitament servís pas sempre qu’an aquò). Los psicanalistas vos diràn que cal ben sublimar, d’un biais o d’un autre, los traumatismes de la vida. L’escritura es un bon mejan per aquò far.
 
Dins l’òbra, l’autor se trapa implicat almens a dos nivèls. Un còp dirèctament estant que la tèsi en question es sus l’escrivan Pèire Pessamessa que deu portar e que, efectivament, pòrta. Es lo costat umoristic e simpatic de l’organizacion romanesca, a mai se lo narcissisme i naseja un bocinèl. L’autor aprofiècha aquel articifi literari genial per se trufar gentament d’el e d’un cèrt nombre de personas que se pòdon endevinar dins certans personatges seus. Se tracta de qualques gentas picanhejadas al dintre d’una generacion d’occitanistas coma cada generacion d’occitanistas ne pòt conéisser. Entre maites, es afustat un ancian universitari especialista de literatura occitana.
 
Pel segond nivèl, las causas son mai complicadas e plan mai delicadas. Me voldriái pas azardar de tròp, mas me sembla qu’aquela istòria de guirguilhs entre una filha e son paire poiriá saufinar una experiéncia personala mal digerida. Mas qual seriá capable d’escriure sens aver viscut? Fin finala en literatura çò important es pas de saupre çò que realament l’autor esprovèt o pas dins sa vida (la famosa part autobiografica); çò important es çò que pòt ressentir lo legeire. Çò caporal aquò’s l’emocion que carreja la narracion. Es aquí, e pas qu’aquí, que se trapa la pagèla que permet d’avalorar la qualitat (sempre subjectiva) de l’òbra.
 
Un pauc pus naut, al començament d’aquesta presentacion, me daissèri anar a parlar de repapiadas. Per aqueste libre de Pèire Pessamessa se tracta pas d’aquò. Seriá puslèu aquí question d’un paternalisme mal amagat e mal assumit. Es almens çò que me semblèt de véser tressusar a cada rega de l’òbra. D’efièch, òm sentís un crètge se tampar a flor e a mesura que l’istòria se debana. Ça que la, una mena de pes moralista e insidiós sembla d’acompanhar, en filigrana, lo raconte.
 
L’escritura es actuala, amb un ritme plan sostengut. Una escritura que revèla un còp de mai l’escrivan complit qu’es Pèire Pessamessa. Un escrivan que mestreja son art e que presariam véser publicar mai sovent. A mai se, qualques còps dins aquesta Tèsi, escarraunha un pauc la lenga amb sas causidas lexicalas fantasierosas.
 
M’es agradiu de rebrembar un còp de mai que la colleccion Atots de l’Institut d’Estudis Occitans es la colleccion istorica de la literatura de pròsa en lenga nòstra. Es un vertadièr tresaur de l’ecrich qu’avèm a posita. Fòrces titols d’aquesta colleccion son encara disponibles. Seriá damatge de se’n passar. Sovent los volums que conten son intemporals. Son d’òbras que participan del patrimòni literari universal. Cal pas esitar d’anar furgar e posar dins lo molon. Cadun i trobarà son compte. I a aquí una riquesa que nos es pròpria. Aquesta colleccion Atots es la resulta, la frucha chucosa de decennis de trabalh de creacion e d’imaginacion de la part de nòstres escrivans. Es la fiertat e lo marrogal literari de la nacion occitana. Totòm i pòt tirar a legir pas que per qualques èuros. Profechem-ne!
 
 
 
 
Sèrgi Viaule
 
 
 
 
_____
PESSAMESSA, Pèire. La tèsi. Institut d’Estudis Occitans, 1995. 128 paginas.



publicitat



Comentaris

24 de setembre 10.26h

PESSEMESSA : grand pres literari de Provenca 2012


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Mercés plan!

Amb aqueste editorial, la còla de Jornalet vòl mercejar sos legeires, car an reüssit a assegurar l’existéncia d’aqueste quotidian en linha almens fins a l’an ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 23 7
  • sol Aush 23 9
  • sol Bordèu 23 10
  • sol Briançon 20 4
  • sol Caors 23 8
  • sol Carcassona 22 9
  • sol Clarmont-Ferrand 20 4
  • sol Confolent 23 9
  • sol Gap 23 9
  • sol La Canau 23 10
  • sol La Gàrdia 19 9
  • sol La Torre de Pèlitz 20 10
  • sol Limòtges 23 9
  • nuvols_parcials Lo Borg Sant Dalmatz 22 11
  • sol Lo Puèi de Velai 17 4
  • sol Marselha 24 13
  • sol Montpelhièr 23 15
  • nuvols Naut Aran 20 6
  • sol Niça 16 4
  • sol Nimes 24 14
  • sol Pau 23 10
  • sol Peireguers 23 9
  • sol Rodés 23 6
  • sol Tolon 23 12
  • sol Tolosa 23 11
  • sol Valença 19 6

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Es una militància que fa viure Aquò d’aquí

Michèu Neumuller Cap-redactor d'Aquò d'Aquí

Es una militància que fa viure <em>Aquò d’aquí</em>
publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Magasin novèl de Macarèl a Sant Joan de Vedats (Montpelhierenc)

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • X. Moral

    Manifestacion "Er aranés, era nòsta identitat". Vielha 24 de març 2018

  • Conferéncia de Yan Lespoux sus las relacions occitanocatalanas en Malhòrca (11.05.2017)

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Remèsi Firmin

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • © Laurenç Revèst

    Mónegue

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Creses que l'occitanisme se pòt reviscolar?


53%



9%



17%



16%



5%




Vots 152 vòtes

comentaris 5

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)