CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Divendres, 23 d'agost

Actualitats

Dimècres, 30 d'agost de 2017, 03h00 Politica,Internacional

Cossí serà la Nòva Caledònia se ven independenta de França?

Los independentistas canacs an presentat lo document que definís l’estructuracion del país se ganha l’independéncia al referendum


Comentaris 4 comentaris    
Marrit Flac Bon Plan bon Fabulós (2 vòtes)
carregant En cargar


Lo Front de Liberacion Nacionala Canac e Socialista (FLNKS segon sa sigla en francés) a presentat la fuèlha de rota que definís cossí s’estructurarà la Nòva Caledònia se decidís de se separar de França, après lo referendum d’independéncia que se tendrà abans de decembre de 2018. La Nòva Caledònia es un archipèla de Melanesia, a l’èst d’Austràlia, de sobeiranetat francesa, amb l’estatut de “collectivitat sui generis”.
 
Dins aquel document, l’FLNKS met en evidéncia que vòl crear una nacion democratica e multiculturala, e que ne considerarà coma sos ciutadans totes los individús inscriches sus la lista electorala del referendum.
 
Lo movement independentista a prepausat que la nòva republica se nomene “Kanaky-Nouvelle Calédonie” (çò es lo nom del país en canac e en francés). En mai d’aquò, vòl tanben que lo Congrès actual venga lo parlament de la nòva republica e que lo president siá elegit democraticament de biais dirècte.
 
Lo nòu tèxt prepausa tanben que la bandièra de la comunautat canaca —los abitants originaris de la Nòva Caledònia— venga lo drapèl de l’eventuala nòva republica independenta.
 
En mai dels canacs, dins las illas de l’archipèla i a d’autres cinc grops etnics: los d’ancessors europèus, la comunautat polinesiana, los que venon del sud-èst asiatic, los pènegres e los natius argerians menats entrò las illas per las autoritats francesas a la fin del sègle XIX.
 
Lo tèxt se debatrà en octòbre a París, dins l’encastre d’una reünion dels signataris de l’Acòrdi de Nouméa, de 1998, que prevei lo transferiment de cèrtas competéncias de França a la Nòva Caledònia fins que lo territòri decidisca, per referendum, se vòl contunhar d'èsser una “collectivitat sui generis” francesa o ben venir un estat independent.
 
 
Un territòri de descolonizar
 
La Nòva Caledònia es un territòri, situat dins l’Ocean Pacific, a 17 000 quilomètres de la metropòli, que ten una autonomia politica dempuèi 1999, çò es: compren un govèrn, un parlament (lo Congrès) amb competéncia legislativa e un Senat costumièr. Ça que la, oficialament es considerat coma un territòri non autonòm per l’ÒNU, e que doncas se deu descolonizar, e se pensa que lo referendum deuriá èsser util a aquela tòca. S’après aquel vòte ganha pas l’independéncia, l’Acòrdi de Nouméa prevei la convocacion d’un segond referendum sus la meteissa question al tèrme d’un an e mièg.
 
 

abonar los amics de Jornalet

 



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

3 de setembre 12.23h

Paure Pirolet urosament que l'independéncia es pas per deman dins aquel pais "Kanaky Caledonia".Tot es luènh d'èsser prèst per una autonomia completa 15% de la poulacion activa ten un nivèl "BAC francés" e lo niquèl es sonque 18% del PIB e encara amb l'ajuda finacièra de Franca coma per un fum de causas administracion, santat, ensenhament ... Qui va piano va sano ?


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

31 d'agost 09.24h

Amb totes los qu'an lo drech de votar ailaval, l'independéncia es pas per deman.


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

31 d'agost 06.41h

Una republica amb un president elegit directament ? Esperi que siá pas una cinquena republica canaca !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

30 d'agost 21.57h

praube e que petaran de hami !


Valoriza aqueste comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 6
Respondre comentari replica Comentari inadeqüat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -totes
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament



  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas los comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Editorial

Lo drech de viure es pus important que totas las frontièras

Uèi, dimenge 18 d’agost, fa 18 jorns que l’Open Arms reten malgrat el mai d’un centenat de migrants socorreguts en marrit estat de santat. Enfin, lo naviri es arribat davant ...
giny

Lo temps

Mapa
  • sol Agen 13 6
  • sol Aush 15 4
  • nuvols Bordèu 10 -1
  • sol Briançon 6 -6
  • sol Caors 14 0
  • sol Carcassona 14 2
  • pluja Clarmont-Ferrand 11 5
  • pluja Confolent 9 5
  • sol Gap 14 0
  • nuvols La Canau 13 6
  • sol La Gàrdia 22 9
  • nuvols La Torre de Pèlitz 16 4
  • pluja Limòtges 9 5
  • sol Lo Borg Sant Dalmatz 18 6
  • sol Lo Puèi de Velai 16 4
  • nuvols Marselha 18 6
  • nuvols Montpelhièr 17 8
  • nuvols Naut Aran 12 2
  • sol Niça 14 0
  • nuvols Nimes 19 5
  • nuvols Pau 15 5
  • pluja Peireguers 19 5
  • pluja Rodés 17 3
  • nuvols Tolon 17 3
  • sol Tolosa 19 5
  • pluja Valença 10 -1

giny

giny

giny

Vidèos

Entrevista

“Mn. Condò siguec hilh dera Renaishença Catalana”

Jusèp Amiell prèire e escrivan aranés

“Mn. Condò siguec hilh dera Renaishença Catalana”
giny

giny

publicitat

lateral 2 teveoc

Fotografias

  • Anèm òc! Març de 2012. © Maria-Carlòta Cassabois

    L'occitan per carrièras (concors de prima 2014)

  • Calhau nheuat. © Xavi Gutiérrez Riu

    Prumèra nheuada dera sason ena Val d'Aran

  • © Montse Torres -  Arxiu dels Castellers de la Vila de Gràcia

    "Castellers" catalans en Bearn

  • 20u corsa Aran per sa Lengua. © Guillem Sevilla

    20u corsa Aran per sa Lengua

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • © Zep Armentano

    XI prèmis Gaudí de l'Acadèmia Catalana del Cinèma

  • Asuèlhs de Menerbés. © Franc Bardòu

    Asuèlhs de Menerbés

  • Valadas. © Xavi Gutiérrez Riu

    Valadas

  • © Conselh Generau d'Aran

    Lo Torn de França 2016 en Aran

  • © Margaria Pepin

    Adobament dal Grand Prèmi de Mónegue de 2014

  • Concèrt del 20n anniversari de Gric de Prat

  • Lo grand passacarrièra de Rodés. Occitan Pride 2013

  • Tardor dins lo País de Saut lengadocian. © Terric Lausa

    Tardor dins lo País de Saut lengadocian

  • Clarençac, 40en anniversari dau club taurin Paul Ricard "L'Escapaire" (07/06/2015): rossetalha, abrivada e bandida en cèucle dins lei dogas

  • © Laurenç Revèst

    Bessas (Bas Vivarés)

  • © Xavi Gutiérrez Riu

    Baish Ador

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

  • © Zep Armentano

    Era Mongetada (Val d'Aran 28-29 d'octobre 2017)

  • © Laurenç Revèst

    Fòrt Maginòt de Sant Anhe

  • © Laurenç Revèst

    Menton, 'a vivaroalpenca maritima

publicitat

lateral 2 teveoc



publicitat

LATERAL1 300X250: sapiéncia

Las mai...

publicitat

LATERAL1 300X250: radio pais

giny

Sondatge

Creses que refusar de socórrer los migrants es racista?


43%



33%



23%



1%




Vots 128 vòtes

comentaris 2

Bulletin

Se vòls recebre per e-mail los grands títols de Jornalet, abona-te

Adreiça E-mail
       
avís legal
En complir la Lei de Servicis de la Societat de l'Informacion e de Comèrci Electronic e la Lei Organica de Proteccion de Donadas (de l'Estat espanhòl) t'informam que se vòls pas contunhar de recebre lo nòstre bulletin informatiu, te pòdes desabonar a travèrs d'aqueste formulari.



Etiquetas

giny





Jornalet, gaseta occitana d'informacions


Associacion entara Difusion
d'Occitània en Catalonha
(ADÒC)