CAPÇALERA2: IEA-AALO

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimars, 18 de decembre

Actualitats

Divendres, 12 de genièr de 2018, 03h00 Sciéncia,Environament

L’afondrament dels oceans


Comentaris 3 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Un nòu estudi publicat dins la revista numerica Science confirma que los nivèls d’oxigèn dins los oceans son de mai en mai reduches. Sus l'imatge una zòna mòrta de la Jolla, San Diego, California





Etiquetas
cambiament climatic, sapiéncia

Lo fenomèn de la dissolucion de l’oxigèn dins l’aiga es un prètz plan naut pels peisses de totes los oceans de la planeta. E ara o pagan. E o pagaràn fins que l’umanitat descobrisca que far mal a l’ocean tanben es se far mal a ela meteissa. Tot aquò pr’amor del contunh espandiment de las zònas mòrtas dins los oceans de la Tèrra.
 
E òc, pr’amor que l’espandiment d’aqueles airals contunha de créisser —son de regions maritimas totalament o parcialament collapsadas e ont cap mena de vida i pòt pas viure. N’i a de mai en mai, e los scientifics creson ara qu’aquò contunharà  fins que se càmbie la direccion environamentala que la planeta seguís uèi lo jorn. Es a dire d’arrestar l’escampatge de produches quimics dins los oceans.
 
En mai d’aquelas zònas mòrtas, los oceans tanben patisson. Las temperaturas de la Tèrra son de mai en mai nautas, e descreisson los nivèls d’oxigèn dins los oceans e sus las còstas de la Planeta Blava. E aquò es un prètz que las comunautats vivas ja pagan.
 

D’oceans prèp de l’afondrament
 
Ara, un nòu estudi publicat dins la revista numerica Science confirma que los nivèls d’oxigèn dins los oceans son de mai en mai reduches. Aquò vòl pas solament dire de problèmas per las plantas e los animals que i demòran mas que tanplan aquò balharà de consequéncias seriosas sus la vida terrèstra, çò an avisat los cercaires.
 
Dins un ocean normal, las moleculas d’aiga contenon d’atòms d’oxigèn. Aital, los peisses e d’autres organismes pòdon alenar. Las primièras zònas sens oxigèn foguèron trobadas dins d’estuaris —luòcs ont los flumes se trason dins la mar— ja fa mai de 150 ans.
 
“Dempuèi alavetz, çò assolidèt a Live Science l’ecològa marina del Centre de Recèrca Environamentala Smithsonian Denise Breitburg, dins los oceans i a de mai en mai de zònas amb mai de pollucion e d’animals que morisson per manca d’oxigèn. D’oxigèn qu’arriba pas fins a las prigondors maritimas e tanben i a fòrça mai d’acid e d’aiga cauda”.
 
De mai, una còla scientifica de l’Estudi sus l’Oxigèn dins los Oceans del Glòbe ja confirmèt en 2016 que l’espandiment d’aquelas zònas mòrtas s’agrava. Las aigas qu’an 12 mg d’oxigèn o mens per litre se tròban dins lo Pacific american, dins l’Atlantic african, dins l’ocean Indian, dins lo Pacific nòrd asiatic e sus totas las còstas d’Euròpa, Estats Units e Japon.
 
“Se i aguèsse una pèrda de 4,5 milions de quilomètres cairats de tèrra productiva totes seriam estonats, çò confirmèt Breitburg. Mas aquò se debana dins l’ocean e es pauc conegut”.
 
La casuda de l’oxigèn dins los oceans mena a d’estranhas conduchas de peisses e d’autres organismes —i an mai de malautiás e an de problèmas per la reproduccion—. Dins los cases extrèms las zònas s’afondran e totes los organismes morisson. Pauques emigran e trencan l’ecosistèma vesin pr’amor que i a mens de manjar e mai de predators”.
 
Totun, i a de pròvas materialas que confirman qu’aquela situacion es reversibla. Ara la situacion es plan melhora dins d’estuaris coma lo de Tamèsi a Londres o del flume Delaware —ambedós patiguèron una manca d’oxigèn pendent d’annadas— e ara i a de grandas comunautats de peisses e d’autres animals e de plantas aqüaticas. (Legissètz la seguida).


 


Aqueste article es  publicat dins Sapiéncia, la revista occitana de divulgacion scientifica, amb la quala Jornalet a un acòrdi de cooperacion. Podètz legir l'article entièr aicí.




abonar los amics de Jornalet



publicitat
BANER1: IEA-AALO



Comentaris

15 de genièr 10.18h

Quants cops ho em dit i ens han dit "defensors de les Balenes, i pesats". Tot el que em fet te conseqüències, i ara veiem fins a quin punt en som d'assassins i boixos, ho em destruït tot, i ni mica d'arrepentiment, i ni un càrrec de consciencia, ni tant sols cercar maneres d'arreglar-ho, anar fent que ja veurem, diuen, com si no passés res, esteu com una cabra, i si no recapaciteu us ho carregareu tot.
De fet us ho heu carregat tot, i ara graciosos que? A on voleu anar, o a on us voleu ama... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

13 de genièr 18.26h

Bonjorn mas que disètz pas d'ont ven aquela demesida de l'oxigèn.... Dusc'ara aviai seguit la pujada del CO2 mas degun nos parlèt pas de la casuda de l'oxygèn, dissolgut dins l'aiga ! ....Que vos legèssi e traparai la paur?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

12 de genièr 11.15h

'' Dins un ocean normal, las moleculas d’aiga contenon d’atòms d’oxigèn. Aital, los peisses e d’autres organismes pòdon alenar ''

-> Aquò's una error importanta. 'Quò's pas l'oxigène de H2O que permet aus peishs d'alentar (H2O se dissocia pas solet en idrogène e oxigène !), mès la preséncia de moleculas de O2 (dioxigène) que se dissotz entremitan les moleculas de H2O. (Senon sufiré d'auger aiga per que los peishs poscussin respirar , òr justament l'article ditz que l'aig... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Viure Nadal a l’occitana

Lo jacobinisme sembla una religion, e non pas de las tolerantas. Los prèires e los cresents fanatics de la laïcitat, venerada amb fe e passion, perseguisson tot simbòl religiós ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 11 5
  • sol Aush 12 4
  • sol Bordèu 11 6
  • sol Briançon Low:-5 High:0
  • sol Caors 12 6
  • nuvols_parcials Carcassona 11 4
  • sol Clarmont-Ferrand 11 7
  • sol Confolent 9 6
  • sol Gap 8 2
  • sol La Canau 11 6
  • sol La Gàrdia 8 -1
  • sol La Torre de Pèlitz 8 1
  • sol Limòtges 8 6
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 5 0
  • sol Lo Puèi de Velai 5 5
  • nuvols_parcials Marselha 14 11
  • nuvols Montpelhièr 14 13
  • sol Naut Aran 10 1
  • sol Niça 7 -4
  • nuvols Nimes 10 6
  • sol Pau 13 4
  • sol Peireguers 10 6
  • sol Rodés 11 6
  • sol Tolon 17 7
  • sol Tolosa 12 6
  • sol Valença 8 6

giny

giny

Vidèos

giny

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Siáu mai optimista per la cultura que per la lenga

Robert Rourret Professor d’istòria-geografia a la retirada

Siáu mai optimista per la cultura que per la lenga
publicitat

LATERAL 1-2: IEA-AALO



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • Gavotina marítima: trofèu d'August e vila vielha d'A Torbia

  • Ferriòl Macip

    Manifestacion Anem Òc! per la lenga occitana. Montpelhièr 24 d'octòbre de 2015

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

  • © Catarin Seguran

    Las ribas del riu Tiniá d'estiu

  • ©  LR

    Mostier e òrts de Cimiés, antica ciutat de Cemenelum, actualament quartier de Niça

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • País de Rasés. © Franc Bardòu

    País de Rasés

  • Estacion de trens de Limós (Rasés) - Senhalizacion en occitan. © Terric Lausa

    Estacion de trens de Limós (Rasés) - Senhalizacion en occitan

  • © Laurenç Revèst

    La botiga de Macarèl a Sant Joan de Vedats (Montpelhierenc)

  • © Franc Bardòu

    Tresaurs andorrans

  • De passatge a Montpelhièr, a l'escota de Ràdio Lenga d'Òc Montpelhièr. © Laurenç Revèst

    Mèdias

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Laurenç Revèst

    Mónegue

  • © Laurenç Revèst

    Val de la Tiniá

  • Costiera de Gavotina marítima : Tròces de vial d'a marina de Mónego a Caboalh. © RL

    Costiera de Gavotina marítima: Tròces de vial d'a marina de Mónego a Caboalh

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • Goulamàs'K a Bordelha (Rebeiragués) lo 9 de julhet 2012

  • © Franc Bardòu

    Tresaurs andorrans

  • © Hug de la Rosa

    Era vila de Les (Aran) a hestejat era declaracion de patrimòni dera umanitat des hèstes deth huec

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Per tu, Nadal es una fèsta:


4%



15%



14%



63%



4%




Vots 73 vòtes

comentaris 1

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)