CAPÇALERA2: IEA-AALO

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 13 de decembre

Actualitats

Dijòus, 18 de junh de 2015, 03h00 Societat,Politica

18 de junh de 1815: la revirada de l’empèri francés en Euròpa

Uèi se commemòra lo 200n anniversari de la Batalha de Waterloo


Comentaris 3 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (4 vòtes)
carregant En cargar


Ja vos diguèrem, ièr, que Belgica aviá pogut estampar de pèças de moneda de colleccion de 2,50 èuros, commemorant la Batalha de Waterloo, malgrat la temptativa de vèto de la diplomacia francesa.

Mas uèi es lo jorn exacte del bicentenari. Lo 18 de junh de 1815, l’armada imperiala francesa perdèt contra una coalicion de monarquias europèas (Reialme Unit, Païses Basses, los estats alemands dels Reialmes d’Hannover e de Prússia e dels Ducats de Bronswiek e de Nassau). Coma o cantèt lo famós poèma de Victor Hugo L’expiation (L’expiacion), la desfacha francesa aguèt luòc pr’amor de l’abséncia de las tropas del Marescal Grouchy, qu’empediguèt pas l’arribada dels prussians comandats per Blücher. Privat de sa drecha, lo despòta francés d’origina còrsa Napoleon Ir, qu’èra a ganhar, perdèt lèu-lèu una victòria possibla que se cambièt en desrota.

Aquela batalha dins la plana bèlga arrestèt de biais decisiu l’espandiment francés en Euròpa. Nascut en Corsega Napoleone di Buonaparte, l’oficièr eroïc e lo brilhant estratèg, vengut Napoléon Bonaparte, foguèt d’en primièr un general republican, actor màger de las conquistas territorialas francesas, en particular dins la Campanha d’Itàlia de 1796 a 1797. Après prene lo poder mejançant lo còp d’estat del 18 de brumari an VIII (de la Republica, çò es lo 9 de novembre de 1799 dins nòstre calendièr), installèt un regim personal autoritari e nepotista, d’en primièr de forma republicana (lo Consolat, 1799-1804), puèi monarquica (l’Empèri, de 1804 a 1814, e, après son retorn d’exili de l’illa d’Elba, los Cent Jorns de l’an 1815). Son règne de fèrre correspondèt al periòde de dominacion maximala de França sus Euròpa: per exemple, Catalonha, los Païses Basses o Toscana foguèron de territòris franceses, e installèt en Espanha, en Itàlia o en Alemanha de reialmes vassals fisats a de membres de sa familha.

Après la Batalha de Waterloo, Napoleon Ir abdiquèt en favor de son tras que jove filh “lo Rei de Roma”, mas aqueste, Napoleon IId, regnèt pas, e tornèt Loís XVIII, fraire de Loís XVI, que restaurèt la monarquia borbonosa. Lo tiran descasut finiguèt sa vida dins un segond exili, dins la luenchenca illa britanica de l’Atlantic Sud, Santa Elena, ont anava morir en 1821.

Cèrtas, la desfacha de Waterloo foguèt un trist eveniment per l’estat francés, mas d’un ponch de vista universal, tanben foguèt una desfacha de l’imperialisme.

D’un ponch de vista occitan, Niça, qu’aviá resistit a las atrocitats de l’armada francesa amb la resisténcia dels Barbets, tornèt al Reialme de Piemont-Sardenha, e un ancian marescal de Napoleon, lo bearnés Joan Batista Bernadòta, ja èra vengut prince de Suècia, que la dirigissiá despuèi 1811.

En 1818, lo coronèron rei de Suècia jol nom de Carles XIV Joan. La dinastia suedesa que fondèt règna encara. Los reialmes mai duradisses son pas los que las gents creson, de còps.



publicitat
BANER1: IEA-AALO



Comentaris

19 de junh 08.04h

#2 Mes que me sembla qu'auria cambiat, benlèu pas per nosaus occitan, pr'aquò euròpa auria pas estatada anglòsaxona, mas Francésa.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

18 de junh 21.02h

#1 Cambiava pas grand causa. D'en primièr, perdèt la batalha davant de tropas inferioras en nombre lo grand estratèga. Apuèi, amb la que s'amassava un pauc mai a l'Est -quicòm coma 300 000 o 400 000 òmes-, li remandavan lo viatge a Santa Elena de 3 o 4 setmanas sonque. Waterloo organisèt Euròpa per tot un sègle, es un eveniment europèu. França a fach lo servici minimum: i èra pas que l'ambassador. Ara me cal veire se pòdi caçar un 2 euròs estampat per Waterloo, qu'en frança ser... Legir mai


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

18 de junh 14.09h

E se Napoleone avia pas estat vinçut de qu'une cara auria euròpa auèi ?
E per nosaus occitans de qu'auria cambiat ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Es urgent que la revòlta dels Gilets Jaunes capite ben

Aquesta quatrena dimenjada de protèstas del movement dels Gilets Jaunes ven de demostrar que l'estat francés es dins una crisi sociala. Poiriam quitament dire qu'es una revolucion. ...
giny

Lo temps

Mapa
  • pluja Agen 7 -1
  • pluja Aush 7 -1
  • pluja Bordèu 7 -1
  • sol Briançon -1 -13
  • pluja Caors 7 -3
  • pluja Carcassona 8 4
  • nuvols Clarmont-Ferrand 4 -4
  • nuvols Confolent 4 -3
  • sol Gap 7 -3
  • pluja La Canau 7 -1
  • nuvols_parcials La Gàrdia 13 6
  • sol La Torre de Pèlitz 4 -2
  • sol Limòtges 4 -3
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 5 -2
  • sol Lo Puèi de Velai 2 -4
  • nuvols Marselha 11 -1
  • nuvols Montpelhièr 11 2
  • pluja Naut Aran 6 0
  • sol Niça 0 -7
  • pluja Nimes 11 1
  • pluja Pau 9 5
  • nuvols Peireguers 5 -2
  • pluja Rodés 8 -2
  • pluja Tolon 11 -1
  • pluja Tolosa 9 3
  • pluja Valença 4 -3

giny

giny

Vidèos

giny

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Siáu mai optimista per la cultura que per la lenga

Robert Rourret Professor d’istòria-geografia a la retirada

Siáu mai optimista per la cultura que per la lenga
publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    En Cevènas sus lo camin entre La Mialosa e Sant Esteve Valfrancesca

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    31n rescontre occitanocatalan al Pòrt de Salau

  • La Primada de Montsegur, 17 de març 2012

    Primada de Montsegur, 17 de de març 2012

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Laurenç Revèst

    Besièrs, preséncia d'occitan en ciutat e CIRDOC

  • Exposicion temporària sus Robèrt Lafont al CIRDOC (D.R.)

  • Estivada 2013. © Guillem Sevilla

    Estivada 2013

  • © Montse Torres -  Arxiu dels Castellers de la Vila de Gràcia

    "Castellers" catalans en Bearn

  • Fèsta dal Dalfin al Borg. © Cristòu Daurore

    Fèsta dal Dalfin al Borg Sant Dalmatz

  • © Franc Bardòu

    Catalonha etèrna

  • Val d'Aran, cap de Gasconha

  • Asuèlhs comengeses. © Franc Bardòu

    Asuèlhs Comengeses

  • © Josep Carpintero

    Presentacion dera ANC Val d'Aran en Vielha, 28/12/2013

  • ©  LR

    Mostier e òrts de Cimiés, antica ciutat de Cemenelum, actualament quartier de Niça

  • Eyes of Simurg 21/6/2017 a Tolosa. Fòto de Barthélémy Nadal

    Eyes Of Simurgh cantan en occitan a Tolosa per la fèsta de la musica 2017

  • Vista dal País Niçard e Alpenc. © Centre Cultural Occitan País Nissart e Alpenc

    Vista dal País Niçard e Alpenc

  • © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Lauragués

  • © Laurenç Revèst

    Cavairac, Vau Naja (Costièra de Nimes)

giny

Las mai...

publicitat

LATERAL2 300x250: Cultura Conselh Aran

giny

Sondatge

La politica del president Macron e del govèrn de son primièr ministre es per tu:


2%



3%



13%



60%



17%



5%




Vots 122 vòtes

comentaris 1

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)