CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimècres, 20 de març

Actualitats

Diluns, 14 d'agost de 2017, 03h00 Lenga,Cultura

Gasconha > Lanas e Labrit > Shalòssa

Dacs: lo gascon que’s hè enténer a las hèstas

Lo gascon qu’ensaja de’s har ua plaça a las hèstas de Dacs. N’es pas aisit mes que sufeish de’s muishar e de’s har enténer


Comentaris 5 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (8 vòtes)
carregant En cargar


Lo Capdau Guy Mondorge e Ivan Barreyre sus l’empont de Dacs
© JJF

Jan Barrère, chancaire, conse màger d’Escalans e ganadero de vacas deu “País corsaire”
© JJF





Etiquetas
dacs, fénié, occitan

Divés 11 d’aost, sus las arribas deu fluvi Ador, an començat las hèstas de Dacs, en Gasconha. O “ D’Acs’ per demorar dens la logica de la toponimia puishque lo nom de vila remonta a l’ antica Civitas Aquensium o Aquae Tarbellicae, puish Aquae Augustae. Sa celebritat e sa prosperitat vienen en efèit  de las soas aigas bien·hasentas que chorran, caudas, deu “Banh Borrent”, au còr de la ciutat dont las murralhas, lhevat un petit tròç, estoren demolidas a la fin deu sègle XIXu …au nom de l’igienisme. La municipalitat actuau de Dacs, organizaira de la “feria” (l’Espanha e sustot los sons taures que possan pro sons còrns dens lo navèth folclòre de mantuns parçans occitans) a d’alhors recuperat ua legenda, la d’un legionari roman dont lo vielh can malaut de raumatismes estót guarit pr’amor de la hanga ligada a la hont de la Nèha. Atau, per l’obertura oficiau de las hèstas (dinc au dimars de l’Assompcion), la consa màger de la municipalitat de Dacs, Dauna Elisabeth Bonjean, de blanc vestida, qu’a hèit la soa apparicion, suus gradèrs de la maison comuna, entornada de legionaris e de matronas romanas dens ua vertadèira mesa en scèna a la mòda d’Hollywood. Lo punt lhevat, qu’a declarat obèrtas las hèstas de Dacs, evocant au passatge lo “folclòre”, “las nòstas tradicions gasconas” o, dens ua formula plan exagonau, “l’esprit Sud-Ouest”. 
 
E las bravas gents de’s regaudir en cantant “la-la-la-la” sus l’imne deu Vino griego, dont saben l’origina grecoalemanda (!), ja qu’existeish ua version gascona escriuta per lo landés Miquèu Baris qui balha justament, aquera setmana, un cors de gascon a l’Escòla Occitana d’Estiu, a Vilanuèva d’Òlt. Moralitat: qu’i a enquèra un tròç de camin a har e demòran quauquas claus a en·honsar dens las clòscas entà que la lenga nòsta sii mei presenta dens aqueras hèstas de Gasconha.
 
Totun, ua petita evolucion qu’es de senhalar per aquera edicion de las hèstas de Dacs. Lo matin d’aquera permèira jornada, dedicada a las tradicions landesas, dens lo parc Théodore Denis, au pè de las arènas, lo gascon se hadót enténer. Non pas dab l’associacion Cafè Gascon, dirigida adara per Lydie Postis e hòrt activa totun, mes dab lo capitol excepcionau de l’Acadèmia Gascona de Baiona-Ador. Gavidada per lo navèth capdau Guy Mondorge, d’Anglet, a las termièras deu Bascoat, la “vielha dauna” baionesa (qu’estó fondadada en 1926) qu’avè lo son estanquet, qu’organizèt un petit debat au matin dab la preséncia deu Jan Barrère, conse màger d’Escalans e “ganadero” de vacas “landesas”. En debut  de vrèspe, a l’entrada deu jardin public, en plen aire (lo só qu’èra tornat), qu’estó donc lo capitol “descentralizat” de Baiona a la ciutat landesa. Qu’intronizèren quitament un navèth academician, Joan-Luc Lagrave qui, dab lo son hrair, gavida a Capbeton la celèbra marca de quessòts Adishatz.
 
Puish, sus l’empont, montèren los academicians Miquèu Graciet e Pèire Bedat (de Soston), l’amic Miquèu Baris, lo valent Danièl Lafargue (de Peirahorada), Jan Maisonnave, de Hastingas, ancian capdau de l’Acadèmia, e Ivan Barreyre, de Càmer, qui magnificament, evoquèt  Jan deu Sabalòt (Jan-Baptiste Gastellu-Etchegorry,  1896-1981) autor de teatre e contaire bearnés. Las cantas gasconas retroniren a l’entorn e pro d’ahuecats deu gascon, dont Tederic Cahuzac (associacion Gascon Lanas), ne manquèren pas, arron, de participar a la cantèra “oficiau” d’aqueth permèir jorn de las hèstas.
 
 
 
 
Joan-Jacme Fénié
 
 
 


abonar los amics de Jornalet



publicitat



Comentaris

15 d'agost 08.15h

"arreviscolada" Chic a chic,lo gran gascon qui credèn adromit(en Acqs) que's desvelha...gracis aus cors de lenga nosta apitats dens lo 64 e lo 40.L'Universitat deu temps liure e lo Centre culturau dacqués-enter autes- ne son pas chic fièrs de véder l'escaduda de l'Academia baionesa en la ciutat deu Banh Borènt com l'aperava lo Landés Isidòre Salles.En cà e en là,cors que son obèrts,ua radio en gascon en Acqs(dab lo Jacme de Polhon...
Com ac disèva au fenestron de rugbi lo Bala :... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

15 d'agost 08.14h

"arreviscolada" Chic a chic,lo gran gascon qui credèn adromit(en Acqs) que's desvelha...gracis aus cors de lenga nosta apitats dens lo 64 e lo 40.L'Universitat deu temps liure e lo Centre culturau dacqués-enter autes- ne son pas chic fièrs de véder l'escaduda de l'Academia baionesa en la ciutat deu Banh Borènt com l'aperava lo Landés Isidòre Salles.En cà e en là,cors que son obèrts,ua radio en gascon en Acqs(dab lo Jacme de Polhon...
Com ac disèva au fenestron de rugbi lo Bala :... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

14 d'agost 09.00h

Aquò qu'ei bon! Qu'ei auta causa que la farcejada de Baiona!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

14 d'agost 08.59h

Aquò qu'ei bon! Qu'ei auta causa que la farcejada de Baiona!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

14 d'agost 04.41h

Jo que pensi qu'es Dacs qui balhèt lo son nom tà nomentar Aquitània com país, pr'amor deus aquitans qui èran literaument los deu país d'Acs (Aquis) com los romans èran los deu país de Roma. En tot cas, que hè gai çò qu'escrivetz sus l'aspècte culturau e lingüistic de las hèstas gasconas de Dacs!


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Restituir la dignitat

Dissabte passat, fasiá 775 ans qu’aviá agut luòc la tragèdia de Montsegur. Amb l’extermini del darrièr nuclèu de resisténcia catara e lo cremament ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

"A l'ora d'ara es impossible de prene lo fusilh"

Jann-Marc Rouillan fondador d'Action Dirècta, collaborador del MIL e ara escrivan

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • © Catarin Seguran

    Las ribas del riu Tiniá d'estiu

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • © Margaria Pepin

    Adobament dal Grand Prèmi de Mónegue de 2014

  • Gavotina marítima: trofèu d'August e vila vielha d'A Torbia

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • Petugon de La Boal

    Conferéncia e dedicaça de l'artista Richard Cairaschi au Musèu municipau deis Arts e Tradicions populàrias de Grimaud (Mauras)

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Baish Ador

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • © Iñaki Delaurens

    Val d'Aran

  • La Primada de Montsegur 2013. © Bruno Sapena

    La Primada de Montsegur 2013

  • Omenatge a Aragon. © Franc Bardòu

    Omenatge a Aragon

  • Exposicion temporària sus Robèrt Lafont al CIRDOC (D.R.)

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

  • © Zep Armentano

    XI prèmis Gaudí de l'Acadèmia Catalana del Cinèma

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • Clarençac, 40en anniversari dau club taurin Paul Ricard "L'Escapaire" (07/06/2015): rossetalha, abrivada e bandida en cèucle dins lei dogas

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Creses que la memòria istorica es importanta?


95%



2%



3%




Vots 100 vòtes

comentaris 1

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)