CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimècres, 17 de julhet

Actualitats

Dimars, 14 d'agost de 2012, 03h00 Cultura

Gasconha > Lanas e Labrit > Shalòssa

Hèstas de Dacs: un petit esfòrç, de perseguir...


Comentaris Un comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (7 vòtes)
carregant En cargar


Las hèstas, hens las Lanas, qu’es quauqu’arren! Ja que las municipalitats, los oficis de torisme e sovent la premsa regionau las apèrin “ferias”, que conservan en pregondor l’accent gascon. En espiar las hèsta de Dacs (Shalòssa), e i averé ua eslamòta d’arrenavida e de disparicion de la vergonha? Estanquet o bodega?


A l’entrada deu parc de las arenas. Dacs
© JJF





Etiquetas
dacs, hèsta

Qu’es donc lo temps de la hèsta a Dacs. Començadas au matin deu divés 10 d’aost, qu’i an entenut un chic mei d’accent occitan au parat deu “cafè gascon” organizat dempuish quate ans adara en aquera permèira matinada. Lo monde que’s i son rencontrats, qu’an cantat – dab lo vam dinamic e estrambordant deus “Esclatats” d’Ondres – e qu’an escambiat devath los grans arbres deu parc de las arènas, sus las arribas d’Ador. Qu’arremarcan qu’engüan – qu’es ua nautat importanta, ce’s sembla –-  la lenga nòsta se pòt har tanben enténer tanben “Au Pit”, estanquet (o “bodega” a l’espanhòla) apitada per l’associacion “Effet Mer” deu Bocau Vielh. Qu’i cantan, acٌí tanben, dab l’ajuda d’un beròi petit liberet de cantas en bona grafia. Qu’es plan mélher que non pas enténer bramar “la-la-la-la...” shens las paraulas vertadèras. En aqueth “Pit”, qu’i dançan o escotan poesias dens un ambient de hèsta, dens la cort de l’escòla Gallieni, en fin de vrespe. Qu’an aperat aquera maneita navèra, lo “Cantèr’ O ké”. Qu’i calè pensar. D’ua cèrta manèira, qu’es acabat lo temps de la vergonha. Mes, shau! ne caleré pas aver lo triomfe tròp lèu, efemèr per definicion.
 
Aqueth diluns 13/08, qu’i a un programa de poesia gascona a comptar de 17h. Doman dimars 14, qu’i a tanben un concèrt dab Familha Artús. Dimècres 15 d’aost, après lo passacarrèra finau, que serà l’apéro-cantèra dab “Dauna Jupeta” e “Monesi”. A 17h, bal dab los eslhèves deu Conservatòri de musicas tradicionaus de las Lanas. A 22h, que serà lo bal deu Minvielle. Qu’i enteneràn las paraulas gasconas – un chic enigmaticas - deu cantaire bearnés hicadas sus ua musica deu Marc Perrone inspirada deu Brasil:

“Pren lo pòrtavotz
Cap a gaucha, cap a dreta
Pren lo porta votz
Shens vergonha calandreta
L’alen e lo jòc
Estacats au hons deu potz
Patchic e patchòc
Deu costat de Santa Crotz…”

 
Ignorància o vergonha

D’arremarcar enfin que los capulats o meilèu los servicis de la municipalitat de Dacs han hèit un esfòrç – petit e incomplet – tà la lenga. En efèit, suu site de l’ofici de torisme que pòden léger lo lexic deu festaire. Ua iniciativa que cau vertadèirament saludar. Qu’ensaja de balhar a la lenga nòsta la plaça dont cau. Totun, que caleré un chic mei de rigor dens la grafia deu gascon. Qu’arremarcan enqüèra quauquas mesclanhas. Constatam que se son adaptats a la grafia espanhòu. Pr’amor que per organizators e elejuts, la hèsta es vaduda la feria  preu biaish de la corrida de toros. Ambigüitat, ambigüitats... N’an pas briga l’idèa d’escríver, a la mòda vergonhosa, “peignas” (peña), o de parlar deu  “traré de loussès” (traje de luces) deus matadores de toros o de la  “nobillada”.  Perqué ne serén pas donc capables d’escríver correctament çò que s’obstinan a aperar “patois”? La dignitat e la reconeishença de la lenga d’òc, l’identitat landésa de la ciutat de Dacs, qu’es aquò, tanben.

 
 
 
Joan Jacme Fénié



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

16 d'agost 14.37h

Es la concurréncia d'un exotisme poderós (cultura castilhana) sus lei terras d'un exotisme interior (vist de París) qu'a de mau d'estre reconeissut (cultura occitana gascona lanusqueta).
Per çò que tòca una fèsta dau terraire passa, un pauc coma per lei noms anglés per lei bóstia de nuech.

Senon la fòto me fa pensar au panèu d'entrada de la comuna de Grimaud dins lei Mauras, es marcat : Grimaou.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES

Editorial

Una data negra

Es lo 14 de julhet e los franceses festejan lor fèsta nacionala.  De fach, gaireben totes los païses del Mond festejan un jorn nacional. E mai la majoritat sián pas de nacions mas ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

giny

Vidèos

Entrevista

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • Era còlha dera ADÒC ath trabalh

  • © Laurenç Revèst

    Sauve (Cevènas), ciutat màger vidorlenca a las carrièiras bèlas e en mudason

  • © Giròni Frare

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • © Laurenç Revèst

    Mónegue

  • © Zep Armentano

    XI prèmis Gaudí de l'Acadèmia Catalana del Cinèma

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • © CD

    Escòla Calandreta dau Mas. Drap (País Niçard)

  • Sud Tolosan. © Franc Bardòu

    Concors d'estiu 2012: La fotografia de las vacanças

publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums



publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Per ti, lo 14 de julhet...


25%



31%



43%



1%




Vots 121 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)