CAPÇALERA2: AMICS DE JORNALET

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 19 de febrièr

Actualitats

Dimenge, 12 de novembre de 2017, 03h00 Reportatge,Cultura,Cosina

Gasconha > Val d'Aran

“Èm occitans e d’aciu non mo’n volem gésser”

Reportatge sus ‘Era Mongetada’, lo reüssit festenal gastronomic e cultural de la Val d’Aran


Comentaris Cap de comentari    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (6 vòtes)
carregant En cargar


Aperaquí 5500 personas participèron la darrièra dimenjada d’octòbre a la seisena edicion del festenal gastronomic cultural d’Aran apelat “Era Mongetada”. L’eveniment se debanèt dissabte a Bossòst e dimenge a Garòs amb un programa ric e variat a l’entorn de la varietat locala de mongeta de Bossòst. Ongan incorporava una serada occitana amb los concèrts de Gojates e Lou Seriol e un concèrt dels cosseraneses Bouilleur de sons. De soslinhar, totun, lo Show Cooking ont se poguèt tastar los melhors plats requistes, que lor ingredient basic es la mongeta. Los famoses cosinièrs Eva Hausmann e James Goodyear foguèron a l’onor e acompanhats dels melhors caps de cosina araneses.


La tòca d’Era Mongetada es totjorn de promòure e recuperar la varietat locala de mongeta de Bossòst, dins un eveniment original e fòrça interessant. N’avèm parlat amb lo director de l’eveniment Carlos Sanllehy, e amb dos de sos cosinièrs e collaboradors mai coneguts, Marc Nus e Aitor Olabegoya.
 


“Èm occitans e d’aciu non mo’n volem gésser”
 
Sanllehy es lo cap de cosina d’un dels restaurants de mai granda renommada d’Aran, Eth Restilhè, que se tròba a Garòs. Aguèt l’idèa d’organizar aquel festenal gastronomic e cultural per mostrar al Mond çò qu’es vertadièrament la Val d’Aran:
 
Qu’ei ua escomessa entath país, entà mostrar ath nòste entorn e as nòsti visitaires çò qu’ei era Val d’Aran. Realaments eth problèma qu’avem ei que s’enten a díder qu’era Val d’Aran ei era nhèu. Mès era Val d’Aran ei tradicion, ei cultura, ei istòria, molta istòria! E ei tanben gastronomia, ua gastronomia de montanha que s’a de mostrar e la sajam de mostrar damb un plat de mongetes damb coja e caulet, qu’ei fin finau es tres productes qu’en aguesta sason avíem damb mès abondància, non? O es que podíem aver durant tot er ivèrn.
 
E açò ei çò que sajam de mostrar. Era Val d’Aran dehòra deth blanc dera nhèu.
 
Mas al delà de la gastronomia, lo festenal prepausa tanben un programa cultural vast que met en valor la cultura occitana e que fa sonar de grops de musica de la Val d’Estura, del País de Fois o de Comenge...
 
Tà èster internacionaus mos cau èster ultralocalistes e jo pensi que çò qu’ei important ei de mostrar realaments çò qu’avem nosati, arren mès. Non mos cau mostrar d’autes causes ath delà que çò qu’avem, e çò qu’avem mos ac cau mostrar damb era maximau esplendor: e non ei cap ua auta causa qu’èm occitans, ac avem d’aver clar, èm occitans, e d’aciu non mo’n volem gésser”.
 

De cosinièrs internacionals
 
Lo festenal convida cada an un cosinièr catalan qu’aja almens una estela Michelin, e un autre d’internacional. En mai d’aquò, una còla de cosinièrs araneses dels melhors restaurants del país prepausan lors creacions. Aquela sinergia produtz un escambi cultural fòrça ric, e es un dels melhors biaisses de far conéisser la cultura occitana. Atal nos o contava Marc Nus, cap cosinièr del restaurant Era Coquèla de Vielha.
 
Que trabalham damb gent de dehòra que vien e coneishen era nòsta cultura...
 
Ongan l’eveniment a fach venir Eva Hausmann, estilista gastronomica de Barcelona, e James Goodyear del restaurant Wellbourne de Bristol (Anglatèrra). Los cosinièrs araneses an prepausat una idèa fòrça originala e saborosa: un dessèrt basat sus l’Òlha Aranesa. Carlos Sanllehy o precisa:
 
Çò interessant d’aguesta hèsta, tau coma la comencèrem damb dus artistes coma Quim de la Boqueria e Àngel Pasqual, me semble que dus codinèrs de grana renomenada a nivèu mondiau, e açò s’a anat contunhant damb codinèrs asiatics, Max Levy, Daniel Garner, Kin Hong; mès non solet damb açò senon damb pastissèrs dera nautada d’Oriol Balaguer qu’an hèt dera mongeta un plat especiau.  Auem sajat de cercar gent des territòris a on se minge molta mongeta, enguan a vengut damb nosati James Goodyear qu’en Anglatèrra, coma podètz compréner, se minge molta mongeta e ei vertat que çò que sajam ena hèsta gastronomica qu’ei aué ei aufrir es plats coma los aufririen eri enes sòns lòcs o enes sòns païsi.
 

Una idèa de "lhòcos"
 
La idèa venguèt de la còla de Eth Restilhè, mas a pas quitat de créisser, coma precisa Marc Nus:
 
Açò siguec ua idèa iniciau dera equipa deth Restilhè que li a anat dant forma e damb eth pas des ans damb era collaboracion dera gent deth Grèmi d’Ostalaria d’Aran e s’anat formant aguest eveniment”.
 
De son costat, lo cap-cosinièr Aitor Olabegoya, nos contèt qu’es gràcias als audacioses per los quals lo mond es tròp petit que comencèt lo projècte.’Era Mongetada’ es per el un projècte de fòls, qu’en Aran dison “hòus”, o puslèu “lhòcos”.
 
Qu’èm lhòcos e eth Mond ei massa petit entà nosati. En aqueri viatges que hèm, bèth còp venguèc Carlos Sanllehy. Jo lo convidè a ues jornades en Pequin, en nòste restaurant que se nomente Migas, e que i portèc mongetes de Bossòst, e pensèrem qu’ère ua identitat, ua causa rara e que la calie promòir. E alavetz, eri que tanben son lhòcos e sonque cau donar-les idèes... donques atau neishec’Era Mongetada’, coma un hestenau dera mongeta. En tres ans avem artenhut era inscripcion en registre dera Denominacion d’Origina dera genetica dera mongeta de Bossòst, e aquerò a hèt er eveniment en tota era Val d’Aran pr’amor qu’ei un miracle qu’en aguesta nautor pòsque créisher era mongeta, qu’a un cicle de creishença fòrça cuert”.
 
Olabegoya es lo cap-cosinièr d’un restaurant en Taiwan, e que n’a d’autres endacòm mai: un a Pequin e dos en Cambòdja. Nasquèt a Barcelona, faguèt sos estudis a l’Ikastola al Bascoat e es fòrtament estacat a la Val d’Aran:
 
Quan auia 16 ans eth mèn prumèr emplec siguec damb Emílio e Isabèl, en restaurant Eth Restilhè. Ara, tà jo, era Mongetada ei un eveniment dera familha. Que hèm 20 000 Km, 26 ores de viatge, mès que viem cada an religiosaments pr’amor qu’entà nosati ei un eveniment que non podem cap mancar”.
 
 
 
 




abonar los amics de Jornalet
 



publicitat



Comentaris


I a pas cap de comentari




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: IEO Label ÒC

Editorial

Val d'Aran: l'espanholisme e l'occitanisme son incompatibles

A las darrièras eleccions al Parlament de Catalonha, lo partit espanholista nomenat Ciutadans s'impausèt en Aran amb lo 33,4% dels vòtes, seguit del Partit Socialista qu'obtenguèt ...
giny

Lo temps

Mapa
  • nuvols Agen 11 7
  • sol Aush 11 7
  • nuvols Bordèu 11 8
  • sol Briançon 2 -7
  • nuvols Caors 11 6
  • nuvols_parcials Carcassona 8 5
  • nuvols_parcials Clarmont-Ferrand 8 1
  • sol Confolent 9 4
  • sol Gap 9 -1
  • nuvols La Canau 11 8
  • nuvols La Gàrdia 11 5
  • nuvols La Torre de Pèlitz 6 -1
  • sol Limòtges 9 4
  • nuvols Lo Borg Sant Dalmatz 8 0
  • sol Lo Puèi de Velai 6 -1
  • nuvols Marselha 13 1
  • sol Montpelhièr 13 4
  • nuvols Naut Aran 8 3
  • sol Niça 1 -7
  • sol Nimes 13 3
  • nuvols Pau 10 7
  • sol Peireguers 12 7
  • nuvols Rodés 11 3
  • nuvols Tolon 11 2
  • pluja Tolosa 12 7
  • sol Valença 6 0

giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Entrevista

Lo mei gran enemic de la lenga d’òc qu’ei l’ignorància

Joan-Jacme Fenié geograf e ensenhaire d'occitan

Lo mei gran enemic de la lenga d’òc qu’ei l’ignorància
publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais



publicitat

LATERAL2 330x60: Casteth Paums

Fotografias

  • © Laurenç Revèst

    Magasin novèl de Macarèl a Sant Joan de Vedats (Montpelhierenc)

  • Meravilhas aranesas. © Franc Bardòu

    Meravilhas aranesas

  • Cristòl Daurore

    Ceremonia pel 83n anniversari de Francés Fontan a Fraisse (Val Varacha)

  • Quarquas fòtos de l'ESPE ex IUFM de Niça

  • © Laurenç Revèst

    Val de la Tiniá

  • © Franc Bardòu

    Tresaurs andorrans

  • Mónego, Bersorèlh e 'A Torbia sota 'a nèu. © Artusa Garavan

    Mónego, Bersorèlh e 'A Torbia sota 'a nèu

  • © Laurenç Revèst

    Galaria fòto: La Gavotina marítima: Esa vielha, totplen de botigas e de toristas, 16 estatjants, 2 vielhs esascs, una gleia e un castèl arroïnat

  • Jornada de protèsta contra lo barratge del Testet, a Sivens

  • © Aure Séguier

    Carnaval Biarnés 2017

  • Cristòl Daurore

    Ceremonia pel 83n anniversari de Francés Fontan a Fraisse (Val Varacha)

  • © Franc Bardòu

    País Bordalés

  • Conferéncia de Yan Lespoux sus las relacions occitanocatalanas en Malhòrca (11.05.2017)

  • © Franc Bardòu

    Coserans al còr

  • © Laurenç Revèst

    De las charrièiras de Genolhac (500 m. d'altitud) al bèlvéser de las Bosedas (1235 m.)

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • Fielat d'èrbas

    Meissonencas en Camarga pichòta

  • Gavotina marítima: trofèu d'August e vila vielha d'A Torbia

  • Pòrt de Niça: Li galeras

  • ©  LR

    Mostier e òrts de Cimiés, antica ciutat de Cemenelum, actualament quartier de Niça

giny

Vidèos

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny

giny


Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)