CAPÇALERA: CONGRÉS AMIC
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 21 d'octòbre

Actualitats

Dimenge, 4 de decembre de 2016, 03h00 Cultura

Gasconha > Lanas e Labrit > Baish Ador

A las termièras deu maine d’òc: l’Acadèmia Gascona


Comentaris 5 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Qu’a un caractèr patrimoniau e culturau simpatic, shens pretencion a superejar digun ou quicòm. Ne fixa pas la nòrma com la “Vielha Dauna” deu cai de Conti a París qui dempuish longtemps a per prètzhèit d’enregimentar la lenga francesa. Los membres de l’Acadèmia Gascona de Baiona-Ador, eths, que pòrtan meilèu lo berret que non pas lo bicòrne e l’unifòrme dab las celèbras “verduretas” deus Mossurs de París. Totun, qu’asseguran la preséncia occitana a las termièras deu Bascoat. Que vòlen evoluar e estar presents.


Lo pòrt de Biarritz
© JJF

La celèbra grana plaja e las arròcas que pòrtan un nom gascon
© JJF

Preséncia deu gascon sus las “crampòtas” deu petit pòrt de Biarritz
© JJF

Preséncia deu gascon sus las “crampòtas” deu petit pòrt de Biarritz
© JJF





Etiquetas
acadèmia gascona, bas ador, fénié

Acadèmia Gascona de Baiona-Ador. President-director o mei precisament “capdau” de l’Acadèmia Gascona dempuish lo primtemps, lo Guy Mondorge, qui a succedit au Jan Maisonave, a anonciat modificacions importantas per la vielha institucion qui tienerà la soa assemblada (capitol d’ivèrn)  lo 9 de deceme (15h, sala Senta Ursula, barri Sent Esperit). Ajudat preu vicepresident Ivan Barreyre, gascon de Càmer, vilatjòt entre Bearn e Bascoat, e tanben preus secretaris Amadèu Baris e Guy Miremont, shens oblidar lo dinerèr Marcel Sarraute, que van hestejar, solide, lo 90u anniversari de l’aimabla “companhia”. Aquera – fondada en 1926 autorn de personalitats de la borgesia baionesa, l’avocat Pèire Simonet, lo Pèire Rectoran o lo Carlito Oyarzun – qu’avó 40 “immortaus” mes adara qu’es dravada a 25. D’aquò, rai! Que recruta e susquetot que  vien de cambiar d’estatut pr’amor que desira s’obrir per un navèth rebomb, ua auta arrenavida: 1) d’ara enlà, que s’apèra oficiaument “Acadèmia Gascona de Baiona-Ador”; 2) qu’es compausada de dus collègis, lo deus Academicians (40 plaças) e lo deus “Sòcis”, simpatizants qui parlan briga o n’escriven pas forçadament la lenga nòsta (que pòden tostemps s’i hicar...), mes qui son estacats ad aquera identitat locau qui balha shuc a tot l’Ador maritim (Senhans, País d’Òrta e quitament Maremna e Maransin).
 
 
Lo Mond qu’a cambiat
 
En efèit, lo contèxte es diferent dempuish qu’a creishut l’aglomeracion de Baiona e que – fòrça qu’es d’ic constatar – la dinamica positiva deus vesins bascos a modificat l’imatge d’aqueth parçan. Jà que tròbin enqüèra las famosas “crampòtas” suu pòrt de Biarritz, l’estatut de destinacion internacionau aquesit per la ciutat a hèit desapareisher la soa identitat gascona. Que’n oblidan –  boca badanta cap aus “peoples” qu’esmiraglan lo mond – los vielhs noms gascons que costejan passejadas e residéncias de luxe: lo “Cucurlon” (lo “Rocher” on es pitada l’ estatua de la Verge Maria) e las autas  arròcas de la punta Sent Martin dinc au Pòrt Vielh (lo “Bastar”, lo “Colom”, lo “Bohon”…). E la comuna d’Anglet, vilatge rurau a la fin deu sègle XIXu, es vaduda ua vila de mei de 40 000 abitants.  E, a Baiona, sus la Niva e sus l’Ador, la navigacion que transportava mercaderias barrejadas o pèiras de Bidaishen, qu’es adara un sovenir.
 
 
Quina plaça dens l’ÈPCI País Basco?
 
Totun, demòran la memòria comuna e lo patrimòni: cançons, poèmas d’Isidòre Salles, novèlas deu “Pierre deu Pòrt” (Pèire Vergés) e autas publicacions deu País d’Òrta. Bonaürament, pro d’academicians que s’investeishen dens cors, publicacions, coralas, hèstas, seradas de contes per har víver e rénder vededèra la lenga d’òc dens tots aquestes parçans. D’auguns que participan regularament au Cafè Gascon de Dacs o estagis organizats hens las Lanas. E la Maiada d’Anglet, en partenariat dab l’associacion Ací Gasconha e la bibliotèca, es vaduda au primtemps un petit eveniment. Solide, dens l’encastre deu navèth ÈPCI País Basco en genèir de 2017, la plaça de la cultura e de la lenga gascona ne sembla pas tròp assolidada. La fòrça basca qu’es en accion, aquò se compren. Totun, l’Acadèmia Gascona de Baiona-Ador qu’es ua preséncia, un ligam. En har enténer la soa votz —en esperant tanben quauques dinèrs!— qu’es tanben un actor de la vita culturau, deus dus costats de las arribas d’Ador. Lo tèxte sancèr deu capdau que’s tròba suu blòg. Pro de detalhs qu’i son explicats. En Biscaia, lo jornau Deia n’a parlat tanben.
 
 
 
 
Joan Jacme Fénié




Jornalet es possible gràcias al sosten economic e jornalistic dels legeires e benevòls. Se podètz sosténer en venent sòci dels Amics de Jornalet o de l’associacion ADÒC, contribuiretz a far un mèdia mai independent e de melhora qualitat.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT



Comentaris

30 de decembre 11.20h

#4 Dap rasons d’aqueras, Occitània ei un territòri francés dont la lenco èra, d’autscòps, l’occitan. Çò qui ei geopoliticament exacte. Donc e dévem dàishe’c càder?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

29 de decembre 14.16h

Baiona es una ciutat basca que sa lenga èra, dins lo passat, lo gascon.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 de decembre 12.25h

Que cau felicitar lo trebalh de l'equipa de G.Mondorge e l'arsec d'aquera nava organizacion en tot esperar que ne sia pas trop tard... de tot baish ne harà pas nat mau.

Finaument, que muisha plan la realitat vertadièra e tot gascon que ne ditz pas clarament Baiona qu'est tanben Gascona ne deurà pas se planher après !!

Endavant !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 de decembre 12.23h

Que cau felicitar lo trebalh de l'equipa de G.Mondorge e l'arsec d'aquera nava organizacion en tot esperar que ne sia pas trop tard... de tot baish ne harà pas nat mau.

Finaument, que muisha plan la realitat vertadièra e tot gascon que ne ditz pas clarament Baiona qu'est tanben Gascona ne deurà pas se planher après !!

Endavant !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 de decembre 12.23h

Que cau felicitar lo trebalh de l'equipa de G.Mondorge e l'arsec d'aquera nava organizacion en tot esperar que ne sia pas trop tard... de tot baish ne harà pas nat mau.

Finaument, que muisha plan la realitat vertadièra e tot gascon que ne ditz pas clarament Baiona qu'est tanben Gascona ne deurà pas se planher après !!

Endavant !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL TRADUCTOR

Editorial

Tresmudar un problèma politic en un problèma d’òrdre public

Dempuèi longtemps l’estat espanhòl refusa de resòlver politicament lo problèma politic que ten en Catalonha. Ara, après l’enòrma indignacion ciutadana ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 10
  • sol Aush 10
  • sol Bordèu 11
  • sol Briançon 11
  • sol Caors 9
  • sol Carcassona 12
  • sol Clarmont-Ferrand 9
  • sol Confolent 10
  • sol Gap 8
  • sol La Canau 11
  • sol La Gàrdia 13
  • sol Limòtges 8
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 15
  • sol Lo Puèi de Velai 9
  • sol Marselha 17
  • sol Montpelhièr 14
  • sol Naut Aran 8
  • sol Niça 17
  • sol Nimes 16
  • sol Pau 11
  • sol Peireguers 9
  • sol Rodés 10
  • sol Tolon 8
  • sol Tolosa 10
  • sol Valença 14

giny

giny

Vidèos

giny

Entrevista

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Castelar

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • © Laurenç Revèst

    La botiga de Macarèl a Sant Joan de Vedats (Montpelhierenc)

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • Concèrt del 20n anniversari de Gric de Prat

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Franc Bardòu

    Tèrra albigesa

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • A Gavotina marítima: Recabruna Cab Martin, a vila vielha e o castèl dau sécolo X

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • Carnaval e fèsta per l'anniversari de la naissença de Jausep Garibaldi a Niça

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Zep Armentano

    XI prèmis Gaudí de l'Acadèmia Catalana del Cinèma

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • Ciutat de Draoníer. © Cristòu Daurore

    Ciutat de Draoníer (Val Maira)

publicitat

lateral 2 teveoc



publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Que pensas de las senténcias de 9 a 13 ans de preson contra los nòu nauts representants independentistas catalanas?


5%



3%



92%



0%




Vots 61 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)