CAPÇALERA: Conselh Generau d'Aran 728x90
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 23 de mai

Actualitats

Dijòus, 18 de junh de 2015, 03h00 Societat,Politica

18 de junh de 1815: la revirada de l’empèri francés en Euròpa

Uèi se commemòra lo 200n anniversari de la Batalha de Waterloo


Comentaris 3 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Ja vos diguèrem, ièr, que Belgica aviá pogut estampar de pèças de moneda de colleccion de 2,50 èuros, commemorant la Batalha de Waterloo, malgrat la temptativa de vèto de la diplomacia francesa.

Mas uèi es lo jorn exacte del bicentenari. Lo 18 de junh de 1815, l’armada imperiala francesa perdèt contra una coalicion de monarquias europèas (Reialme Unit, Païses Basses, los estats alemands dels Reialmes d’Hannover e de Prússia e dels Ducats de Bronswiek e de Nassau). Coma o cantèt lo famós poèma de Victor Hugo L’expiation (L’expiacion), la desfacha francesa aguèt luòc pr’amor de l’abséncia de las tropas del Marescal Grouchy, qu’empediguèt pas l’arribada dels prussians comandats per Blücher. Privat de sa drecha, lo despòta francés d’origina còrsa Napoleon Ir, qu’èra a ganhar, perdèt lèu-lèu una victòria possibla que se cambièt en desrota.

Aquela batalha dins la plana bèlga arrestèt de biais decisiu l’espandiment francés en Euròpa. Nascut en Corsega Napoleone di Buonaparte, l’oficièr eroïc e lo brilhant estratèg, vengut Napoléon Bonaparte, foguèt d’en primièr un general republican, actor màger de las conquistas territorialas francesas, en particular dins la Campanha d’Itàlia de 1796 a 1797. Après prene lo poder mejançant lo còp d’estat del 18 de brumari an VIII (de la Republica, çò es lo 9 de novembre de 1799 dins nòstre calendièr), installèt un regim personal autoritari e nepotista, d’en primièr de forma republicana (lo Consolat, 1799-1804), puèi monarquica (l’Empèri, de 1804 a 1814, e, après son retorn d’exili de l’illa d’Elba, los Cent Jorns de l’an 1815). Son règne de fèrre correspondèt al periòde de dominacion maximala de França sus Euròpa: per exemple, Catalonha, los Païses Basses o Toscana foguèron de territòris franceses, e installèt en Espanha, en Itàlia o en Alemanha de reialmes vassals fisats a de membres de sa familha.

Après la Batalha de Waterloo, Napoleon Ir abdiquèt en favor de son tras que jove filh “lo Rei de Roma”, mas aqueste, Napoleon IId, regnèt pas, e tornèt Loís XVIII, fraire de Loís XVI, que restaurèt la monarquia borbonosa. Lo tiran descasut finiguèt sa vida dins un segond exili, dins la luenchenca illa britanica de l’Atlantic Sud, Santa Elena, ont anava morir en 1821.

Cèrtas, la desfacha de Waterloo foguèt un trist eveniment per l’estat francés, mas d’un ponch de vista universal, tanben foguèt una desfacha de l’imperialisme.

D’un ponch de vista occitan, Niça, qu’aviá resistit a las atrocitats de l’armada francesa amb la resisténcia dels Barbets, tornèt al Reialme de Piemont-Sardenha, e un ancian marescal de Napoleon, lo bearnés Joan Batista Bernadòta, ja èra vengut prince de Suècia, que la dirigissiá despuèi 1811.

En 1818, lo coronèron rei de Suècia jol nom de Carles XIV Joan. La dinastia suedesa que fondèt règna encara. Los reialmes mai duradisses son pas los que las gents creson, de còps.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

19 de junh 08.04h

#2 Mes que me sembla qu'auria cambiat, benlèu pas per nosaus occitan, pr'aquò euròpa auria pas estatada anglòsaxona, mas Francésa.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

18 de junh 21.02h

#1 Cambiava pas grand causa. D'en primièr, perdèt la batalha davant de tropas inferioras en nombre lo grand estratèga. Apuèi, amb la que s'amassava un pauc mai a l'Est -quicòm coma 300 000 o 400 000 òmes-, li remandavan lo viatge a Santa Elena de 3 o 4 setmanas sonque. Waterloo organisèt Euròpa per tot un sègle, es un eveniment europèu. França a fach lo servici minimum: i èra pas que l'ambassador. Ara me cal veire se pòdi caçar un 2 euròs estampat per Waterloo, qu'en frança ser... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

18 de junh 14.09h

E se Napoleone avia pas estat vinçut de qu'une cara auria euròpa auèi ?
E per nosaus occitans de qu'auria cambiat ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES

Editorial

Per un jornal participatiu, viu e civilizat

Quand discutissèm amb qualqu’un, emplegam quicòm mai que de paraulas. Las expressions de la cara e los gèstes son fòrça importants per comunicar. Quand parlam al ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

Vidèos

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

“Avèm un molon de sorires que revenon a cada eveniment”

Rafèu Radreau Carnsaladièr e organizaire d'eveniments culturals a Peirafuec (Nauta Val de Var)

“Avèm un molon de sorires que revenon a cada eveniment”
publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Dins lei paluns de Camarga, la Torre Carbonièira e Aigas-Mòrtas

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • © Montse Torres -  Arxiu dels Castellers de la Vila de Gràcia

    "Castellers" catalans en Bearn

  • © Laurenç Revèst

    Mónegue

  • Ferriòl Macip

    Manifestacion Anem Òc! per la lenga occitana. Montpelhièr 24 d'octòbre de 2015

  • A Gavotina marítima: Recabruna Cab Martin, a vila vielha e o castèl dau sécolo X

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • Cap a las fonts autas d'Arièja. © Franc Bardòu

    Savartés. Cap a las fonts autas d'Arièja

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • Sud Tolosan. © Franc Bardòu

    Concors d'estiu 2012: La fotografia de las vacanças

  • © Laurenç Revèst

    Vista de Nimes, lengadociana per l'istòria, provençala per lo dialècte

  • 80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars). ©  Artusa Garavan

    80a annaia d’a fèsta dau limon a Menton, en lu Òrts Biovès (16 de febraro au 6 de mars)

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Catarin Seguran

    Las ribas del riu Tiniá d'estiu

  • © Laurenç Revèst

    Castelar

  • © Laurenç Revèst

    Dins lei paluns de Camarga, la Torre Carbonièira e Aigas-Mòrtas

  • Cloquièr dins lo cèl blau. © Andrea Celauro

    País d'Aison (Val d'Estura)

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs Bigordans

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

Escrives normalament de comentaris dels articles que publica Jornalet?


10%



28%



8%



21%



32%




Vots 118 vòtes

comentaris 0

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)