CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 19 de setembre

Actualitats

Diluns, 26 de setembre de 2016, 03h00 Sciéncia,Istòria

Se poiriá veire las primièras estelas de l'istòria de l’Univèrs

Una recèrca de l'Agéncia Espaciala Europèa conclutz qu'aquelas estelas serián estadas las solas responsablas de la reionizacion de l'univèrs 700 milions d'ans après lo Big Bang


Comentaris 5 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (3 vòtes)
carregant En cargar


Las estelas son mai joves que çò qu’òm cresiá. L’Agéncia Espaciala Europèa a descobèrt, gràcias a las donadas fornidas pel satellit Plank, que las primièras estelas de l’Univèrs comencèron de se formar pus tard que çò que s'èra conclús amb las observacions precedentas del Fons Cosmic de Microondas.
 
Per tant, sembla que la primièra generacion d’estelas la poiràn veire los telescòpis de la generacion venenta e quitament qualques unes dels telescòpis actuals.
 
La nòva analisi demòstra tanben que las estelas foguèron las solas fonts necessàrias per explicar la reionizacion dels atòms dins lo Còsmos e que la mitat d’aquel procès de reionizacion se compliguèt quand l’Univèrs aviá ja 700 milions d’ans.
 
 
Una longa istòria
 
Cèrtas, deven complicat d’imaginar cossí a cambiat l’Univèrs dempuèi que nasquèt, fa probablament aperaquí 13,7 miliards d’ans. Al començament èra una sopa densa de particulas: d'electrons, de protons, de neutrons e de fotons. Del mai l'Univèrs s'espandissiá, del mai perdèt d'opacitat fins a devenir transparent après 380 000 ans, quand las particulas se trucavan gaireben pas pus entre elas.
 
Quand los protons —electricament positius— e los electrons —negatius— se jonguèron per formar d’atòms d’idrogèn e, doncas, la primièra matèria nèutra, se produguèt la liberacion del Fons Cosmic de Microondas. Aqueles primièrs atòms son los que, qualques centenats de milions d’ans puèi, foguèron a l'origina de las primièras estelas de l’Univèrs.
 
Per tant, segon çò qu’explica lo cercaire de l’ESA Jan Tauber, l’observacion del Fons Cosmic de Microondas “nos pòt dire quora comença l’epòca de la reionizacion e, a l'encòp, quora se forman las primièras estelas de l’Univèrs”.
 
Paradoxalament, aquela primièra generacion d’estelas nascudas dels atòms que resultavan de l'union de protons e d'electrons, foguèt la causa de la redivision dels atòms nèutres. Es çò que se coneis coma l'epòca de la reionizacion. Un procès que finalament pertoquèt tot l’Univèrs, franc de qualques endreches isolats.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT



Comentaris

28 de setembre 19.20h

#3 Tene pas per bons de conselhs d'un dieu tot craumós (enfin, me sembla) que m'explica que nòstra possiblitat famosa d'aver un matís de registre dins lo biais per dire que non es pas d'occitan. Per tant que m'afortigon que per tant siague quicòm mai que de catalan, contunharai de defugir las confusions insurmontablas que supausa l'emplec de "per tant" dins aqueste sens d'aicí que jamai ai pas ausit ni mai legit ni mai qué te sabe ieu en defòra d'un ròdol comprés entre perpinhan, Elx ... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

26 de setembre 14.53h

#2 Paure de vos, avètz apelat Cthulhu, e ara, o vos caler assumir. Vos desiri bona pèsca…


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

26 de setembre 13.51h

#2 "Per tant" es una forma normala e classica en occitan. Es pas un catalanisme. Es una expression comuna a l'occitan e al catalan. Se volètz defendre l'occitan, evitaz lo francisnme "-ti" dins vòstras interrogacions: "Saupretz-ti tornar pescar...?" se deu remplaçar per "Saupretz tornar pescar...?" o per "Se saupretz tornar pescar...?" o per "Saupretz, vosautres, tornar pescar...?". Evitatz tanben lo francisme "nani" e digatz simplament "non".


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

26 de setembre 13.14h

"per tant" aiçai, "per tant" alai, aquò es de catalanadas !

Jòc : entre "per tant" al sud, "du coup" al nòrd, "quindi" a l'èst e fòrça aigas a l'oèst, saupretz-ti tornar pescar la forma occitana abituala d'aquel element gramatical de coësion del discors ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

26 de setembre 09.11h

E se poria vèire li primier occitan de l'istòria de l'univers?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT

Editorial

Lo jornalisme fa son trabalh

Lo 15 de mai passat, vesitàvem lo licèu Pierre et Marie Curie de Menton. Voliam far un pichon reportatge amb los liceans de la classa d’occitan per nòstra emission #aranésòc ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 21
  • sol Aush 22
  • sol Bordèu 22
  • sol Briançon 13
  • sol Caors 23
  • sol Carcassona 22
  • sol Clarmont-Ferrand 17
  • sol Confolent 17
  • sol Gap 12
  • sol La Canau 23
  • sol La Gàrdia 19
  • sol Limòtges 19
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18
  • sol Lo Puèi de Velai 15
  • sol Marselha 22
  • sol Montpelhièr 22
  • sol Naut Aran 18
  • sol Niça 21
  • sol Nimes 22
  • sol Pau 23
  • sol Peireguers 21
  • sol Rodés 22
  • sol Tolon 21
  • sol Tolosa 22
  • sol Valença 18

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”

Jordi Riba president de l’Associacion Culturala Vibrant

“Volèm recobrar la fiertat d’èsser catalans”
giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Los Pokémons de la 3a generacion revirats en occitan

  • Castelar

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Panèus bilengas a Gap. © Lo Gapian

    Concors d'estiu 2012: La fotografia de las vacanças

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Carnaval independent de Niça. © Centre Cultural Occitan País Niçard e Alpenc

    Carnaval independent de Niça

  • © Laurenç Revèst

    Lo Grau dau Rei (Camarga)

  • Los Pokémons de la 3a generacion revirats en occitan

  • © Asalaís Moniguet

    Montpelhièr la lengadociana

  • © Celèsta Toion

    La plaja espaci de libertat? D'expression?

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • Castelar

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

publicitat

lateral 2 teveoc



publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)